IV CZ 70/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie o kosztach procesu w części dotyczącej kwoty 1050 zł i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu wadliwego uzasadnienia sądu niższej instancji.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powodowej Wspólnoty Mieszkaniowej na postanowienie o kosztach procesu. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powódki i zasądził od niej na rzecz pozwanego 1200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Powódka zaskarżyła to postanowienie w części przekraczającej 150 zł, twierdząc, że zasądzone koszty są zbyt wysokie. Sąd Najwyższy uznał uzasadnienie Sądu Okręgowego za wadliwe, ponieważ nie wyjaśniało ono podstawy prawnej rozstrzygnięcia i nie odnosiło się do zarzutów skarżącej dotyczących wysokości kosztów.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie strony powodowej, Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. O. 60/61 w G., przeciwko postanowieniu o kosztach procesu zawartemu w orzeczeniu Sądu Okręgowego w G. z dnia 19 grudnia 2011 r. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powódki na postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 10 czerwca 2011 r., którym zasądzono od powódki na rzecz pozwanego 2417 zł kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Okręgowy zasądził od powódki na rzecz pozwanego 1200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej. Powódka zaskarżyła to postanowienie w części, w której zasądzono zwrot kosztów przekraczający 150 zł, argumentując, że wartość przedmiotu zaskarżenia nie uzasadnia tak wysokiej kwoty. Sąd Najwyższy, powołując się na swoje orzecznictwo, stwierdził, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest wadliwe, ponieważ nie wyjaśnia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i nie odnosi się do zarzutów skarżącej. W szczególności Sąd Okręgowy nie wyjaśnił, dlaczego uznał wartość przedmiotu zaskarżenia za wyższą niż wskazywała powódka, co miało kluczowe znaczenie dla ustalenia opłaty za czynności adwokata. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej kwoty 1050 zł i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania, pozostawiając mu rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, uzasadnienie postanowienia o kosztach procesu powinno zawierać nie tylko przytoczenie przepisów prawa, ale także wyjaśnienie, dlaczego w konkretnej sytuacji prawnej mają zastosowanie powołane przepisy i w jaki sposób wpływają one na rozstrzygnięcie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 361 k.p.c. do postanowień o kosztach stosuje się odpowiednio art. 328 § 2 k.p.c. Oznacza to, że uzasadnienie musi być wyczerpujące i wyjaśniać podstawę prawną oraz motywy rozstrzygnięcia, co jest niezbędne do oceny zasadności środka zaskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości położonej przy ul. O. 60/61 w G. | inne | powódka |
| M. P. | inne | pozwany |
Przepisy (12)
Główne
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten, stosowany odpowiednio do postanowień o kosztach procesu (art. 361 k.p.c.), wymaga, aby uzasadnienie zawierało wyjaśnienie podstawy prawnej i motywów rozstrzygnięcia.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygania o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 2
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje zasady zwrotu kosztów niezbędnych do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.p.c. art. 39814 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje podstawę uchylenia postanowienia w postępowaniu zażaleniowym.
rozporządzenie MS art. 6 § pkt 5
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Określa stawkę opłaty za czynności adwokackie w zależności od wartości przedmiotu zaskarżenia.
rozporządzenie MS art. 2 § ust. 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Określa kryteria ustalenia wysokości opłaty za czynności adwokata.
rozporządzenie MS art. 4 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Dotyczy opłat za czynności adwokackie.
rozporządzenie MS art. 13 § ust. 2 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Dotyczy opłat za czynności adwokackie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 361
Kodeks postępowania cywilnego
Określa, że do postanowień o kosztach procesu stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące uzasadnienia orzeczeń.
k.p.c. art. 395 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przewiduje możliwość uchylenia zaskarżonego postanowienia ze względu na oczywistą zasadność zażalenia.
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznania zażalenia przez Sąd Najwyższy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uzasadnienie postanowienia o kosztach procesu jest wadliwe, ponieważ nie wyjaśnia podstawy prawnej rozstrzygnięcia i nie odnosi się do zarzutów skarżącego. Sąd nie wyjaśnił, dlaczego uznał wartość przedmiotu zaskarżenia za wyższą niż wskazywała strona skarżąca, co miało kluczowe znaczenie dla ustalenia wysokości opłaty za czynności adwokata.
Godne uwagi sformułowania
Nie jest bowiem rolą Sądu Najwyższego poszukiwanie motywów, jakimi kierował się sąd orzekając o kosztach procesu, niezbędnych do oceny zasadności zażalenia. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest dotknięte wadą polegającą na niewyjaśnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia, uniemożliwiającym odparcie zarzutów skarżącego...
Skład orzekający
Józef Frąckowiak
przewodniczący
Anna Owczarek
członek
Hubert Wrzeszcz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wymogi dotyczące uzasadnienia postanowień o kosztach procesu, w tym konieczność wyjaśnienia podstawy prawnej i motywów rozstrzygnięcia, a także prawidłowego ustalenia wartości przedmiotu zaskarżenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z zażaleniem na postanowienie o kosztach, ale ogólne zasady dotyczące uzasadnienia mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy ważnego aspektu postępowania cywilnego, jakim są koszty procesu i wymogi formalne uzasadnienia postanowień w tym zakresie. Jest to istotne dla praktyków prawa.
“Wada uzasadnienia postanowienia o kosztach procesu – co musisz wiedzieć?”
Dane finansowe
WPS: 2417 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 1200 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV CZ 70/12 POSTANOWIENIE Dnia 12 października 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Józef Frąckowiak (przewodniczący) SSN Anna Owczarek SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) w sprawie z powództwa Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości położonej przy ul. O. 60/61 w G. przeciwko M. P. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 października 2012 r., zażalenia strony powodowej na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie drugim orzeczenia Sądu Okręgowego w G. z dnia 19 grudnia 2011 r., uchyla zaskarżone postanowienie co do kwoty 1050 (tysiąc pięćdziesiąt) zł i w tym zakresie przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w G. do ponownego rozpoznania, pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 19 grudnia 2011r. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powódki i zasądził od powódki na rzecz pozwanego 1200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej. Z uzasadnienia tego orzeczenia wynika, że zostało ono wydane po rozpoznaniu zażalenia powódki na punkt piąty postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 10 czerwca 2011 r., którym zasądzono od powódki na rzecz pozwanego 2417 zł kosztów zastępstwa procesowego. Uzasadniając rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego, Sąd odwoławczy przytoczył tylko przepisy art. 108 § 1 w związku z art. 98 § 1 i 2 k.p.c. oraz § 2 ust. 1 i 2, § 4 ust. 1 i § 13 ust. 2 pkt 1 w związku z § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.; dalej: „rozporządzenie MS”). Postanowienie Sądu odwoławczego zaskarżył powódka co do kosztów postępowania zażaleniowego w części zasądzającej zwrot kosztów zastępstwa procesowego w kwocie przekraczającej 150 zł. Zdaniem skarżącej zasądzone koszty postępowania zażaleniowego, nie powinny być, ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia (2417 zł.), wyższe niż 150 zł. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono, że postanowienie o kosztach procesu, do którego – zgodnie z art. 361 k.p.c. – stosuje się odpowiednio art. 328 § 2 k.p.c., powinno zawierać nie tylko przytoczenie stanowiących podstawę prawną rozstrzygnięcia przepisów prawa, ale także wyjaśnienie, dlaczego w konkretnej sytuacji prawnej mają zastosowanie powołane przepisy prawa i w jaki sposób wpływają one na rozstrzygnięcie. Nie jest bowiem rolą Sądu Najwyższego poszukiwanie motywów, jakimi kierował się sąd orzekając o kosztach procesu, niezbędnych do oceny zasadności zażalenia. Niewskazanie podstawy prawnej, jak również motywów, którymi kierował się sąd orzekając 3 o kosztach postępowania odwoławczego, oznacza, że uzasadnienie nie odpowiada wymogom art. 328 § 2 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 lutego 2010 r. V CZ 7/10, OSNC-ZD 2010, nr 4, poz. 104). Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest dotknięte wadą polegającą na niewyjaśnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia, uniemożliwiającym odparcie zarzutów skarżącego, że wadliwie została ustalona wysokość zasądzonych kosztów z tytułu zastępstwa procesowego. Dotyczy to zwłaszcza związanego z przytoczeniem § 6 pkt 5 rozporządzenia MS ustalenia wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd nie wyjaśnił dlaczego uznał, co ma zasadnicze znaczenie dla ustalenia wysokości opłaty za czynności adwokata, że wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie jest wyższa niż 10 000 zł., mimo wskazania w zażaleniu innej wartości przedmiotu zaskarżenia. Wątpliwości w tym zakresie pogłębia nieskorzystanie przez Sąd z możliwości przewidzianej w art. 395 § 2 k.p.c., wskazujące, że nie zachodzi – w jego ocenie – możliwość uchylenia zaskarżonego postanowienia ze względu na oczywistą zasadność zażalenia. Również przytoczenie jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia MS wymaga – czego nie ma w sprawie – odpowiedniego wyjaśnienia, jakie przewidziane w tych przepisach kryteria ustalenia wysokości opłaty za czynności adwokata znalazły zastosowanie w sprawie. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia (art. 39814 § 1 i 108 § 2 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). db
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI