IV CZ 97/09

Sąd Najwyższy2009-12-17
SAOSCywilnepostępowanie cywilneNiskanajwyższy
apelacjazażaleniebraki formalnepostępowanie apelacyjneSąd Najwyższykoszty zastępstwa procesowego

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki na postanowienie o odrzuceniu apelacji, uznając, że powódka nie usunęła braków formalnych apelacji.

Sąd Okręgowy odrzucił apelację powódki z powodu nieusunięcia braków formalnych, tj. braku zarzutów i ich uzasadnienia. Powódka wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że powódka nie przedstawiła wymaganych zarzutów i ich uzasadnienia, a wskazane przez nią przepisy nie zostały naruszone. Sąd uznał również, że dodatkowe pouczenie powódki nie było konieczne.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki B.P. na postanowienie Sądu Okręgowego w G., które odrzuciło jej apelację od wyroku Sądu Rejonowego w G. Powodem odrzucenia apelacji było nieusunięcie przez powódkę w wyznaczonym terminie braków formalnych, polegających na nieprzytoczeniu zarzutów i ich uzasadnienia. Powódka w zażaleniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 368 § 2 i 3, art. 373 oraz art. 5 k.p.c. Sąd Najwyższy, po analizie akt, stwierdził, że powódka popełniła pomyłkę wskazując naruszone przepisy, gdyż art. 368 § 3 k.p.c. nie istnieje, a art. 368 § 2 k.p.c. dotyczy oznaczenia wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd uznał, że powódka nie naruszyła przepisów dotyczących wymogów apelacji, ponieważ ani w apelacji, ani w piśmie uzupełniającym nie przedstawiła zarzutów i ich uzasadnienia. Sąd Najwyższy podkreślił, że przedstawienie zarzutów i ich uzasadnienia jest odrębnym elementem apelacji i nie zastępuje go przedstawienie własnego stanu faktycznego czy powołanie nowych dowodów. Sąd uznał również, że mimo braku profesjonalnego pełnomocnika i podeszłego wieku powódki, dodatkowe pouczenie zgodnie z art. 5 k.p.c. nie było konieczne, gdyż wezwanie do usunięcia braków było jasne. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako bezzasadne i orzekł o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd prawidłowo odrzucił apelację.

Uzasadnienie

Powódka nie przedstawiła w apelacji wymaganych zarzutów i ich uzasadnienia, a wezwanie do usunięcia braków było jasne i nie wymagało dodatkowego pouczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w G.

Strony

NazwaTypRola
B.P.osoba_fizycznapowódka
K.P.osoba_fizycznapozwany
B.Z.osoba_fizycznapełnomocnik powódki (adwokat)

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 394 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący oddalenia zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 368 § § 1 pkt 2 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Apelacja powinna zawierać zwięzłe przedstawienie zarzutów i uzasadnienie zarzutów.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia apelacji.

k.p.c. art. 5

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek pouczenia strony przez sąd.

Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm. art. 19 § pkt 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu

Podstawa do zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powódka nie usunęła braków formalnych apelacji w wyznaczonym terminie. Powódka nie przedstawiła w apelacji zarzutów i ich uzasadnienia. Wskazane przez powódkę przepisy k.p.c. nie zostały naruszone. Dodatkowe pouczenie powódki nie było konieczne.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 368 § 2 i 3, art. 373 oraz art. 5 k.p.c. Sąd Okręgowy naruszył przepisy postępowania odrzucając apelację. Sąd Okręgowy nie dokonał dodatkowego pouczenia powódki.

Godne uwagi sformułowania

Wskazanie w zażaleniu jako naruszonych przepisów art. 368 § 2 i 3 k.p.c. jest wynikiem pomyłki. Ani w piśmie zawierającym apelację (...), ani w piśmie złożonym w wykonaniu wezwania do usunięcia braków apelacji (...) nie zostały przytoczone zarzuty i ich uzasadnienie. Pojęcia „zarzutów” i „uzasadnienia zarzutów” są dostatecznie jasne.

Skład orzekający

Marek Sychowicz

przewodniczący-sprawozdawca

Dariusz Zawistowski

członek

Barbara Trębska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi apelacji i skutki ich niedopełnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku zarzutów w apelacji i braku potrzeby dodatkowego pouczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy rutynowego odrzucenia apelacji z powodu braków formalnych, co nie czyni jej szczególnie interesującą dla szerszego grona odbiorców.

Dane finansowe

koszty nieopłaconej pomocy prawnej: 1800 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 97/09 POSTANOWIENIE Dnia 17 grudnia 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Marek Sychowicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski SSA Barbara Trębska w sprawie z powództwa B.P. przeciwko K.P. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 grudnia 2009 r., zażalenia powódki na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 3 czerwca 2008 r., sygn. akt [...], oddala zażalenie; przyznaje adwokatowi B.Z. od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w G. kwotę 1.800 (jeden tysiąc osiemset) złotych podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce w postępowaniu zażaleniowym. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2008 r. Sąd Okręgowy w G. odrzucił apelację wniesioną przez powódkę B.P. od wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia 18 stycznia 2008 r., albowiem powódka nie usunęła w wyznaczonym terminie braków apelacji polegających na nieprzytoczeniu zarzutów i ich uzasadnienia. W zażaleniu na wymienione postanowienie powódka zarzuciła „naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 368 § 2 i 3, art. 373 oraz art. 5 k.p.c.” i wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wskazanie w zażaleniu jako naruszonych przepisów art. 368 § 2 i 3 k.p.c. jest wynikiem pomyłki. Artykuł 368 § 2 k.p.c. dotyczy oznaczenia w apelacji wartości przedmiotu zaskarżenia, a art. 368 k.p.c. nie ma § 3. Skarżącej zapewne chodziło o art. 368 § 1 pkt 2 i 3 k.p.c. Przepisy te stanowią, że apelacja powinna zawierać zwięzłe przedstawienie zarzutów i uzasadnienie zarzutów. Wymagając, żeby wniesiona apelacja spełniała te wymagania Sąd Okręgowy wymienionych przepisów nie naruszył. Wbrew przekonaniu skarżącej Sąd Okręgowy odrzucając apelację nie naruszył także art. 373 k.p.c. Ani w piśmie zawierającym apelację (k. 297-303), ani w piśmie złożonym w wykonaniu wezwania do usunięcia braków apelacji (k. 326-330) nie zostały przytoczone zarzuty i ich uzasadnienie. W pismach tych nie można dopatrzyć się – co utrzymuje skarżąca – że zawierają zarzut dowolnej oceny dowodów, w tym zeznań powódki oraz zarzut błędnych ustaleń faktycznych. W piśmie złożonym w wykonaniu wezwania do usunięcia braków apelacji skarżąca przedstawiła jedynie własny stan faktyczny w sprawie („jak faktycznie było”). Nie można też przyjąć, że skarżąca powołała się na nowe fakty i dowody. Wprawdzie w piśmie zawierającym apelację wniosła o powołanie syna jako świadka, ale kwestia przeprowadzenia dowodu z zeznań tego świadka powstała już przed Sądem pierwszej instancji i wówczas skarżąca oświadczyła, że nie będzie 3 żądała jego przesłuchania (k. 284). Zresztą powołanie w apelacji nowych faktów i dowodów jest jej samodzielnym elementem (art. 368 § 1 pkt 4 k.p.c.), odrębnym od „zwięzłego przedstawienia zarzutów” (art. 368 § 1 pkt 2 k.p.c.) oraz „uzasadnienia zarzutów” (art. 368 § 1 pkt 3 k.p.c.) i ich nie zastępuje. W sytuacji, gdy skarżąca wezwana została przez Sąd do usunięcia braków apelacji i w wezwaniu sporządzonym na piśmie wskazano jakie braki należy usunąć oraz skutek niewykonania wezwania (odrzucenie apelacji), to mimo że działała bez adwokata lub radcy prawnego i że jest osobą w podeszłym wieku, nie zachodziła potrzeba dokonywania dodatkowego jej pouczenia stosownie do art. 5 k.p.c. Pojęcia „zarzutów” i „uzasadnienia zarzutów” są dostatecznie jasne. Przedstawienie zarzutów i ich uzasadnienia nie wymaga ani przytoczenia przepisów prawa ani żadnego wywodu prawnego. Powódka, która samodzielnie występowała w sprawie w pierwszej instancji i samodzielnie sporządziła apelację mogła podołać obowiązkowi usunięcia braków apelacji przez wskazanie, dlaczego kwestionuje prawidłowość wyroku Sądu pierwszej instancji (w czym, jej zdaniem, wyraża się wadliwość tego wyroku). Z przytoczonych względów zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Podlegało zatem oddaleniu (art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.). O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce w postępowaniu zażaleniowym przez adwokata ustanowionego z urzędu Sąd Najwyższy postanowił na podstawie § 19 pkt 1 w zw. z § 13 ust. 2 pkt 2, § 6 pkt 6 i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI