IV CZ 88/07

Sąd Najwyższy2007-11-23
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
dział spadkupodział majątku dorobkowegozniesienie współwłasnościskarga kasacyjnawartość przedmiotu zaskarżeniabraki formalnezażalenieSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu braków formalnych, w tym braku wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego postanowienia.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie uczestników postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło ich skargę kasacyjną. Sąd Okręgowy ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 129 585,50 zł, uznając, że nie spełnia ona wymogu 150 000 zł dla skargi kasacyjnej w sprawie o podział majątku dorobkowego. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie, wskazując na brak wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego postanowienia, co stanowiło brak formalny uniemożliwiający merytoryczne rozpoznanie sprawy.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie uczestników postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w B. z dnia 27 sierpnia 2007 r. Sąd Okręgowy wcześniej odrzucił skargę kasacyjną złożoną przez uczestników postępowania, ustalając wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 129 585,50 zł. Sąd Okręgowy uznał, że pełnomocnik skarżących zawyżył wartość przedmiotu zaskarżenia, a sama zasada działu nie była kwestionowana, lecz jedynie wysokość udziałów i sposób podziału majątku. Sąd Najwyższy, analizując zażalenie, stwierdził, że w sprawie o podział majątku dorobkowego skarga kasacyjna przysługuje, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej 150 000 zł. Choć zarzuty skargi mogły podważać zasadę działu, kluczowe dla odrzucenia zażalenia okazały się braki formalne. W szczególności, zażalenie nie zawierało wyraźnego wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego postanowienia, co zgodnie z przepisami k.p.c. skutkuje jego odrzuceniem bez wzywania do uzupełnienia braków. Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł o odrzuceniu zażalenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zażalenie sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika, które nie zawiera wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego postanowienia, podlega odrzuceniu bez wzywania do usunięcia tych braków.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 394 § 3 k.p.c. w zw. z art. 370¹ k.p.c. i art. 397 § 2 k.p.c., wskazując, że brak wniosku o zmianę lub uchylenie zaskarżonego postanowienia jest brakiem formalnym, który skutkuje odrzuceniem zażalenia bez możliwości jego uzupełnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie zażalenia

Strony

NazwaTypRola
A. O.osoba_fizycznawnioskodawca
M. O.osoba_fizycznauczestnik postępowania
M.O.osoba_fizycznauczestnik postępowania
M. O.osoba_fizycznauczestnik postępowania
E. O.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 519¹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna w sprawie o podział majątku dorobkowego przysługuje, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej 150 000 zł.

k.p.c. art. 394 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Określa wymogi formalne zażalenia sporządzonego przez profesjonalnego pełnomocnika, w tym wymóg zawarcia wniosku o zmianę lub uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

Umożliwia kontrolę postanowień sądu pierwszej instancji niebędących postanowieniami kończącymi postępowanie w sprawie, wydanych na podstawie przepisów o postępowaniu w pierwszej instancji.

k.p.c. art. 398²¹

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kontroli postanowień sądu pierwszej instancji w przedmiocie kosztów.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zażaleń na postanowienia sądu pierwszej instancji.

k.p.c. art. 370¹

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia zażalenia bez wzywania do usunięcia braków.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania w razie wniesienia zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie nie zawiera wniosku o uchylenie lub zmianę zaskarżonego postanowienia, co stanowi brak formalny skutkujący odrzuceniem zażalenia bez wzywania do uzupełnienia.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące zaniżenia wartości przedmiotu zaskarżenia i kwestionowania zasady działu majątku (nie zostały merytorycznie rozpoznane z powodu braków formalnych zażalenia).

Godne uwagi sformułowania

zażalenie sporządzone przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego niezawierające wskazania zaskarżonego postanowienia, wniosku o jego zmianę lub uchylenie albo uzasadnienia (art. 394 § 3 k.p.c.), podlega odrzuceniu bez wzywania do usunięcia tych braków (art. 370¹ w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.)

Skład orzekający

Jan Górowski

przewodniczący-sprawozdawca

Barbara Myszka

członek

Zbigniew Strus

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne zażalenia wnoszonego przez profesjonalnego pełnomocnika, w szczególności brak wniosku o uchylenie lub zmianę postanowienia jako podstawę do jego odrzucenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z zażaleniem na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z wymogami formalnymi zażalenia, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera elementów zaskakujących czy szeroko interesujących.

Brak wniosku o uchylenie postanowienia to prosta droga do odrzucenia zażalenia – Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 129 585,5 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 88/07 POSTANOWIENIE Dnia 23 listopada 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Jan Górowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Barbara Myszka SSN Zbigniew Strus w sprawie z wniosku A. O. przy uczestnictwie M. O., M.O., M. O. i E. O. o dział spadku, podział majątku dorobkowego i zniesienie współwłasności, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 listopada 2007 r., zażalenia uczestników postępowania M. O., M.O. i M. O. na postanowienie Sądu Okręgowego w B. z dnia 27 sierpnia 2007 r., odrzuca zażalenie. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2007 r. Sąd Okręgowy w B. sprawdził wartość przedmiotu zaskarżenia skargą kasacyjną i ustalił ją na kwotę 129 585, 50 zł, oraz odrzucił skargę kasacyjną uczestników postępowania […] od postanowienia Sądu Okręgowego w B. z dnia 1 czerwca 2007 r. Według oceny tego Sądu pełnomocnik skarżących zawyżył wartość przedmiotu zaskarżenia, oznaczając ją na kwotę 191 910 zł, czyli na wartość całego majątku działowego, a w skardze kasacyjnej sama zasada działu nie jest kwestionowana, gdyż de facto przedmiotem zaskarżenia są dwie kwestie; wysokość udziałów skarżących w dzielonym majątku oraz sposób podziału w odniesieniu do trzech działek. Wskazał, że skoro skarżący podnieśli, że ich udziały łącznie w dzielonym majątku powinny wynosić 19/20, a E. O. 1/20 zamiast odpowiednio 5/6 i 1/6 jak przyjęły Sądy obu instancji, to wartość udziałów skarżących przy przyjęciu ich wersji wyniosłaby 182 314,50 zł (191 910 wartość dzielonego majątku x 19/20 udział skarżących) zaś według sądów obu instancji wynosi 159 925 zł (191 910 x 5/6). Wartość więc przedmiotu zaskarżenia w tym zakresie wynosi 22 389,50 zł. Jeżeli chodzi z kolei o sposób podziału wskazał, że skoro skarżący domagają się zmiany sposobu rozdysponowania trzema działkami: nr 146/2, 318/15 i 319, których łączna wartość wynosi 107 196 zł, to ta kwota stanowi w tym zakresie wartość przedmiotu zaskarżenia. W rezultacie ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 129 585,50 zł. Pełnomocnik uczestników małżonków M. i M. O. oraz M. O. w zażaleniu na postanowienie z dnia 27 sierpnia 2007 r. odrzucające skargę kasacyjną zarzucił bezpodstawne zaniżenie wartości „przedmiotu sporu”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W sprawie o podział majątku dorobkowego skarga kasacyjna przysługuje gdy wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej 150 000 zł (art. 5191 § 2 k.p.c.). Wartością przedmiotu zaskarżenia jest w tym wypadku w zasadzie wartość udziału należącego do zainteresowanego i tylko wyjątkowo gdy podważa on samą zasadę działu albo zaskarża rozstrzygnięcie dotyczące roszczeń uzupełniających wartość przedmiotu zaskarżenia może być wyższa niż wartość jego udziału (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 21 stycznia 2003 r., III CZ 153/02, OSNC 3 2004, nr 4, poz. 60). Ponieważ zarzuty skargi kasacyjnej dotyczą braku podstaw do dokonania działu fizycznego trzeba uznać, że skarga podważa samą zasadę działu. Skoro jednak wartość przedmiotu zaskarżenia została ustalona postanowieniem, jego prawidłowość mogłaby zostać skontrolowana na podstawie art. 380 k.p.c. w zw. z art. 39821 k.p.c. i art. 3941 § 3 k.p.c. Tymczasem w zażaleniu brak wyraźnego wniosku o taką uprzednią kontrolę, a stanowi on warunek konieczny do jej przeprowadzenia. Przede wszystkim jednak w zażaleniu nie został zawarty wniosek o uchylenie bądź zmianę zaskarżonego postanowienia. Tymczasem zażalenie sporządzone przez adwokata, radcę prawnego lub rzecznika patentowego niezawierające wskazania zaskarżonego postanowienia, wniosku o jego zmianę lub uchylenie albo uzasadnienia (art. 394 § 3 k.p.c.), podlega odrzuceniu bez wzywania do usunięcia tych braków (art. 3701 w zw. z art. 397 § 2 k.p.c.; por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2006 r., III CZP 6/06, OSNC 2007, nr 1, poz. 5). Z tych względów orzeczono jak w sentencji. kg

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI