IV CZ 54/10

Sąd Najwyższy2010-08-19
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
wznowienie postępowaniazażalenieterminpełnomocnik z urzęduKodeks postępowania cywilnegonowelizacjadoręczenieSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu zażalenia, uznając je za wniesione w terminie po nowelizacji przepisów dotyczących biegu terminu przy ustanowieniu pełnomocnika z urzędu.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu jego zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. Sąd Apelacyjny odrzucił zażalenie powoda jako spóźnione, uznając, że termin do jego wniesienia rozpoczął bieg od dnia wyznaczenia pełnomocnika z urzędu. Sąd Najwyższy uchylił to postanowienie, wskazując, że zgodnie z nowelizacją art. 124 k.p.c., termin do wniesienia zażalenia biegnie od dnia doręczenia odpisu postanowienia pełnomocnikowi z urzędu, a w tym przypadku termin został zachowany.

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda J. P. na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jego wcześniejsze zażalenie. Pierwotne zażalenie powoda dotyczyło postanowienia Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. Sąd Apelacyjny odrzucił zażalenie powoda, uznając je za spóźnione, ponieważ termin do jego wniesienia miał rozpocząć bieg od dnia wyznaczenia pełnomocnika z urzędu, a nie od dnia doręczenia odpisu postanowienia pełnomocnikowi. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie powoda, uchylił zaskarżone postanowienie. Kluczowe dla rozstrzygnięcia była nowelizacja Kodeksu postępowania cywilnego, która weszła w życie w dniu 19 kwietnia 2010 r. i zmieniła brzmienie art. 124 k.p.c. Zgodnie z nowym brzmieniem, w przypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu na wniosek strony złożony przed upływem terminu, termin do wniesienia zażalenia biegnie od dnia doręczenia odpisu postanowienia ustanowionemu pełnomocnikowi. Sąd Najwyższy stwierdził, że w niniejszej sprawie pełnomocnik z urzędu otrzymał odpis postanowienia z uzasadnieniem w dniu 13 listopada 2009 r. i wniósł zażalenie w dniu 20 listopada 2009 r., co oznacza, że tygodniowy termin, liczony od dnia doręczenia pełnomocnikowi, został zachowany. W związku z tym nie było podstaw do odrzucenia zażalenia jako spóźnionego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Termin do wniesienia zażalenia biegnie od dnia doręczenia odpisu postanowienia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu, zgodnie z art. 124 § 2 k.p.c. w nowym brzmieniu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na nowelizacji art. 124 k.p.c., która weszła w życie przed wydaniem zaskarżonego postanowienia. Zgodnie z nowym przepisem, termin do wniesienia zażalenia na postanowienie, dla którego sporządzenia wymagane jest zastępstwo procesowe, biegnie od dnia doręczenia odpisu postanowienia ustanowionemu pełnomocnikowi z urzędu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia

Strona wygrywająca

powód

Strony

NazwaTypRola
J. P.osoba_fizycznapowód
Gminne G. – Zarząd Nieruchomości Komunalnych Zakład Budżetowyinstytucjapozwany
Zakład Ubezpieczeń SA w W. Inspektorat w G.spółkapozwany

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 124 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W razie ustanowienia adwokata lub radcy prawnego na wniosek zgłoszony przed upływem terminu do wniesienia zażalenia, dla którego sporządzenia ustawa wymaga zastępstwa prawnego przez adwokata lub radcę prawnego, sąd doręcza ustanowionemu adwokatowi lub radcy prawnemu odpis postanowienia z urzędu, a termin do wniesienia zażalenia na to postanowienie biegnie od dnia jego doręczenia pełnomocnikowi.

Pomocnicze

Dz. U. Nr 7, poz. 45 art. 6

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw

Ustawa nowelizująca weszła w życie z dniem 19 kwietnia 2010 r.

Dz. U. Nr 7, poz. 45 art. 4 § ust. 2

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw

Przepis art. 124 k.p.c. w nowym brzmieniu stosuje się z dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej.

k.p.c. art. 394 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Termin do wniesienia zażalenia jest tygodniowy.

k.p.c. art. 394¹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 316

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd orzeka według stanu prawnego obowiązującego w chwili zamknięcia rozprawy (lub wydania orzeczenia).

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398¹⁵ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Termin do wniesienia zażalenia należy liczyć od dnia doręczenia odpisu postanowienia pełnomocnikowi z urzędu, zgodnie z nowym brzmieniem art. 124 § 2 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Termin do wniesienia zażalenia rozpoczął bieg następnego dnia po wyznaczeniu pełnomocnika przez Izbę Adwokacką.

Godne uwagi sformułowania

nowe brzmienie otrzymał art. 124 k.p.c. termin do wniesienia zażalenia biegnie od dnia jego doręczenia pełnomocnikowi.

Skład orzekający

Antoni Górski

przewodniczący

Jan Górowski

członek

Hubert Wrzeszcz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja biegu terminu do wniesienia zażalenia po ustanowieniu pełnomocnika z urzędu w świetle nowelizacji k.p.c."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pełnomocnik z urzędu został ustanowiony na wniosek strony złożony przed upływem terminu do wniesienia środka zaskarżenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie jest interesujące dla prawników procesowych ze względu na precyzyjną interpretację przepisów proceduralnych dotyczących biegu terminów po nowelizacji k.p.c., co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę.

Kiedy biegnie termin na zażalenie? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową kwestię dla pełnomocników z urzędu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 54/10 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 19 sierpnia 2010 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Antoni Górski (przewodniczący) 
SSN Jan Górowski 
SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) 
 
w sprawie ze skargi powoda 
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem 
Sądu Apelacyjnego z dnia 28 listopada 2003 r., sygn. akt I ACa (…) 
w sprawie z powództwa J. P. 
przeciwko 
Gminie 
G. 
– 
Zarządowi 
Nieruchomości 
Komunalnych 
Zakładowi 
Budżetowemu i Zakładowi Ubezpieczeń SA w W. Inspektoratowi w G. 
o ustalenie i zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 sierpnia 2010 r., 
zażalenia powoda 
na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 1 grudnia 2009 r., sygn. akt I ACa (…), 
 
uchyla zaskarżone postanowienie. 
 
Uzasadnienie 
 
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjny odrzucił zażalenie, wniesione 
przez ustanowionego z urzędu pełnomocnika J. P., od postanowienia tego Sądu z dnia 
15 września 2009 r., odrzucającego skargę J. P. o wznowienie postępowania, 
zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 28 listopada 2003 r., 
sygn. akt ACa (…). 

 
2 
Z uzasadnienia orzeczenia wynika, że odpis postanowienia z dnia 15 września 
2009 r. J. P. został doręczony dnia 24 września 2009 r., a jego pełnomocnikowi z urzędu 
– dnia 20 listopada 2009 r. Zdaniem Sądu termin do wniesienia zażalenia rozpoczął bieg 
następnego dnia po wyznaczeniu pełnomocnika przez Izbę Adwokacką w G. w dniu 22 
października 2009 r., tj. dnia 23 października 2009 r. Zażalenie zostało natomiast 
wniesione dnia 20 listopada 2009 r., a więc 28 dnia od rozpoczęcia biegu terminu. 
Tymczasem termin do wniesienia zażalenia – zgodnie z art. 394 § 2 w związku z art. 
3941 § 2 k.p.c. – jest tygodniowy i liczy się od doręczenia postanowienia. Zażalenie 
podlega zatem odrzucenia jako spóźnione (art. 370 w związku z art. 391 § 1 oraz art. 
397 § 1 i 2 k.p.c.). 
W zażaleniu skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zażalenie 
nie jest – jego zdaniem – spóźnione, ponieważ termin do jego wniesienia należy liczyć 
od dnia doręczenia odpisu postanowienia z dnia 15 września 2009 r. pełnomocnikowi z 
urzędu. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Na skutek nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego, dokonanej ustawa z 
dnia 17 grudnia 2009 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz 
niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 7, poz. 45; dalej: „ustawa nowelizująca”), która 
weszła w życie z dniem 19 kwietnia 2010 r. (art. 6 ustawy nowelizującej), nowe 
brzmienie otrzymał art. 124 k.p.c. Zgodnie z paragrafem drugim tego przepisu, w razie 
ustanowienia adwokata lub radcy prawnego na wniosek zgłoszony przed upływem 
terminu do wniesienia zażalenia, dla którego sporządzenia ustawa wymaga zastępstwa 
prawnego przez adwokata lub radcę prawnego, sąd doręcza ustanowionemu 
adwokatowi lub radcy prawnemu odpis postanowienia z urzędu, a termin do wniesienia 
zażalenia na to postanowienie biegnie od dnia jego doręczenia pełnomocnikowi. Jeżeli 
strona prawidłowo zażądała doręczenia postępowania z uzasadnieniem, odpis 
postanowienia doręcza się pełnomocnikowi z uzasadnieniem. 
Przepis art. 124 k.p.c., w nowym brzmieniu, stosuje się – w myśl art. 4 ust. 2 
ustawy nowelizującej – z dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej. To oznacza, że w 
postępowaniu zażaleniowym prawidłowość zaskarżonego postanowienia podlega 
ocenie według nowego stanu prawnego (art. 316 w związku z art. 3941 § 3 i 391 § 1 
k.p.c.). 
Z akt sprawy wynika, że ustanowiony dla J. P. – na jego wniosek zgłoszony przed 
upływem terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z dnia 15 września 2009 r. 

 
3 
– adwokat z urzędu otrzymał odpis postanowienia o odrzuceniu skargi o wznowienie 
dnia 13 listopada 2009 r. i wniósł zażalenie na to postanowienie w dniu 20 listopada 
2009 r. Nie ulega zatem wątpliwości, że biegnący zgodnie z art. 124 § 2 k.p.c. 
tygodniowy termin do wniesienia zażalenia (art. 394 § 2 k.p.c.), liczony od dnia 
doręczenia adwokatowi z urzędu odpisu postanowienia z dnia 15 września 2009 z 
uzasadnieniem, został zachowany. Nie zachodzi więc podstawa do odrzucenia 
zażalenia jako spóźnionego. 
Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 39815 § 
1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).