IV CZ 69/12

Sąd Najwyższy2012-10-12
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty sądoweapelacjazażalenieSąd NajwyższySąd Apelacyjnypełnomocnikart. 102 k.p.c.

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powodów na postanowienie o kosztach procesu za drugą instancję, uznając je za nieuzasadnione.

Powodowie wnieśli zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego dotyczące kosztów procesu za drugą instancję, po tym jak ich apelacja została odrzucona z powodu nieuiszczenia opłaty sądowej. Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty dotyczące odrzucenia apelacji nie podlegają kontroli zażaleniowej, a zastosowanie art. 102 k.p.c. przez Sąd Apelacyjny było uzasadnione, nie dopatrując się w okolicznościach sprawy sytuacji wyjątkowej.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powodów M. G., C. G. i A. G. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 29 lutego 2012 r. w części dotyczącej kosztów procesu za drugą instancję. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powodów z powodu nieuiszczenia należnej opłaty po oddaleniu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, a następnie zasądził od powodów na rzecz pozwanego Powszechnego Zakładu Ubezpieczeń SA kwotę 1000 zł tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu za drugą instancję, stosując art. 102 k.p.c. Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty naruszenia przepisów dotyczących odrzucenia apelacji nie podlegają kontroli zażaleniowej. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 102 k.p.c., Sąd Najwyższy podkreślił dyskrecjonalny charakter tego przepisu i ugruntowane stanowisko orzecznictwa, zgodnie z którym zmiana orzeczenia o kosztach powinna być wyjątkowa. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się w okolicznościach sprawy sytuacji szczególnej i wyjątkowej, która wymagałaby jego ingerencji, w związku z czym oddalił zażalenie jako nieuzasadnione. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie odpowiednich przepisów k.p.c., zasądzając od każdego z powodów po 100 zł na rzecz pozwanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące odrzucenia apelacji nie podlegają kontroli zażaleniowej.

Uzasadnienie

Zakres zaskarżenia postanowienia nie obejmował kwestii odrzucenia apelacji, a jedynie rozstrzygnięcie o kosztach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Powszechny Zakład Ubezpieczeń SA w Warszawie

Strony

NazwaTypRola
M. G.osoba_fizycznapowód
C. G.osoba_fizycznapowód
A. G.osoba_fizycznapowód
Powszechny Zakład Ubezpieczeń SA w Warszawiespółkapozwany

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis zawiera uprawnienie o charakterze czysto dyskrecjonalnym, którego zastosowanie może być objęte kontrolą sądu wyższego rzędu, jednak zmiana orzeczenia powinna być tylko wyjątkowa.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu art. 12 § pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu art. 6 § ust. 3

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty dotyczące odrzucenia apelacji nie podlegają kontroli zażaleniowej. Zastosowanie art. 102 k.p.c. przez Sąd Apelacyjny było uzasadnione ze względu na dyskrecjonalny charakter przepisu i brak wyjątkowych okoliczności. Obowiązek orzeczenia o kosztach procesu w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji (art. 108 § 1 k.p.c.).

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 102 k.p.c. przez Sąd Apelacyjny. Zarzut naruszenia art. 108 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

przepis art. 102 k.p.c. zawiera uprawnienie o charakterze czysto dyskrecjonalnym ewentualna zmiana zaskarżonego orzeczenia o koszach powinna być tylko wyjątkowa Sąd Najwyższy nie dopatrzył się w okolicznościach sprawy sytuacji szczególnej i wyjątkowej, wymagającej jego ingerencji

Skład orzekający

Józef Frąckowiak

przewodniczący

Anna Owczarek

członek

Hubert Wrzeszcz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 102 k.p.c. w kontekście kosztów procesu, zwłaszcza w sprawach zakończonych odrzuceniem apelacji z powodu braków formalnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i zastosowania art. 102 k.p.c. przez sąd drugiej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z kosztami procesu i odrzuceniem apelacji, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć ani nietypowych faktów.

Dane finansowe

WPS: 3000 PLN

koszty postępowania zażaleniowego: 100 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 69/12 POSTANOWIENIE Dnia 12 października 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Józef Frąckowiak (przewodniczący) SSN Anna Owczarek SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) w sprawie z powództwa M. G., C. G. i A. G. przeciwko Powszechnemu Zakładowi Ubezpieczeń SA w Warszawie o odszkodowanie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 października 2012 r., zażalenia powodów na postanowienie o kosztach procesu zawarte w punkcie drugim orzeczenia Sądu Apelacyjnego z dnia 29 lutego 2012 r., oddala zażalenie i zasądza od powodów na rzecz pozwanego po 100 (sto) zł kosztów postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 29 lutego 2012 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację powodów i zasądził od powodów na rzecz pozwanego po 1000 zł tytułem częściowego zwrotu kosztów procesu za drugą instancję Z uzasadnienia postanowienia wynika, że wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika apelacja powodów została odrzucona z powodu nieuiszczenia – po oddaleniu zażalenia na postanowienie oddalające wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych – w terminie należnej opłaty od apelacji (art. 370 w związku z art. 373 k.p.c.) Uzasadniając orzeczenie o kosztach za instancję odwoławczą, Sąd przytoczył art. 102 w związku z art. 108 § 1 k.p.c. i wyjaśnił, że obciążył powodów częściowo tymi kosztami ze względu na sposób zakończenia sporu w drugiej instancji, jak również sytuację ekonomiczną powodów i charakter dochodzonego roszczenia. Postanowienie zaskarżyli powodowie w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach za instancję odwoławczą. Zarzucili, że zostało ono wydane z naruszeniem art. 102, art. 108, art. 370 i art. 373 k.p.c. i wnieśli o uchylenie postanowienia w zaskarżonej części i „nieorzekanie o kosztach postępowania”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Ze względu na zakres zaskarżenia postanowienia zarzuty wydania postanowienia z naruszeniem przepisów dotyczących odrzucenia apelacji (art. 370 i art. 373 k.p.c.) nie podlegają kontroli zażaleniowej. Nieuzasadniony jest zarzut naruszenia art. 108 k.p.c., albowiem przepis ten – w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie w sprawie – nakłada na sąd wykonany w sprawie obowiązek orzeczenia o kosztach procesu w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w sprawie o kosztach za instancję odwoławczą stanowił przepis art. 102 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. W orzecznictwie Sądu Najwyższego jest ugruntowane stanowisko, że przepis art. 102 k.p.c. zawiera uprawnienie o charakterze czysto dyskrecjonalnym. Wprawdzie kwestia trafności i zasadności skorzystania z tego uprawnienia, co do zasady może być objęta kontrolą sądu wyższego rzędu, niemniej jednak ewentualna zmiana 3 zaskarżonego orzeczenia o koszach powinna być tylko wyjątkowa (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 2011 r., IV CZ 136/10, z dnia 11 maja 2011 r., I CZ 34/11, z dnia 19 października 2011 r., II CZ 68/11 i z dnia 9 lutego 2012 r., III CZ 2/12, niepubl.). Sąd Najwyższy nie dopatrzył się w okolicznościach sprawy sytuacji szczególnej i wyjątkowej, wymagającej jego ingerencji. Zarzut wydania postanowienia w zaskarżonej części z naruszeniem art. 102 k.p.c. należało zatem uznać za nieuzasadniony. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako nieuzasadnione (art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). O kosztach postępowania zażaleniowego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 98 w związku z art. 105 § 1, art. 391 § 1 i art. 3941 § 3 k.p.c. Przewidziana w § 12 ust. pkt 2 w związku z § 6 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. 163, poz. 1349 ze zm.), przy wartości przedmiotu zaskarżenia 3000 zł, minimalna stawka za prowadzenie sprawy w postępowaniu zażaleniowym przed Sądem Najwyższym wynosi 300 zł (50% z 600 zł). W tej sytuacji od każdego z powodów na rzecz pozwanego należało zasądzić po 100 zł tytułem kosztów postępowania zażaleniowego. db

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI