Orzeczenie · 2008-08-21

IV CZ 62/08Apelacja od postanowienia wstępnego o podział majątku

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2008-08-21
SNCywilneprawo rzeczoweWysokanajwyższy
podział majątkumajątek wspólnywspółwłasnośćpostanowienie wstępneapelacjaśrodek zaskarżeniak.p.c.Sąd Najwyższy

Sprawa dotyczyła zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w L., który odrzucił jej apelację od postanowienia wstępnego w sprawie o podział majątku wspólnego i zniesienie współwłasności. Sąd Okręgowy uznał apelację za niedopuszczalną, ponieważ w sentencji postanowienia wstępnego nie zawarto rozstrzygnięcia co do wszystkich spornych składników majątkowych, a jedynie w uzasadnieniu. Sąd Najwyższy, rozpatrując zażalenie, uchylił postanowienie Sądu Okręgowego. Kluczowym zagadnieniem była dopuszczalność środka zaskarżenia od postanowienia wstępnego, gdy sąd nie rozstrzygnął w sentencji o wszystkich spornych kwestiach. Sąd Najwyższy, odwołując się do wcześniejszego orzecznictwa, w tym uchwały III CZP 69/74, stwierdził, że w takiej sytuacji przysługuje apelacja, a nie wniosek o uzupełnienie postanowienia na podstawie art. 351 k.p.c. Podkreślono, że art. 351 k.p.c. odnosi się głównie do procesu, a jego stosowanie w postępowaniu nieprocesowym wymaga uwzględnienia specyfiki sprawy. W przypadku postanowień wstępnych z art. 685 k.p.c., sąd nie jest zobowiązany do rozstrzygnięcia o wszystkich żądaniach, a zakres postanowienia zależy od jego uznania, co wyklucza zastosowanie art. 351 k.p.c. w sytuacji, gdy sąd nie orzekł o całości żądania. Dlatego zainteresowany uczestnik może zaskarżyć takie postanowienie apelacją.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie dopuszczalnego środka zaskarżenia od postanowienia wstępnego w sprawach o podział majątku, gdy sąd nie rozstrzygnął o wszystkich spornych składnikach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nierozstrzygnięcia wszystkich kwestii w postanowieniu wstępnym i zastosowania art. 351 k.p.c. w postępowaniu nieprocesowym.

Zagadnienia prawne (1)

Jaki środek prawny przysługuje uczestnikowi postępowania od postanowienia wstępnego w sprawie o podział majątku, jeżeli sąd nie rozstrzygnął w sentencji o wszystkich spornych składnikach majątkowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

W przypadku nierozstrzygnięcia przez sąd w sentencji postanowienia wstępnego o wszystkich spornych składnikach majątkowych, zainteresowanemu uczestnikowi postępowania przysługuje apelacja, a nie wniosek o uzupełnienie postanowienia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że art. 351 k.p.c. dotyczący uzupełnienia orzeczenia nie ma zastosowania do postanowień wstępnych z art. 685 k.p.c., ponieważ sąd nie jest zobowiązany do rozstrzygnięcia o wszystkich żądaniach, a zakres postanowienia zależy od jego uznania. W takiej sytuacji, gdy sąd nie rozstrzygnął o wszystkich spornych kwestiach, właściwym środkiem jest apelacja.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylenie
Strona wygrywająca
wnioskodawczyni

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznawnioskodawczyni
A. W.osoba_fizycznauczestnik
A. J.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 567 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 685

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 351 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39815 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wnioskodawczyni zarzuciła Sądowi Okręgowemu nietrafne uznanie apelacji za niedopuszczalną, wskazując na błędne zastosowanie art. 373 k.p.c. • Sąd Najwyższy uznał, że w sytuacji nierozstrzygnięcia przez sąd wstępnego postanowienia o podziale majątku, zainteresowanemu uczestnikowi przysługuje apelacja.

Odrzucone argumenty

Sąd Okręgowy uznał apelację za niedopuszczalną z braku przedmiotu zaskarżenia, gdyż w sentencji postanowienia wstępnego nie zawarto rozstrzygnięcia co do wszystkich spornych składników majątkowych. • Sąd Okręgowy powołał się na uchwałę SN III CZP 69/74, zgodnie z którą w takiej sytuacji przysługuje wniosek o uzupełnienie postanowienia, a nie apelacja.

Godne uwagi sformułowania

do uruchomienia merytorycznej kontroli instancyjnej nie wystarczy zajęcie stanowiska w uzasadnieniu wydanego orzeczenia • w razie sporu między uczestnikami postępowania o to, czy dany przedmiot należy do majątku wspólnego, sąd może wydać postanowienie wstępne • kontrowersje wywołuje natomiast zagadnienie, jaki środek przysługuje uczestnikowi od postanowienia wstępnego, jeżeli sąd nie rozstrzygnął w sentencji, czy niektóre sporne przedmioty należą do majątku wspólnego • Stosowanie przepisów odpowiednio oznacza uwzględnienie specyfiki konkretnej sytuacji, dlatego może to być stosowanie wprost, z dostosowującym do okoliczności zmodyfikowaniem, a także wyłączenie dopuszczalności stosowania określonych przepisów ze względu na odmienne cechy danego przypadku. • Nie można tu zatem mówić o tym, że sąd „nie orzekł o całości żądania” w rozumieniu art. 351 § 1 k.p.c.

Skład orzekający

Barbara Myszka

przewodniczący, sprawozdawca

Jan Górowski

członek

Antoni Górski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie dopuszczalnego środka zaskarżenia od postanowienia wstępnego w sprawach o podział majątku, gdy sąd nie rozstrzygnął o wszystkich spornych składnikach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nierozstrzygnięcia wszystkich kwestii w postanowieniu wstępnym i zastosowania art. 351 k.p.c. w postępowaniu nieprocesowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w sprawach o podział majątku, które może mieć praktyczne znaczenie dla wielu uczestników postępowań.

“Apelacja czy wniosek o uzupełnienie? Sąd Najwyższy rozstrzyga o środku zaskarżenia w sprawach o podział majątku.”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst