IV CZ 97/09

Sąd Najwyższy2009-12-17
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
apelacjazażaleniebraki formalneSąd Najwyższypostępowanie cywilnezarzuty apelacyjneuzasadnienie apelacji

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na postanowienie o odrzuceniu apelacji z powodu braku jej uzasadnienia.

Powódka złożyła zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu jej apelacji, argumentując naruszenie przepisów postępowania. Sąd Najwyższy uznał, że apelacja nie zawierała wymaganych zarzutów i ich uzasadnienia, a sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił ją z powodu nieusunięcia braków formalnych. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki B.P. na postanowienie Sądu Okręgowego w G., które odrzuciło jej apelację od wyroku Sądu Rejonowego w G. Powodem odrzucenia apelacji było nieusunięcie przez powódkę w wyznaczonym terminie braków formalnych, polegających na nieprzytoczeniu zarzutów i ich uzasadnienia. Powódka w zażaleniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 368 § 2 i 3, art. 373 oraz art. 5 k.p.c. Sąd Najwyższy stwierdził, że powódka popełniła pomyłkę co do wskazanych przepisów, a jej apelacja faktycznie nie zawierała wymaganych zarzutów i ich uzasadnienia. Sąd Okręgowy prawidłowo zastosował art. 373 k.p.c., odrzucając apelację. Sąd Najwyższy uznał również, że powódka nie potrzebowała dodatkowego pouczenia zgodnie z art. 5 k.p.c., mimo braku profesjonalnego pełnomocnika i podeszłego wieku, ponieważ pojęcia zarzutów i ich uzasadnienia są jasne. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd prawidłowo odrzucił apelację.

Uzasadnienie

Apelacja musi zawierać zarzuty i ich uzasadnienie zgodnie z art. 368 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c. Powódka nie usunęła tych braków pomimo wezwania, a wskazane przez nią przepisy nie były naruszone.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddala zażalenie

Strona wygrywająca

K.P.

Strony

NazwaTypRola
B.P.osoba_fizycznapowódka
K.P.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 368 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Apelacja powinna zawierać zwięzłe przedstawienie zarzutów.

k.p.c. art. 368 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

Apelacja powinna zawierać uzasadnienie zarzutów.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd odrzuca apelację, jeżeli jej braki formalne, które powinny być usunięte w terminie, nie zostały usunięte.

k.p.c. art. 394 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący oddalenia zażalenia.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 19 § pkt 1

Podstawa do przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 5

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy obowiązku pouczenia strony przez sąd.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Apelacja nie zawierała zarzutów i ich uzasadnienia. Sąd Okręgowy prawidłowo odrzucił apelację z powodu nieusunięcia braków formalnych. Nie było obowiązku dodatkowego pouczenia powódki o brakach apelacji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 368 § 2 i 3, art. 373 oraz art. 5 k.p.c. Sąd Okręgowy naruszył przepisy postępowania odrzucając apelację. Sąd Okręgowy naruszył art. 5 k.p.c. nie udzielając dodatkowego pouczenia.

Godne uwagi sformułowania

Wskazanie w zażaleniu jako naruszonych przepisów art. 368 § 2 i 3 k.p.c. jest wynikiem pomyłki. Pojęcia „zarzutów” i „uzasadnienia zarzutów” są dostatecznie jasne. Przedstawienie zarzutów i ich uzasadnienia nie wymaga ani przytoczenia przepisów prawa ani żadnego wywodu prawnego.

Skład orzekający

Marek Sychowicz

przewodniczący, sprawozdawca

Dariusz Zawistowski

członek

Barbara Trębska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych apelacji i obowiązków sądu w zakresie wzywania do ich usunięcia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku zarzutów i uzasadnienia w apelacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowych kwestii proceduralnych związanych z wymogami formalnymi apelacji, co jest ważne dla prawników procesowych, ale mało interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 97/09 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 17 grudnia 2009 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
 
SSN Marek Sychowicz (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Dariusz Zawistowski 
SSA Barbara Trębska 
 
 
w sprawie z powództwa B.P. 
przeciwko K.P. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 17 grudnia 2009 r., 
zażalenia powódki  
na postanowienie Sądu Okręgowego w G. 
z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt [...], 
 
 
oddala zażalenie; 
przyznaje adwokatowi B.Z. od Skarbu Państwa - Sądu 
Okręgowego w G. kwotę 1.800 (jeden tysiąc osiemset) złotych 
podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług tytułem 
kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce w 
postępowaniu zażaleniowym. 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2008 r. Sąd Okręgowy w G. odrzucił 
apelację wniesioną przez powódkę B.P. od wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia 
18 stycznia 2008 r., albowiem powódka nie usunęła w wyznaczonym terminie 
braków apelacji polegających na nieprzytoczeniu zarzutów i ich uzasadnienia. 
 
W zażaleniu na wymienione postanowienie powódka zarzuciła „naruszenie 
przepisów postępowania, w tym art. 368 § 2 i 3, art. 373 oraz art. 5 k.p.c.” i wniosła 
o uchylenie zaskarżonego postanowienia. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Wskazanie w zażaleniu jako naruszonych przepisów art. 368 § 2 i 3 k.p.c.  
jest wynikiem pomyłki. Artykuł 368 § 2 k.p.c. dotyczy oznaczenia w apelacji 
wartości przedmiotu zaskarżenia, a art. 368 k.p.c. nie ma § 3. Skarżącej zapewne 
chodziło o art. 368 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c. Przepisy te stanowią, że apelacja powinna 
zawierać zwięzłe przedstawienie zarzutów i uzasadnienie zarzutów. Wymagając, 
żeby wniesiona apelacja spełniała te wymagania Sąd Okręgowy wymienionych 
przepisów nie naruszył. 
 
Wbrew 
przekonaniu 
skarżącej Sąd 
Okręgowy odrzucając 
apelację 
nie naruszył także art. 373 k.p.c. Ani w piśmie zawierającym apelację (k. 297-303), 
ani w piśmie złożonym w wykonaniu wezwania do usunięcia braków apelacji 
(k. 326-330) nie zostały przytoczone zarzuty i ich uzasadnienie. W pismach tych nie 
można dopatrzyć się – co utrzymuje skarżąca – że zawierają zarzut dowolnej oceny 
dowodów, w tym zeznań powódki oraz zarzut błędnych ustaleń faktycznych. 
W piśmie złożonym w wykonaniu wezwania do usunięcia braków apelacji skarżąca 
przedstawiła jedynie własny stan faktyczny w sprawie („jak faktycznie było”). 
Nie można też przyjąć, że skarżąca powołała się na nowe fakty i dowody. 
Wprawdzie w piśmie zawierającym apelację wniosła o powołanie syna jako 
świadka, ale kwestia przeprowadzenia dowodu z zeznań tego świadka powstała już 
przed Sądem pierwszej instancji i wówczas skarżąca oświadczyła, że nie będzie 

 
3 
żądała jego przesłuchania (k. 284). Zresztą powołanie w apelacji nowych faktów 
i dowodów jest jej samodzielnym elementem (art. 368 § 1 pkt 4 k.p.c.), odrębnym 
od 
„zwięzłego 
przedstawienia 
zarzutów” 
(art. 
368 
§ 
1 
pkt 
2 
k.p.c.) 
oraz „uzasadnienia zarzutów” (art. 368 § 1 pkt 3 k.p.c.) i ich nie zastępuje. 
 
W sytuacji, gdy skarżąca wezwana została przez Sąd do usunięcia braków 
apelacji i w wezwaniu sporządzonym na piśmie wskazano jakie braki należy usunąć 
oraz skutek niewykonania wezwania (odrzucenie apelacji), to mimo że działała bez 
adwokata lub radcy prawnego i że jest osobą w podeszłym wieku, nie zachodziła 
potrzeba dokonywania dodatkowego jej pouczenia stosownie do art. 5 k.p.c. 
Pojęcia „zarzutów” i „uzasadnienia zarzutów” są dostatecznie jasne. Przedstawienie 
zarzutów i ich uzasadnienia nie wymaga ani przytoczenia przepisów prawa ani 
żadnego wywodu prawnego. Powódka, która samodzielnie występowała w sprawie 
w pierwszej instancji i samodzielnie sporządziła apelację mogła podołać 
obowiązkowi  usunięcia braków apelacji przez wskazanie, dlaczego kwestionuje 
prawidłowość wyroku Sądu pierwszej instancji (w czym, jej zdaniem, wyraża się 
wadliwość tego wyroku). 
 
Z przytoczonych względów zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. 
Podlegało zatem oddaleniu (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.). 
O 
kosztach 
nieopłaconej 
pomocy 
prawnej 
udzielonej 
powódce 
w postępowaniu zażaleniowym przez adwokata ustanowionego z urzędu Sąd 
Najwyższy postanowił na podstawie § 19 pkt 1 w zw. z § 13 ust. 2 pkt 2, § 6 pkt 6 
i  § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. 
w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa 
kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, 
poz. 1348 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI