IV GC upr 968/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd zasądził od ubezpieczyciela na rzecz cesjonariusza pozostałą część odszkodowania za szkodę w naczepie, uznając, że stawki za robociznę zastosowane przez warsztat były uzasadnione.
Powództwo dotyczyło zapłaty pozostałej części odszkodowania za szkodę w naczepie, wynikającej z umowy ubezpieczenia AC. Strona pozwana (ubezpieczyciel) wypłaciła część odszkodowania, kwestionując wysokość stawek za robociznę zastosowanych przez warsztat naprawczy. Sąd uznał, że ciężar udowodnienia zawyżenia stawek spoczywał na ubezpieczycielu, a ponieważ nie wykazał on, że stawki były niezgodne z OWU lub średnimi stawkami rynkowymi, zasądził brakującą kwotę 8023 zł wraz z odsetkami.
Sprawa dotyczyła roszczenia o zapłatę pozostałej części odszkodowania za szkodę w naczepie, wynikającej z umowy ubezpieczenia autocasco. Strona powodowa, będąca cesjonariuszem wierzytelności od pierwotnego poszkodowanego (leasingodawcy), domagała się od strony pozwanej (ubezpieczyciela) kwoty 8023 zł, stanowiącej różnicę między całkowitym kosztem naprawy a kwotą już wypłaconą przez ubezpieczyciela. Strona pozwana przyznała odpowiedzialność, ale zakwestionowała wysokość odszkodowania, twierdząc, że stawki za robociznę zastosowane przez warsztat naprawczy były zawyżone i powinny być ustalane według średnich stawek rynkowych, zgodnie z Ogólnymi Warunkami Ubezpieczenia (OWU). Sąd podkreślił, że ciężar udowodnienia zawyżenia stawek spoczywał na stronie pozwanej. Ponieważ ubezpieczyciel nie przedstawił dowodów na poparcie swojego zarzutu, a także nie wykazał, że stawki zastosowane przez warsztat były niezgodne z OWU lub średnimi stawkami rynkowymi, sąd uznał roszczenie za uzasadnione. Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego, uznając, że ustalenie stawek rynkowych nie wymaga wiadomości specjalnych. W konsekwencji, sąd zasądził od strony pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 8023 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 10 grudnia 2024 roku. Dalej idące powództwo w zakresie odsetek zostało oddalone. O kosztach postępowania orzeczono na korzyść strony powodowej, która wygrała sprawę w przeważającej części.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, strona pozwana nie wykazała, że stawki za robociznę były zawyżone.
Uzasadnienie
Ciężar udowodnienia zawyżenia stawek spoczywał na stronie pozwanej (ubezpieczycielu). Strona pozwana nie przedstawiła dowodów na poparcie swojego zarzutu, że stawki zastosowane przez warsztat były niezgodne z OWU lub średnimi stawkami rynkowymi. Sąd uznał, że ustalenie stawek rynkowych nie wymaga wiadomości specjalnych i nie dopuścił dowodu z opinii biegłego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zasądzenie części roszczenia
Strona wygrywająca
powód
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) | inne | powód |
| (...) | inne | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 805 § §1
Kodeks cywilny
Przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Przy ubezpieczeniu majątkowym świadczenie ubezpieczyciela polega w szczególności na zapłacie określonego w umowie odszkodowania.
k.c. art. 481 § §1
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia.
k.c. art. 817 § §1
Kodeks cywilny
Ubezpieczyciel obowiązany jest spełnić świadczenie w terminie trzydziestu dni, licząc od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku.
Pomocnicze
k.c. art. 361 § §2
Kodeks cywilny
Szkoda może obejmować stratę (damnum emergens) oraz utratę korzyści (lucrum cessans).
k.c. art. 361 § §1
Kodeks cywilny
Podstawą skutecznego dochodzenia roszczenia odszkodowawczego jest wykazanie istnienia pomiędzy określonym zdarzeniem a szkodą normalnego związku przyczynowego.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek stron do wskazywania dowodów dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z faktu wywodzi skutki prawne.
k.p.c. art. 278 § §1
Kodeks postępowania cywilnego
W przypadkach wymagających wiadomości specjalnych Sąd może wezwać biegłego.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Orzeczenie o kosztach postępowania, możliwość obciążenia jednej strony wszystkimi kosztami, gdy przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części żądania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Strona pozwana nie wykazała, że stawki za robociznę zastosowane przez warsztat były zawyżone. Ciężar udowodnienia zawyżenia stawek spoczywał na stronie pozwanej. Ubezpieczyciel nie ma prawa narzucać poszkodowanemu warsztatu ani stawek robocizny. Roszczenie dotyczyło rzeczywistych kosztów naprawy udokumentowanych fakturami VAT.
Odrzucone argumenty
Stawki za robociznę zastosowane przez warsztat były zawyżone i niezgodne z OWU. Poszkodowany przyczynił się do zwiększenia rozmiarów szkody, nie korzystając z propozycji naprawy przez wskazany przez ubezpieczyciela warsztat.
Godne uwagi sformułowania
Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługiwało na uwzględnienie niemal w całości. Istota niniejszego sporu sprowadzała się natomiast do tego, czy wypłacone dotychczas przez stronę pozwaną odszkodowanie pokryło całość szkody poniesionej przez poszkodowanego (zgodnie z zawartą umową ubezpieczenia autocasco). Podstawą obliczenia wysokości szkody stanowić powinno uchwycenie różnicy między stanem majątku osoby poszkodowanej, który rzeczywiście istnieje po nastąpieniu zdarzenia wywołującego szkodę, a stanem majątku hipotetycznym, pomyślanym jako stan, który urzeczywistniłby się, gdyby nie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. W niniejszej sprawie strona pozwana powinna zatem sama przedstawić dowody (z dokumentów) na powyższą okoliczność, ewentualnie złożyć wniosek o zobowiązanie przez Sąd konkretnych warsztatów naprawczych do wskazania stosowanych przez nie stawek (oczywiście tylko w przypadku, gdyby odmówiły podania takich informacji stronie pozwanej), czego jednak bezspornie nie uczyniła. Należy także dodatkowo stwierdzić, że ubezpieczyciel nie ma prawa do narzucania poszkodowanemu warsztatu, w którym ma zostać dokonana naprawa pojazdu (naczepy), a także stawek robocizny za prace naprawcze czy rodzaju (oraz cen) części zamiennych.
Skład orzekający
Filip Wesołowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości odszkodowania z polisy AC, ciężar dowodu w sporach o wysokość odszkodowania, interpretacja OWU, brak prawa ubezpieczyciela do narzucania warsztatu i stawek."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnych zapisów OWU i stanu faktycznego sprawy; interpretacja stawek rynkowych może być różna w zależności od lokalizacji i kategorii warsztatu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne aspekty likwidacji szkód z AC, w szczególności spór o wysokość stawek za robociznę i ciężar dowodu. Jest to typowy, ale ważny problem dla wielu ubezpieczonych.
“Czy ubezpieczyciel może dyktować, gdzie i za ile naprawisz swój samochód po szkodzie z AC?”
Dane finansowe
WPS: 8023 PLN
odszkodowanie: 8023 PLN
koszty procesu: 2300 PLN
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV GC upr 968/25 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 grudnia 2025 roku Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej, Wydział IV Gospodarczy w składzie: Przewodniczący: SSR Filip Wesołowski Protokolant: Nicola Kubik-Rusak po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2025 roku we (...) na rozprawie sprawy z powództwa (...) w (...) przeciwko (...) w (...) o zapłatę I.
zasądza od strony pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 8023 zł (osiem tysięcy dwadzieścia trzy złote) wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 10 grudnia 2024 roku do dnia zapłaty; II.
oddala dalej idące powództwo; III.
zasądza od strony pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 2300 zł kosztów procesu. UZASADNIENIE W pozwie z dnia 10 czerwca 2025 roku strona powodowa (...) w (...) domagała się od strony pozwanej (...) w (...) zasądzenia kwoty 8023 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie oraz kosztami procesu. W uzasadnieniu wskazała, że została uszkodzona naczepa marki (...) , będąca własnością (...) we (...) , którą łączyła ze stroną pozwaną umowa ubezpieczenia autocasco (AC). Szkoda obejmowała koszty przywrócenia naczepy do stanu sprzed zdarzenia (w części zakwestionowanej przez stronę pozwaną, która zapłaciła jedynie 38037,19 zł z należnej kwoty 46060,19 zł). Strona pozwana odmówiła zapłaty powyższej kwoty na rzecz strony powodowej (która nabyła wierzytelność w drodze umowy cesji), mimo wezwania do zapłaty. W dniu 15 lipca 2025 roku został wydany nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, którym zasądzono kwotę dochodzoną pozwem oraz 1717 zł kosztów procesu. W sprzeciwie od nakazu zapłaty strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie kosztów procesu. Przyznała, że co do zasady ponosi odpowiedzialność za szkodę. W pozostałym zakresie strona pozwana zakwestionowała roszczenie strony powodowej co do wysokości. Zarzuciła, że zgodnie z ogólnymi warunkami umowy ubezpieczenia autocasco podstawą wyliczenia odszkodowania powinny być średnie stawki stosowane przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu wykonującego naprawę, działające na terenie miejsca naprawy pojazdu, a niedopłata odszkodowania wynikała z zawyżenia przez stronę powodową stawek za robociznę. Zarzuciła także, że zaproponowała poszkodowanemu naprawę za swoim pośrednictwem, z czego poszkodowany nie skorzystał, i tym samym przyczynił się do zwiększenia rozmiarów szkody. Strona pozwana zakwestionowała także roszczenie z tytułu ustawowych odsetek za opóźnienie. W odpowiedzi na sprzeciw od nakazu zapłaty strona powodowa w całości podtrzymała żądanie pozwu. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 30 września 2024 roku naczepa marki (...) o numerze rejestracyjnym (...) , stanowiąca własność (...) we (...) (poszkodowanego), użytkowana przez (...) , prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo (...) (leasingobiorcę), została uszkodzona w zdarzeniu drogowym. (dowód: bezsporne; podsumowanie zgłoszenia szkody – akta szkody na płycie CD – k. 75; polisa – k. 12) (...) , prowadząca działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo (...) (leasingobiorca, ubezpieczający) zawarła z (...) w (...) (ubezpieczycielem) umowę ubezpieczenia naczepy marki (...) o numerze rejestracyjnym (...) . Umowa ubezpieczenia została potwierdzona polisą o numerze (...) z okresem ubezpieczenia od dnia 16 marca 2024 roku do dnia 15 marca 2025 roku. Umowa obejmowała ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej (OC), ubezpieczenie AC (autocasco) w wariancie serwisowym z sumą ubezpieczenia w wysokości 171818 zł netto oraz usługę (...) . (dowód: bezsporne; polisa – k. 12) Do powyższej umowy ubezpieczenia zastosowanie miały ogólne warunki ubezpieczenia (...) AC, ustalone uchwałą zarządu (...) nr (...) z dnia 9 października 2013 roku ze zmianami ustalonymi uchwałą zarządu (...) nr (...) z dnia 23 grudnia 2015 roku oraz uchwałą zarządu (...) nr (...) z dnia 6 lipca 2018 roku (OWU). Zgodnie z OWU szkodę całkowitą zdefiniowano jako szkodę, w wyniku której pojazd uległ uszkodzeniu w takim zakresie, że koszty jego naprawy ustalone według zasad określonych w OWU przekraczały 70% wartości tego pojazdu w dniu ustalenia odszkodowania. W przypadku szkody częściowej, to jest w razie uszkodzenia pojazdu w stopniu nie kwalifikującym szkody jako szkody całkowitej, ubezpieczyciel miał sporządzić lub zlecić sporządzenie kalkulacji kosztów naprawy lub protokołu szkody, w których uwzględnione będą uszkodzenia pojazdu wynikające z wypadku ubezpieczeniowego. W przypadku ujawnienia uszkodzeń nieuwzględnionych w kalkulacji kosztów naprawy lub protokole szkody, ubezpieczony zobowiązany był poinformować o tym ubezpieczyciela, w celu umożliwienia mu potwierdzenia zakresu uszkodzeń i uwzględnienia ich w kalkulacji kosztów naprawy lub protokole szkody. Koszty naprawy pojazdu miały być ustalane w oparciu o ceny usług i części zamiennych stosowanych w Rzeczypospolitej Polskiej w dniu ustalenia odszkodowania. Koszty naprawy pojazdu miały być ustalane na podstawie następujących cen części zamiennych zakwalifikowanych do wymiany: w wariancie „warsztat z opcją serwisową” – cen części oryginalnych serwisowych; w wariancie „warsztat z opcją optymalną”: cen części oryginalnych serwisowych, pomniejszonych w zależności od okresu eksploatacji pojazdu według poniższych wskaźników: przy okresie eksploatacji pojazdu do 3 lat – o 30%, przy okresie eksploatacji pojazdu powyżej 3 do 5 lat – o 45%, przy okresie eksploatacji pojazdu powyżej 5 do 8 lat – o 55%, przy okresie eksploatacji pojazdu powyżej 8 lat – o 60%, cen części oryginalnych, cen części porównywalnej jakości. Jeżeli w systemach (...) lub (...) dostępne były części różnego rodzaju lub części tego samego rodzaju, ale pochodzące od różnych producentów, wysokość odszkodowania ubezpieczyciel miał ustalać uwzględniając części o najniższej cenie, przy czym w przypadku części oryginalnych miała być uwzględniana cena pomniejszona według okresu eksploatacji pojazdu (30%, 45%, 55% lub 60%). Wysokość odszkodowania miała być ustalana na podstawie uprzednio uzgodnionych z ubezpieczycielem kosztów z uwzględnieniem powyższych zasad i sposobu naprawy pojazdu w wybranym przez ubezpieczonego warsztacie wykonującym naprawę oraz w oparciu o zasady zawarte w systemie (...) lub (...) , z zastosowaniem: norm czasowych operacji naprawczych określonych przez producenta pojazdu; cen usług stosowanych przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu wykonującego naprawę, działające na terenie miejsca naprawy pojazdu; cen części zamiennych ustalonych wyżej; cen materiałów lakierniczych i normaliów zawartych w systemach (...) lub (...) . Ubezpieczyciel miał ustalić odszkodowanie w sposób przewidziany powyżej pod warunkiem przedstawienia rachunków lub faktur VAT dotyczących robocizny, części zamiennych, materiałów lakierniczych i normaliów. W razie udokumentowania naprawy pojazdu rachunkami lub fakturami VAT bez uprzedniego uzgodnienia z ubezpieczycielem kosztów i sposobu naprawy, ubezpieczyciel miał weryfikować wysokość odszkodowania ustaloną na podstawie tych rachunków lub faktur VAT według wskazanych wyżej zasad. W razie nieprzedstawienia rachunków lub faktur VAT ubezpieczyciel miał wypłacić bezsporną część odszkodowania ustaloną na podstawie własnej wyceny, sporządzonej w oparciu o zasady zawarte w systemie (...) , (...) lub DAT, z zastosowaniem: norm czasowych operacji naprawczych określonych przez producenta pojazdu; stawki za roboczogodzinę ustalonej przez ubezpieczyciela w oparciu o średnie ceny usług stosowane przez warsztaty działające na terenie siedziby ubezpieczającego lub ubezpieczonego (ewentualnie leasingobiorcy lub kredytobiorcy); cen części zamiennych zawartych w systemie (...) lub (...) ustalonych w wariancie „warsztat z opcją optymalną”; cen materiałów lakierniczych i normaliów zawartych w systemie (...) lub (...) . Dokonanie wyceny w sposób przewidziany wyżej nie pozbawiało ubezpieczonego możliwości ustalenia wysokości odszkodowania na zasadach korzystniejszych, po przedłożeniu rachunków lub faktur VAT. Ubezpieczyciel miał dokonać wypłaty odszkodowania, w tym zwrotu kosztów, w terminie 30 dni, licząc od dnia otrzymania zawiadomienia o wypadku ubezpieczeniowym. Gdyby wyjaśnienie okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności ubezpieczyciela albo wysokości odszkodowania, w tym kosztów podlegających zwrotowi, okazało się w powyższym terminie niemożliwe, wypłata odszkodowania, w tym zwrot kosztów, miała nastąpić w terminie 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe. Jednakże bezsporną część odszkodowania, w tym kosztów podlegających zwrotowi, ubezpieczyciel miał wypłacić w terminie 30 dni. (dowód: bezsporne; ogólne warunki ubezpieczenia [OWU] – k. 33-34) W dniu 7 listopada 2024 roku przedstawiciel leasingobiorcy zgłosił powstanie szkody (...) w (...) . (dowód: bezsporne; podsumowanie zgłoszenia szkody – akta szkody na płycie CD – k. 75) Leasingodawca (zleceniodawca) zlecił (...) spółce z o.o. w (...) (zleceniobiorcy) wykonanie naprawy uszkodzonej naczepy ( (...) ). W dniu 31 grudnia 2024 roku zleceniobiorca ( (...) spółka z o.o. w (...) ) wystawił fakturę nr (...) , w której obciążył poszkodowanego ( (...) Fundusz (...) S.A. we (...) ) kwotą 20396,26 zł netto (25087,40 zł brutto) za naprawę uszkodzonej naczepy marki (...) o numerze rejestracyjnym (...) . Następnie w dniu 10 lutego 2025 roku zleceniobiorca wystawił fakturę nr (...) , w której obciążył poszkodowanego kwotą 25663,93 zł netto (31566,63 zł brutto) za naprawę uszkodzonej naczepy marki (...) o numerze rejestracyjnym (...) . (dowód: bezsporne; faktury – k. 28-29; kalkulacja naprawy – k. 23-25) Ubezpieczyciel przyznał poszkodowanemu odszkodowanie za uszkodzenie naczepy w łącznej wysokości 38037,19 zł. (dowód: bezsporne; decyzje – k. 26-27) W dniu 23 kwietnia 2025 roku leasingodawca (...) we (...) (poszkodowany, cedent) zawarł z (...) spółką z o.o. w (...) (cesjonariuszem) umowę, której przedmiotem była cesja wierzytelności przysługującej cedentowi z tytułu szkody komunikacyjnej z dnia 30 września 2024 roku w naczepie (...) o numerze rejestracyjnym (...) , przysługującej wobec ubezpieczyciela z tytułu umowy ubezpieczenia autocasco (AC). (dowód: bezsporne; umowa z dnia 23.04.2025 roku z pełnomocnictwem i odpisem z KRS – k. 13-22) Sąd zważył, co następuje: Powództwo zasługiwało na uwzględnienie niemal w całości. Bezsporne pomiędzy stronami było przede wszystkim to, że naczepa należąca do poszkodowanego (...) we (...) uległa uszkodzeniu na skutek zdarzenia z dnia 30 września 2024 roku. Poza sporem było także to, że podmiotem zobowiązanym do likwidacji szkody (i wypłaty odszkodowania) była strona pozwana. Bezsporny był wreszcie fakt częściowego spełnienia świadczenia (częściowego naprawienia szkody). Istota niniejszego sporu sprowadzała się natomiast do tego, czy wypłacone dotychczas przez stronę pozwaną odszkodowanie pokryło całość szkody poniesionej przez poszkodowanego (zgodnie z zawartą umową ubezpieczenia autocasco). Zgodnie z art. 805 §1 k.c. przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Przy ubezpieczeniu majątkowym świadczenie ubezpieczyciela polega w szczególności na zapłacie określonego w umowie odszkodowania. Pod pojęciem szkody, stanowiącej podstawową przesłankę odpowiedzialności odszkodowawczej, należy rozumieć powstałą wbrew woli poszkodowanego różnicę między jego obecnym stanem majątkowym, a takim stanem, jaki zaistniałby, gdyby nie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Wszelka szkoda, rozpatrywana jako uszczerbek o charakterze majątkowym, może mieć w świetle przepisów kodeksu cywilnego ( art. 361 §2 k.c. ) postać dwojaką. Może ona bowiem obejmować zarówno stratę, jakiej doznaje mienie poszkodowanego, wskutek czego poszkodowany staje się uboższy ( damnum emergens czyli szkoda rzeczywista), jak również utratę korzyści, jakiej spodziewać mógł się poszkodowany, gdyby mu nie wyrządzono szkody, wskutek czego poszkodowany nie staje się bogatszy ( lucrum cessans ). Podstawę obliczenia wysokości szkody stanowić powinno uchwycenie różnicy między stanem majątku osoby poszkodowanej, który rzeczywiście istnieje po nastąpieniu zdarzenia wywołującego szkodę, a stanem majątku hipotetycznym, pomyślanym jako stan, który urzeczywistniłby się, gdyby nie nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę. Podstawą skutecznego dochodzenia roszczenia odszkodowawczego jest także wykazanie istnienia pomiędzy określonym zdarzeniem a szkodą normalnego związku przyczynowego ( art. 361 §1 k.c. ). Tak rozumiany związek przyczynowy zachodzi wówczas, gdy w danym układzie stosunków i warunków oraz w zwyczajnym biegu rzeczy, bez szczególnego zbiegu okoliczności, szkoda jest typowym następstwem określonego rodzaju zdarzeń. Ocena, czy skutek jest normalny powinna być oparta na całokształcie okoliczności sprawy oraz wynikać z zasad doświadczenia życiowego i zasad wiedzy naukowej, specjalnej (tak na przykład Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 2 czerwca 1956 roku, III CR 515/56, OSNC 1957, nr 1, poz. 24). Z powyższego wynika, że szkoda związana z uszkodzeniem pojazdu może być jedynie częścią całościowego uszczerbku majątkowego, jakiego doznaje podmiot poszkodowany w kolizji drogowej. Tak też było w niniejszej sprawie, w której strona powodowa domagała się kosztów przywrócenia naczepy do stanu sprzed kolizji. Trzeba w tym miejscu przypomnieć, że postępowanie cywilne ma charakter kontradyktoryjny, czego wyrazem jest przede wszystkim dyspozycja art. 232 k.p.c. , określająca obowiązek stron do wskazywania dowodów dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne, co z kolei jest potwierdzeniem reguły zawartej w art. 6 k.c. , wyznaczającej sposób rozłożenia ciężaru dowodu. Podkreślić należy, że zasady art. 6 k.c. i 232 k.p.c. nie określają jedynie zakresu obowiązku zgłaszania dowodów przez strony, ale rozumiane muszą być przede wszystkim i w ten sposób, że strona, która nie przytoczyła wystarczających dowodów na poparcie swych twierdzeń ponosi ryzyko niekorzystnego dla siebie rozstrzygnięcia, o ile ciężar dowodu co do tych okoliczności na niej spoczywał. Zaznaczyć także należy, że nie jest rzeczą Sądu poszukiwanie za stronę dowodów przez nią nie wskazanych, mających na celu udowodnienie jej twierdzeń (tak również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 17 grudnia 1996 roku, I CKU 45/96, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 76). Dopuszczenie dowodów z urzędu jest bowiem prawem, a nie obowiązkiem Sądu, z którego to prawa powinien szczególnie ostrożnie korzystać, tak by swym działaniem nie wspierać żadnej ze stron procesu. Faktycznie działanie Sądu z urzędu powinno ograniczać się tylko do sytuacji, gdy strona działa bez fachowego pełnomocnika i dodatkowo jest nieporadna. Z zasady nie dotyczy to więc przedsiębiorcy, którego profesjonalizm powinien obejmować także sferę funkcjonowania w obrocie prawnym. Wobec powyższego należy stwierdzić, że zgodnie z ogólną regułą, wyrażoną w art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c. , ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Wskazana zasada oznacza, że powód składając pozew powinien udowodnić fakty, które w jego ocenie świadczą o zasadności powództwa. Udowodnienie faktów może nastąpić przy pomocy wszelkich środków dowodowych przewidzianych przez kodeks postępowania cywilnego . Nie ulega także wątpliwości, że co do zasady to na powodzie spoczywa ciężar udowodnienia twierdzeń zawartych w pozwie, bowiem to on domaga się zapłaty i powinien udowodnić zasadność swojego roszczenia. Reguła dotycząca ciężaru dowodu nie może być jednak pojmowana w ten sposób, że ciąży on zawsze na powodzie. W zależności od rozstrzyganych w procesie kwestii faktycznych i prawnych ciężar dowodu co do pewnych faktów będzie spoczywał na powodzie, co do innych z kolei – na pozwanym. Nie ulega przy tym wątpliwości, że w niniejszej sprawie co do zasady to na stronie powodowej spoczywał ciężar udowodnienia istnienia dochodzonego pozwem roszczenia, bowiem to ona domagała się zapłaty odszkodowania. Strona powodowa twierdziła, że szkoda z tytułu kosztów przywrócenia naczepy do stanu sprzed zdarzenia wynosiła 46060,19 zł, z czego strona pozwana zapłaciła kwotę 38037,19 zł. Tym samym przedmiotem żądania pozwu w tym zakresie była niezapłacona do tej pory należność w wysokości 8023 zł. W sprzeciwie od nakazu zapłaty strona pozwana zarzuciła, że zgodnie z ogólnymi warunkami umowy ubezpieczenia autocasco podstawą wyliczenia odszkodowania powinny być średnie stawki stosowane przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu wykonującego naprawę, działające na terenie miejsca naprawy pojazdu, a niedopłata odszkodowania wynikała z zawyżenia przez stronę powodową stawki za robociznę. Jak już wyżej wspomniano, w niniejszej sprawie co do zasady to na stronie powodowej spoczywał ciężar udowodnienia istnienia dochodzonego pozwem roszczenia, bowiem to ona domagała się zapłaty odszkodowania (naprawienia szkody w postaci kosztów przywrócenia naczepy do stanu sprzed zdarzenia). Trzeba w tym miejscu jednak podkreślić, że strona powodowa dołączyła do pozwu faktury VAT (oraz kalkulację naprawy), z których do zapłaty pozostała kwota 8023 zł, których prawdziwości strona pozwana co do zasady nie kwestionowała. Jednocześnie w sprzeciwie od nakazu zapłaty strona pozwana zarzuciła, że ponosi odpowiedzialność jedynie za normalne następstwa szkody, a w jej ocenie stawka w wysokości 280 zł netto była zawyżona, ponieważ zgodnie z ogólnymi warunkami umowy ubezpieczenia autocasco podstawą wyliczenia odszkodowania powinny być średnie stawki stosowane przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu wykonującego naprawę, działające na terenie miejsca naprawy pojazdu (strona pozwana ustaliła stawkę roboczogodziny na kwotę 190 zł netto). Tym samym nie ulega wątpliwości, że w powyższym zakresie (wykazania, że wskazana przez warsztat stawka [280 zł netto] odbiegała od wysokości średnich stawek na rynku lokalnym) ciężar dowodu spoczywał na stronie pozwanej. Należy w tym miejscu jeszcze wskazać, że w niniejszej sprawie strona powodowa domagała się rzeczywistych (a nie hipotetycznych) kosztów naprawy uszkodzonej naczepy (zgodnie z wystawionymi przez warsztat naprawczy fakturami VAT). Nie ulega przy tym wątpliwości (okoliczność bezsporna), że zgodnie z ogólnymi warunkami umowy ubezpieczenia autocasco podstawą wyliczenia odszkodowania powinny być średnie stawki stosowane przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu wykonującego naprawę, działające na terenie miejsca naprawy pojazdu. Jednocześnie strona pozwana w żaden sposób nie wykazała, że stawki za roboczogodzinę zastosowane przez stronę powodową przekroczyły średnie stawki stosowane przez warsztaty porównywalnej kategorii działające na rynku lokalnym. Należy jednocześnie zauważyć, że w ocenie Sądu na oddalenie zasługiwał wniosek strony pozwanej o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego sądowego (na okoliczność ustalenia wysokości odszkodowania z uwzględnieniem średnich stawek za roboczogodzinę stosowanych przez warsztaty porównywalnej kategorii do warsztatu wykonującego naprawę). Zgodnie bowiem z art. 278 §1 k.p.c. w przypadkach wymagających wiadomości specjalnych Sąd może wezwać jednego lub kilku biegłych w celu zasięgnięcia ich opinii. Tymczasem ewentualne ustalenie wysokości stawek za prace lakiernicze czy blacharskie (oraz ocena, czy są to stawki rynkowe lub średnie) nie wymagało w ocenie Sądu żadnych wiadomości specjalnych. Takie informacje można bowiem zdobyć w oparciu o powszechnie dostępne materiały (oferty warsztatów naprawczych, ulotki reklamowe, wydruki ze stron internetowych). W niniejszej sprawie strona pozwana powinna zatem sama przedstawić dowody (z dokumentów) na powyższą okoliczność, ewentualnie złożyć wniosek o zobowiązanie przez Sąd konkretnych warsztatów naprawczych do wskazania stosowanych przez nie stawek (oczywiście tylko w przypadku, gdyby odmówiły podania takich informacji stronie pozwanej), czego jednak bezspornie nie uczyniła. Trzeba w tym miejscu jeszcze wskazać, że strona pozwana nie tylko nie wykazała, że strona powodowa zawyżyła (ponad średnie) stawki za robociznę, ale nie udowodniła także, że średnie stawki stosowane przez inne podmioty na rynku lokalnym kształtowały się na wskazanym przez nią poziomie (190 zł netto). Jednocześnie w sprzeciwie od nakazu zapłaty strona pozwana nie zgłosiła żadnych konkretnych zarzutów, jak również żadnych wniosków dowodowych na okoliczność ustalenia wysokości odszkodowania niezgodnie z zawartą umową ubezpieczenia. N ależy także dodatkowo stwierdzić, że ubezpieczyciel nie ma prawa do narzucania poszkodowanemu warsztatu, w którym ma zostać dokonana naprawa pojazdu (naczepy), a także stawek robocizny za prace naprawcze czy rodzaju (oraz cen) części zamiennych. Nie ulega przy tym wątpliwości, że zlecenie naprawy za pośrednictwem wskazanego przez stronę pozwaną warsztatu byłoby właśnie pozbawieniem poszkodowanego możliwości dokonania wyboru warsztatu, w którym chce naprawić swój uszkodzony pojazd (naczepę). Biorąc zatem wszystkie powyższe okoliczności pod uwagę chybiony był zarzut strony pozwanej, jakoby roszczenie strony powodowej o zapłatę odszkodowania uwzględniającego zastosowane przez nią stawki za robociznę było zawyżone (a tym samym niezgodne z zawartą umową ubezpieczenia autocasco). Tym samym należało przyjąć, że wskazana wyżej stawka (280 zł netto) oraz sposób (metoda) naprawy, ujęte w wystawionych przez warsztat naprawczy fakturach VAT (oraz kalkulacji naprawy), stanowiły ekonomicznie uzasadniony i niezbędny wydatek (koszt uszkodzenia lub zniszczenia pojazdu [naczepy]). Zgodnie z art. 481 §1 k.c. jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Zgodnie natomiast z art. 817 §1 k.c. ubezpieczyciel obowiązany jest spełnić świadczenie w terminie trzydziestu dni, licząc od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku. Gdyby wyjaśnienie w powyższym terminie okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności ubezpieczyciela albo wysokości świadczenia okazało się niemożliwe, świadczenie powinno być spełnione w ciągu 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe. Jednakże bezsporną część świadczenia ubezpieczyciel powinien spełnić w terminie przewidzianym w art. 817 §1 k.c. (tożsame zapisy zawierały ogólne warunki ubezpieczenia [OWU]). Skoro zatem strona powodowa wstąpiła z mocy umowy przelewu wierzytelności w prawa poszkodowanego, to strona pozwana co do zasady powinna spełnić świadczenie na rzecz strony powodowej także w terminie trzydziestodniowym. Tym samym stronie powodowej należały się (po uwzględnieniu treści art. 115 k.c. ) odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia 10 grudnia 2024 roku, ponieważ szkoda została zgłoszona stronie pozwanej w dniu 7 listopada 2024 roku. Ustalając stan faktyczny i wydając rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie Sąd oparł się na przedstawionych przez strony dokumentach prywatnych, których treść co do zasady nie była kwestionowana. Sąd na podstawie art. 235 2 §1 pkt 1, 2 i 5 k.p.c. oddalił wnioski obu stron o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego sądowego (przede wszystkim jako niedopuszczalne [niewymagające wiadomości specjalnych]). Jednocześnie pozostałe okoliczności, na które dowody te zostały powołane albo były bezsporne, albo zostały udowodnione innymi środkami dowodowymi (dokumentami), albo nie były istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Mając zatem wszystkie powyższe okoliczności na względzie w ocenie Sądu stronie powodowej przysługiwało roszczenie o zapłatę odszkodowania z tytułu przywrócenia pojazdu (naczepy) do stanu sprzed kolizji w nieuregulowanej dotychczas przez stronę pozwaną wysokości 8023 zł (wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 10 grudnia 2024 roku do dnia zapłaty). Dlatego też na podstawie art. 361 k.c. , art. 805 k.c. , art. 817 k.c. , art. 6 k.c. oraz art. 481 k.c. , a także łączącej strony umowy ubezpieczenia orzeczono, jak w punkcie I wyroku. Roszczenie strony powodowej nie było natomiast uzasadnione w zakresie kilku dni odsetek ustawowych za opóźnienie. Dlatego też na podstawie tych samych przepisów dalej idące powództwo, jako nieuzasadnione, podlegało oddaleniu, jak w punkcie II wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 100 zdanie drugie k.p.c. , zgodnie z którym Sąd może włożyć na jedną ze stron obowiązek zwrotu wszystkich kosztów, jeżeli jej przeciwnik uległ tylko co do nieznacznej części swego żądania. Biorąc pod uwagę, że strona powodowa wygrała spór niemalże w całości (uległa jedynie co do kilku dni ustawowych odsetek za opóźnienie) należał jej się zwrot poniesionych kosztów procesu w całości, na które złożyły się opłata sądowa od pozwu w kwocie 500 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w wysokości 1800 zł, ustalone zgodnie z §2 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. 2015, poz. 1804 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w niniejszej sprawie.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI