IV CZ 9/08

Sąd Najwyższy2008-03-04
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
apelacjaopłata sądowaprzywrócenie terminukoszty sądoweSąd NajwyższySąd Apelacyjnyk.p.c.

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od apelacji, uznając, że pismo powodów należy interpretować jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji.

Powodowie złożyli apelację od wyroku Sądu Okręgowego, ale nie uiścili należnej opłaty. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację. Następnie powodowie złożyli wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty, dołączając apelację i opłatę. Sąd Apelacyjny odrzucił ten wniosek, uznając go za niedopuszczalny. Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego, stwierdzając, że pismo powodów, mimo błędnego oznaczenia, powinno być interpretowane jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji, a nie tylko opłaty.

Sprawa dotyczyła zażalenia powodów na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło ich apelację od wyroku Sądu Okręgowego z powodu nieuiszczenia opłaty podstawowej. Powodowie, występując bez profesjonalnego pełnomocnika, złożyli następnie wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty, dołączając apelację i wymaganą kwotę. Sąd Apelacyjny odrzucił ten wniosek, uznając go za niedopuszczalny, ponieważ apelacja została już prawomocnie odrzucona. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, zważył, że Sąd Apelacyjny powinien był zinterpretować pismo powodów zgodnie z jego treścią, stosując art. 130 § 1 k.p.c. dotyczący mylnego oznaczenia pisma procesowego. Sąd Najwyższy uznał, że powodowie dążyli do rozpoznania apelacji i że ich pismo, mimo nazwania go wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty, powinno być odczytane jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia samej apelacji, zwłaszcza że apelacja została dołączona. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, pismo procesowe powinno być rozpoznane zgodnie z jego rzeczywistą treścią, nawet jeśli zostało błędnie oznaczone, pod warunkiem, że jego treść pozwala na ustalenie właściwego celu w drodze wykładni.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 130 § 1 k.p.c., zgodnie z którym mylne oznaczenie pisma procesowego nie stanowi przeszkody do nadania mu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym. W sytuacji, gdy powodowie dołączyli apelację i uiścili opłatę, ich pismo, mimo nazwania go wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty, powinno być interpretowane jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

powodowie

Strony

NazwaTypRola
J. D.osoba_fizycznapowód
M. D.osoba_fizycznapowód
Gmina Miejska B.instytucjapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 130 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Mylne oznaczenie pisma procesowego lub inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym. Należy rozpoznać pismo zgodnie z jego treścią w drodze wykładni.

k.p.c. art. 39815 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3941 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

u.k.s.c. art. 14 § 2

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Ustawa nowelizująca art. 2

k.p.c. art. 168 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 65

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 126 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pismo powodów, mimo błędnego oznaczenia, powinno być interpretowane jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia apelacji, a nie tylko opłaty. Zastosowanie art. 130 § 1 k.p.c. nakazuje rozpoznanie pisma zgodnie z jego rzeczywistą treścią, nawet jeśli jest ono mylnie oznaczone.

Odrzucone argumenty

Wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty od apelacji jest niedopuszczalny, gdy apelacja została już prawomocnie odrzucona.

Godne uwagi sformułowania

mylne oznaczenie pisma procesowego lub inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym apelacja bowiem w sensie procesowym już nie istniała Możliwe było natomiast przywrócenie terminu do wniesienia apelacji i tak należało odczytać zawarty w piśmie powodów wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty podstawowej od apelacji

Skład orzekający

Gerard Bieniek

przewodniczący

Marian Kocon

członek

Barbara Myszka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 130 § 1 k.p.c. dotyczącego błędnego oznaczenia pisma procesowego oraz zasady rozpoznawania pisma zgodnie z jego rzeczywistą treścią."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie pismo procesowe zostało błędnie nazwane, ale jego treść i cel były jasne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe odczytanie intencji strony przez sąd, zwłaszcza gdy działa ona bez profesjonalnego pełnomocnika. Pokazuje elastyczność prawa procesowego w dążeniu do merytorycznego rozpoznania sprawy.

Czy błędne nazwanie pisma procesowego może zniweczyć szansę na rozpoznanie apelacji? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

0

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 9/08 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 4 marca 2008 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Gerard Bieniek (przewodniczący) 
SSN Marian Kocon 
SSN Barbara Myszka (sprawozdawca) 
 
w sprawie z powództwa J. D. i M. D. 
przeciwko Gminie Miejskiej B. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 4 marca 2008 r., 
zażalenia powodów 
na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 21 listopada 2007 r., sygn. akt I ACa (…), 
 
uchyla zaskarżone postanowienie. 
 
Uzasadnienie 
 
Postanowieniem z dnia 5 października 2007 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację 
powodów od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 10 maja 2007 r., stwierdzając, że 
powodowie pomimo wezwania nie uiścili opłaty podstawowej należnej od apelacji (art. 
14 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, 
Dz. U. Nr 167, poz. 1398 ze zm., w związku z art. 2 ustawy nowelizującej z dnia 14 
grudnia 2006 r. Dz. U. z 2007 r. Nr 21, poz. 123). Postanowienie to zostało doręczone 
powodom dnia 11 października 2007 r. 
W dniu 17 października 2007 r. powodowie złożyli wniosek o przywrócenie 
terminu do uiszczenia opłaty podstawowej od apelacji, do którego dołączyli apelację i 
należną opłatę podstawową w kwocie 30 zł. 

 
2 
Postanowieniem z dnia 21 listopada 2007 r. Sąd Apelacyjny odrzucił zarówno 
wniosek o przywrócenie terminu, jak i apelację, stwierdzając, że wniosek o przywrócenie 
terminu jest niedopuszczalny, gdyż „kasacja powodów została już prawomocnie 
odrzucona w związku z czym nie zachodzi potrzeba uiszczenia należnego od niej wpisu, 
a tym samym przywracania terminu do jego uiszczenia” (art. 168 § 2 k.p.c.). 
W zażaleniu na to postanowienie powodowie zarzucili naruszenie art. 65 k.c. w 
związku z art. 126 § 1 pkt 3 k.p.c. przez nieuwzględnienie celu, jaki zamierzali osiągnąć, 
kierując do Sądu pismo nazwane wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia 
opłaty podstawowej od apelacji. Podkreślili, że w piśmie tym wskazali przyczyny 
swojego zachowania i wyrazili wolę zmiany zaistniałej sytuacji, by ich apelacja została 
bez przeszkód rozpoznana. Sąd Apelacyjny natomiast treści odnośnego pisma nie 
rozważył. W konkluzji żalący wnosili o uchylenie zaskarżonego postanowienia. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Wnosząc apelację od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 10 maja 2007 r., a 
następnie pismo nazwane wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty 
podstawowej od apelacji powodowie występowali w sprawie bez profesjonalnego 
pełnomocnika procesowego. Równocześnie z wspomnianym pismem wnieśli apelację 
od wyroku z dnia 10 maja 2007 r., uiścili opłatę podstawową i wskazali przyczyny, dla 
których opłata ta nie została wcześniej uiszczona. Z treści pisma wynikało w sposób 
jednoznaczny, że powodowie dążą do poddania wyroku z dnia 10 maja 2007 r. kontroli 
instancyjnej Sądu Apelacyjnego i podejmują działania zmierzające do osiągnięcia tego 
celu. 
Artykuł 130 § 1 zdanie drugie k.p.c. stanowi, że mylne oznaczenie pisma 
procesowego lub inne oczywiste niedokładności nie stanowią przeszkody do nadania 
pismu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym. Z przepisu tego wynika dyrektywa 
rozpoznania pisma zgodnie z jego treścią, także wówczas gdy zostanie ono mylnie 
oznaczone lub dotknięte innymi oczywistymi niedokładnościami (zob. postanowienie 
Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 1997 r., III CKN 289/97, OSNC 1998, nr 5, poz. 90). 
Chodzi oczywiście o takie niedokładności, które nie wpływają na możliwość wywołania 
właściwych skutków pisma procesowego. Mogą one dotyczyć także treści pisma, gdy 
jest niewłaściwie zredagowana, ale w taki sposób, że choć nie odpowiada wymaganiom 
formalnym, pozwala na ustalenie treści tego pisma w drodze wykładni (zob. 
postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 1069 r., I PZ 71/68, OSNCP 1969, 
nr 9, poz. 163 i z dnia 14 stycznia 2005 r., III CZ 116/04, niepubl.). 

 
3 
Sąd Apelacyjny powinien zatem ustalić treść pisma powodów z dnia 
17 października 2007 r. w drodze wykładni i rozpoznać je zgodnie z ustaloną w ten 
sposób treścią. Ponieważ apelacja powodów została postanowieniem z dnia 
5 października 2007 r. odrzucona, skutki jej wniesienia uległy zniweczeniu. W tej sytuacji 
wniosek o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia opłaty od apelacji był 
niedopuszczalny, apelacja bowiem w sensie procesowym już nie istniała. Możliwe było 
natomiast przywrócenie terminu do wniesienia apelacji i tak należało odczytać zawarty w 
piśmie powodów wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia opłaty podstawowej od 
apelacji, zwłaszcza że powodowie dołączyli do wspomnianego pisma apelację. 
Skoro Sąd Apelacyjny nie rozpoznał pisma żalących zgodnie z jego rzeczywistą 
treścią, zażalenie powodów trzeba uznać za uzasadnione. 
Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 zdanie 
pierwsze w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. postanowił, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI