IV CZ 84/12

Sąd Najwyższy2012-10-25
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
koszty procesuzażaleniecofnięcie pozwusolidarność dłużnikówugodapostępowanie apelacyjneSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy zmienił postanowienie o kosztach, zasądzając od powódki na rzecz pozwanej zwrot kosztów postępowania apelacyjnego i zażaleniowego z powodu opóźnionego cofnięcia pozwu.

Sprawa dotyczyła zażalenia pozwanej na postanowienie o kosztach procesu zawarte w wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie, zasądzając od powódki na rzecz pozwanej zwrot kosztów postępowania apelacyjnego i zażaleniowego. Uzasadnieniem była zwłoka powódki w cofnięciu pozwu w części, która została już zaspokojona przez drugą pozwaną, co naraziło skarżącą na nieuzasadnione koszty postępowania apelacyjnego.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanej M. G.-S. na postanowienie o kosztach procesu zawarte w wyroku Sądu Okręgowego w L. z dnia 23 lutego 2012 r. Sąd Okręgowy, zmieniając wyrok Sądu Rejonowego, obniżył zasądzoną kwotę i oddalił apelację w pozostałym zakresie, orzekając o kosztach postępowania apelacyjnego na rzecz powódki. Pozwana wniosła zażalenie na postanowienie o kosztach, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących kosztów procesu. Sąd Najwyższy ustalił, że ugoda pozasądowa między powódką a drugą pozwaną A. B. nastąpiła przed terminem do wniesienia apelacji przez M. G.-S., a mimo to powódka cofnęła pozew jedynie wobec A. B. Dopiero na rozprawie apelacyjnej powódka cofnęła pozew w części, która została już zaspokojona. Sąd Najwyższy uznał, że zwłoka w cofnięciu pozwu naraziła pozwaną M. G.-S. na nieuzasadnione koszty, dlatego zmienił zaskarżone postanowienie, zasądzając od powódki na rzecz pozwanej zwrot kosztów postępowania apelacyjnego i zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zwłoka w cofnięciu pozwu w części zaspokojonej należności, która nastąpiła po wydaniu wyroku sądu pierwszej instancji, ale przed zaskarżeniem wyroku przez drugiego dłużnika solidarnego, uzasadnia stosunkowe rozdzielenie kosztów postępowania apelacyjnego lub obciążenie powoda kosztami poniesionymi przez pozwanego wskutek tej zwłoki.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że skoro ugoda i częściowe zaspokojenie powódki nastąpiły przed terminem do wniesienia apelacji przez pozwaną, a cofnięcie pozwu nastąpiło dopiero na rozprawie apelacyjnej, to pozwana została nieuzasadnienie narazona na koszty. Dlatego zwłoka w cofnięciu pozwu uzasadniała zmianę postanowienia o kosztach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia o kosztach

Strona wygrywająca

M. G. – S. (pozwana)

Strony

NazwaTypRola
H. – B. K. C. i M. K. Spółki Jawnejspółkapowódka
M. G. – S.spółkapozwana
A. B.innepozwana

Przepisy (13)

Główne

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 99

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 203 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 103 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zwłoka powódki w cofnięciu pozwu w części zaspokojonej należności, która nastąpiła po wydaniu wyroku sądu pierwszej instancji, ale przed zaskarżeniem wyroku przez drugiego dłużnika solidarnego, naraziła pozwaną na nieuzasadnione koszty postępowania apelacyjnego. Naruszenie art. 100 k.p.c. w zw. z art. 203 § 2 k.p.c. i art. 103 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

Mimo tego, strona powodowa cofnęła pozew jedynie w stosunku do jednej z pozwanych, narażając, bez uzasadnionej przyczyny, drugą z nich na konieczność wniesienia apelacji od całego wyroku uwzględniającego dochodzone roszczenie. Trafnie więc zarzucono w zażaleniu, że zwłoka w cofnięciu pozwu w stosunku do pozwanej M. G.-S. – co nastąpiło dopiero na drugiej rozprawie apelacyjnej - w części, w której roszczenie strony powodowej zostało zaspokojone już po wydaniu wyroku Sądu pierwszej instancji, spowodowała konieczność zaskarżenia przez pozwaną apelacją całego wyroku Sądu Rejonowego.

Skład orzekający

Dariusz Dończyk

przewodniczący-sprawozdawca

Grzegorz Misiurek

członek

Władysław Pawlak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Rozliczanie kosztów postępowania w przypadku cofnięcia pozwu po wydaniu wyroku, gdy część należności została już zaspokojona przez jednego z dłużników solidarnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie zwłoka w cofnięciu pozwu wpływa na koszty postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest terminowe działanie procesowe i jak może wpłynąć na rozliczenie kosztów, nawet w sprawach o zapłatę.

Zwłoka w cofnięciu pozwu kosztowała powódkę ponad 300 zł – Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady rozliczania kosztów.

Dane finansowe

WPS: 13 647 PLN

zasądzona kwota (obniżona): 6823,5 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 84/12 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
Dnia 25 października 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Grzegorz Misiurek 
SSA Władysław Pawlak 
 
w sprawie z powództwa H. – B. K. C. i M. K. Spółki Jawnej           
przeciwko M. G. – S. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 25 października 2012 r., 
zażalenia pozwanej  
na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie trzecim wyroku  
Sądu Okręgowego w L. 
z dnia 23 lutego 2012 r.,  
 
 
1) 
zmienia 
zaskarżone 
postanowienie 
w 
ten 
sposób, 
że zasądza od powódki na rzecz pozwanej M. G. – S. kwotę 
341 (trzysta czterdzieści jeden) zł tytułem zwrotu kosztów 
postępowania apelacyjnego; 
2) 
oddala zażalenie w pozostałej części; 
3) 
zasądza od powódki na rzecz pozwanej M. G. – S. kwotę 
150 
(sto 
pięćdziesiąt) 
zł 
tytułem 
zwrotu 
kosztów 
postępowania zażaleniowego. 
 
 
Uzasadnienie 
 

 
2 
 
Wyrokiem z dnia 23 lutego 2012 r. Sąd Okręgowy w L. na skutek apelacji 
pozwanej M. G.-S. zmienił wyrok Sądu Rejonowego w L. z dnia 18 sierpnia 2011 r. 
w punkcie I w ten sposób, że zasądzoną kwotę 13.647 zł obniżył do kwoty 6.823,50 
zł i w pozostałym zakresie umorzył postępowanie (pkt I); oddalił apelację 
w pozostałym zakresie (pkt II) oraz zasądził od pozwanej na rzecz powódki H.-B. K. 
C. i M. K. spółki jawnej kwotę 1.200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania 
odwoławczego (pkt III). 
Według ustaleń Sądu Okręgowego, zaskarżonym w całości przez pozwaną 
M. G.-S. wyrokiem z dnia 18 sierpnia 2011 r. Sąd Rejonowy zasądził solidarnie od 
pozwanych A. B. i M. G.-S. kwotę 13.647 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 26 
września 2009 r. do dnia zapłaty oraz rozstrzygnął o kosztach procesu. Pismem z 
dnia 8 września 2011 r. pełnomocnik powoda cofnął pozew w stosunku do 
pozwanej A.B. oraz zrzekł się wobec niej roszczenia. Postanowieniem z dnia 23 
listopada 2011 r., Sąd Rejonowy uchylił wyrok w stosunku do pozwanej A. B. i w 
tym zakresie umorzył postępowanie w sprawie. Na rozprawie apelacyjnej, w dniu 
23 lutego 2012 r., pełnomocnik powoda cofnął pozew w stosunku do skarżącej co 
do części należności głównej – kwoty 6.823,50 zł. Przyczyną tej czynności 
procesowej powódki było zawarcie ugody pozasądowej między stroną powodową a 
pozwaną A. B. oraz okoliczność, że pozwana ta zaspokoiła częściowo powódkę (w 
zakresie połowy należności głównej dochodzonej pozwem oraz należnych od tej 
kwoty odsetek ustawowych). Zapłata dokonana przez pozwaną A. B. na rzecz 
powódki części należności zwolniła w tym zakresie z zobowiązania także drugą 
pozwaną. Nie oznacza to jednak, że w sytuacji, gdy zaspokojenie to miało miejsce 
już po wydaniu zaskarżonego orzeczenia, a tym samym cofnięcie pozwu w 
stosunku 
do skarżącej 
miało 
miejsce 
również 
dopiero 
w 
postępowaniu 
odwoławczym, to powódkę można uznać za stronę przegrywającą sprawę. 
Przyczyną cofnięcia było bowiem uiszczenie części dochodzonej należności przez 
jedną z pozwanych, której odpowiedzialność względem strony powodowej opierała 
się na solidarności ze skarżącą. Z tych względów, Sąd drugiej instancji na 
podstawie art. 386 § 1 k.p.c. zmienił zaskarżony wyrok Sądu pierwszej instancji, 
obniżając zasądzoną w nim kwotę o połowę oraz na podstawie art. 385 k.p.c. 
oddalił apelację w pozostałym zakresie. O kosztach postępowania apelacyjnego 

 
3 
orzekł na podstawie art. 98, art. 99 w zw. z art. 108 k.p.c., bowiem skarżąca 
przegrała zasadnie w całości sprawę przed Sądem drugiej instancji. 
Od postanowienia dotyczącego kosztów postępowania, zawartego w punkcie 
III wyroku Sądu Okręgowego, zażalenie wniosła pozwana M. G.-S. Zarzucając 
naruszenie art. 100 w zw. z art. 203 § 2 i art. 103 k.p.c., wniosła o jego zmianę 
poprzez zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania 
odwoławczego w wysokości 342 zł. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Z ustaleń Sądu Okręgowego wynika, że ugoda pozasądowa pomiędzy 
stroną powodową a drugą pozwaną A. B. została zawarta w dniu 8 września 2011 r. 
Wówczas też, po spełnieniu przez pozwaną połowy świadczenia dochodzonego 
pozwem, powódka cofnęła pozew i zrzekła się w stosunku do tej pozwanej 
roszczenia. Okoliczności te miały miejsce jeszcze przed doręczeniem pozwanej M. 
G.-S. odpisu wyroku Sądu Rejonowego wraz z jego uzasadnieniem, co nastąpiło w 
dniu 13 września 2011 r. (dowód: zwrotne poświadczenie odbioru – k. 177), oraz 
przed jego zaskarżeniem, w dniu 26 września 2011 r. (dowód: koperta wraz z 
adnotacją Urzędu Pocztowego - k. 201). Z zestawienia powyższych dat wynika, że 
jeszcze w terminie otwartym do wniesienia apelacji przez pozwaną M. G.-S. 
roszczenie strony powodowej zostało w części zaspokojone, co powodowało 
umorzenie długu w tym zakresie dochodzonego pozwem w odniesieniu do obu 
pozwanych odpowiadających solidarnie wobec powódki. Mimo tego, strona 
powodowa cofnęła pozew jedynie w stosunku do jednej z pozwanych, narażając, 
bez uzasadnionej przyczyny, drugą z nich na konieczność wniesienia apelacji od 
całego wyroku uwzględniającego dochodzone roszczenie. Trafnie więc zarzucono 
w zażaleniu, że zwłoka w cofnięciu pozwu w stosunku do pozwanej M. G.-S. – co 
nastąpiło dopiero na drugiej rozprawie apelacyjnej - w części, w której roszczenie 
strony powodowej zostało zaspokojone już po wydaniu wyroku Sądu pierwszej 
instancji, spowodowała konieczność zaskarżenia przez pozwaną apelacją całego 
wyroku Sądu Rejonowego. Zatem, w tych okolicznościach, nie można przyjąć, aby 
mimo umorzenia postępowania w zakresie dochodzonego przez powódkę 
roszczenia ponad kwotę 6.823,50 zł na skutek jego zaspokojenia dopiero w trakcie 
postępowania sądowego, zachodziły okoliczności do uznania strony powodowej za 

 
4 
stronę wygrywającą sprawę w całości także w postępowaniu apelacyjnym. Apelacja 
zostałaby bowiem uwzględniona w połowie, gdyby nie zostało powództwo w tej 
części cofnięte. W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 100 oraz art. 103 § 1 
w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. był uzasadniony. Wynik postępowania apelacyjnego 
uzasadniał 
bowiem 
stosunkowe 
rozdzielenie 
poniesionych 
kosztów 
tego 
postępowania na podstawie art. 100 k.p.c., przy czym niezależnie od wyniku 
sprawy, strona powodowa powinna zwrócić pozwanej na podstawie art. 103 § 1 
k.p.c. koszty (w kwocie 341 zł) związane z opłaceniem apelacji w części dotyczącej 
roszczenia zaspokojonego już po wydaniu wyroku Sądu pierwszej instancji, a przed 
jego zaskarżeniem apelacją, z uwzględnieniem jednak opłaty, jaką musiałaby uiścić 
pozwana (w wysokości 342 zł), skarżąc wyrok w pozostałej części. Koszty te 
zostały bowiem poniesione przez pozwaną wyłącznie wskutek niesumiennego 
postępowania strony powodowej. 
Z tych względów na podstawie art. 386 § 1 w zw. z art. 39821 i art. 3941 § 3 
k.p.c. zmieniono zaskarżone postanowienie w ten sposób, że zasądzono od strony 
powodowej na rzecz pozwanej M. G.-S. kwotę 341 zł tytułem zwrotu kosztów 
postępowania apelacyjnego, oddalając jako niezasadne, na podstawie art. 39814 w 
zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., zażalenie w pozostałej części (co  do kwoty 1 zł). O 
kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 100 zd. drugie 
w zw. z art. 99, art. 391 § 1, art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c. przy uwzględnieniu 
przepisów §12 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 6 pkt 2 i § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra 
Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców 
prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej 
udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 
1349 ze zm.). 
 
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI