IV CZ 96/07

Sygn. akt IV CZ 96/07 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 30 listopada 2007 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Józef Frąckowiak (przewodniczący) 
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz 
SSN Maria Grzelka (sprawozdawca) 
 
 
 
w sprawie z powództwa M.J. 
przeciwko T.M., A.C., M.A., B.M., Klinice Psychiatrii AM, Samodzielnemu 
Publicznemu Psychiatrycznemu Zakładowi Opieki Zdrowotnej, Okręgowej Izbie 
Lekarskiej   oraz Klinice Psychiatrycznej Instytutu […] 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 30 listopada 2007 r., 
zażalenia powódki  
na postanowienie Sądu Apelacyjnego  
z dnia 16 sierpnia 2007 r., sygn. akt [...], 
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
Uzasadnienie 
 
 
 
Sąd Apelacyjny, po rozpoznaniu apelacji powódki od oddalającego 
powództwo wyroku Sądu Okręgowego z dnia 1  czerwca 2006 r., będącego 

 
2 
wyrokiem zaocznym m.in. wobec pozwanej Kliniki Psychiatrii AM i pozwanej Kliniki 
Psychiatrycznej Instytutu, wydał w dniu 10 maja 2007 r. wyrok, w  którym orzekł o 
uchyleniu wyroku zaocznego w pkt I w części dotyczącej wymienionych Klinik i 
odrzucił pozew oraz zniósł postępowanie, co do tych pozwanych, natomiast w 
pozostałym zakresie apelację oddalił. Sąd Apelacyjny uznał, że w/w pozwani nie 
posiadają zdolności sądowej wobec czego w części ich dotyczącej postępowanie 
było dotknięte nieważnością, a pozew podlegał odrzuceniu (art. 379 pkt 2, art. 386 
§ 2 k.p.c.). 
 
Od tego wyroku powódka wniosła w dniu 4 sierpnia 2007 r. skargę 
kasacyjną, w której zaskarżyła wyrok Sądu Apelacyjnego odnośnie do  odrzucenia 
pozwu i zniesienia postępowania w stosunku do pozwanej Kliniki Instytutu oraz 
odnośnie do oddalenia apelacji. W dniu 10 sierpnia powódka wniosła też skargę o 
wznowienie postępowania wobec pozwanego Instytutu Psychiatrii w sprawie Sądu 
Apelacyjnego, w której wydany został wyrok z dnia 10 maja 2007 r. W skardze o 
wznowienie powódka podała, że o stwierdzonej przez Sąd Apelacyjny nieważności 
postępowania ze względu na brak zdolności sądowej Kliniki Psychiatrycznej 
Instytutu  dowiedziała się na rozprawie apelacyjnej w dniu 10 maja 2007 r. Wniosła 
o uwzględnienie skargi wobec Instytutu w miejsce Kliniki Psychiatrycznej Instytutu i 
przekazanie Sprawy Sądowi pierwszej instancji w tym zakresie do ponownego 
rozpoznania. 
 
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny odrzucił skargę powódki o 
wznowienie postępowania, jako wniesioną od orzeczenia, które – choć zawarte w 
wyroku – w istocie stanowiło postanowienie i przez to – zgodnie z  art. 399 § 1 
k.p.c. – nie podlegało żądaniu wznowienia postępowania. 
 
W zażaleniu powódka zarzuciła, że podstawą jej skargi była nieważność 
postępowania związana z pozbawieniem jej możności wykazania zdolności 
sądowej pozwanej Kliniki Psychiatrycznej Instytutu co było skutkiem naruszenia 
przez Sąd Okręgowy art. 5 i 199 § 2 k.p.c. przez nie pouczenie powódki o 
konieczności wykazania zdolności sądowej w/w strony pozwanej i nie wezwanie jej 
na podstawie art. 199 § 2 k.p.c. do uzupełnienia określonego braku. Zdaniem 

 
3 
skarżącej, postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania narusza 
art. 410 § 1 i 2 w zw. z art. 401 pkt 2 k.p.c.  
 
Sąd Najwyższy zważył,  co następuje: 
 
Niezależnie od tego, że skarga powódki o wznowienie postępowania 
mogłaby zostać oceniona, jako nie odpowiadająca wymogom, o których mowa w 
art.  409 k.p.c. oraz zawiera błędne oznaczenie strony pozwanej  to, przede 
wszystkim, z jej treści wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżąca 
powołała się na nieważność postępowania ze względu na brak zdolności sądowej 
po stronie wskazywanej jako pozwanej Kliniki Psychiatrycznej Instytutu, nie zaś na 
nieważność postępowania z uwagi na pozbawienie skarżącej możności działania. 
Wynika to jednoznacznie z faktu wskazania na art. 379 pkt 2 k.p.c. i przytoczenia 
okoliczności dotyczących zachowania terminu do wniesienia skargi w nawiązaniu 
do dowiedzenia się o przyjętej przez Sąd Apelacyjny przyczynienie nieważności, 
oraz z braku jakichkolwiek zarzutów odnośnie do kwestii pozbawienia powódki 
możności działania. 
 
Wbrew twierdzeniom zażalenia Sąd Apelacyjny trafnie odczytał wolę 
powódki co do podstawy wznowienia jako odnoszącej się do nieważności 
postępowania przewidzianej w art. 401 pkt 2 in princ k.p.c. 
 
Powołanie się na tę podstawę należy uznać za z gruntu chybione. 
 
Nieważność z powodu braku zdolności sądowej stanowi podstawę żądania 
wznowienia postępowania wówczas, gdy wnoszący skargę twierdzi, że Sąd nie 
dostrzegł, iż orzeka w warunkach, gdy jedna ze stron nie miała zdolności sądowej, 
nie zaś wtedy, gdy w orzeczeniu, którego skarga dotyczy, Sąd nieważność tę 
uwzględnił. W tym ostatnim przypadku strona kwestionująca stanowisko Sądu 
drugiej instancji co do istnienia nieważności postępowania ma do dyspozycji skargę 
kasacyjną (po spełnieniu przesłanek wymaganych dla w/w skargi). 
 
W rozpoznawanej sprawie skarga o wznowienie postępowania nie została 
oparta na ustawowej podstawie i z tej przyczyny podlegała odrzuceniu (art. 4410 
§  1 k.p.c.). 

 
4 
 
Sąd Apelacyjny w zaskarżonym postanowieniu uznał, że skarga powódki 
była niedopuszczalna, bo dotyczyła postępowania, w którym, pomimo nazwy 
„wyrok”, w istocie wydano postanowienie o odrzuceniu pozwu, podczas gdy art. 399 
§ 1 k.p.c. wymaga, aby postępowanie, którego wznowienia strona się domaga, 
zostało zakończone prawomocnym wyrokiem. Zażalenie nie zawiera zarzutów 
przeciwko 
wymienionemu 
stanowisku, 
w 
związku 
z 
czym 
zaskarżone 
postanowienie nie poddawało się kontroli Sądu Najwyższego z wyjątkiem kryterium 
nieważności postępowania przed Sądem Apelacyjnym, której jednak nie 
stwierdzono (art. 378 § 1 w zw. z art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c.). 
Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie (art. 39814 
w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).