IV CZ 52/16

Sąd Najwyższy2016-10-06
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniaprzywrócenie terminuzażalenieSąd Najwyższydopuszczalnośćpostępowanie wpadkoweśrodki odwoławcze

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na odrzucenie skargi o wznowienie postępowania, uznając je za niedopuszczalne.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w S., które oddaliło wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, a zatem zażalenie na nie jest niedopuszczalne. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie wnioskodawcy S. M. T. na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia 28 października 2015 r., które oddaliło wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 20 maja 2015 r. Postanowienie z maja 2015 r. odrzucało skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia 10 września 2014 r. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 394^1 § 2 k.p.c., wskazał, że zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie. Sąd Najwyższy podkreślił, że postępowanie o przywrócenie terminu ma charakter wpadkowy, a postanowienie o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie. W związku z tym, zażalenie na takie postanowienie jest niedopuszczalne i podlega odrzuceniu. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie wnioskodawcy na podstawie art. 398^6 § 2 i 3 w związku z art. 394^1 § 3 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie, a zatem zażalenie na nie jest niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postępowanie o przywrócenie terminu ma charakter wpadkowy i nie kończy postępowania w sprawie. Kontrola takiego postanowienia jest możliwa jedynie w ramach zażalenia na postanowienie merytoryczne, jeśli zostało ono odpowiednio zaskarżone.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
S. M. T.osoba_fizycznawnioskodawca
A. B.inneuczestnik
M. J.inneuczestnik
M. R.inneuczestnik
H. T.inneuczestnik
D. W.inneuczestnik

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 398 § 6 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Odrzucenie niedopuszczalnego zażalenia.

Pomocnicze

k.p.c. art. 394 § 1 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna, zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, z wyjątkiem wskazanych w art. 398^1 § 1 k.p.c., a także postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość przeprowadzenia kontroli niezaskarżalnego postanowienia oddalającego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, jedynie w przypadku zamieszczenia w zażaleniu stosownego i jednoznacznego żądania.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość przeprowadzenia kontroli niezaskarżalnego postanowienia oddalającego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, jedynie w przypadku zamieszczenia w zażaleniu stosownego i jednoznacznego żądania.

k.p.c. art. 394 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość przeprowadzenia kontroli niezaskarżalnego postanowienia oddalającego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, jedynie w przypadku zamieszczenia w zażaleniu stosownego i jednoznacznego żądania.

k.p.c. art. 398 § 6 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Odrzucenie niedopuszczalnego zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postanowienie o oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie. Zażalenie skierowane do Sądu Najwyższego na niezaskarżalne postanowienie jest niedopuszczalne.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego ma charakter wpadkowy kończącym postępowanie jest takie orzeczenie, którego uprawomocnienie się trwale zamyka drogę do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty przez sąd danej instancji

Skład orzekający

Bogumiła Ustjanicz

przewodniczący-sprawozdawca

Barbara Myszka

członek

Krzysztof Pietrzykowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność zażaleń do Sądu Najwyższego na postanowienia sądu drugiej instancji, w szczególności w sprawach dotyczących wznowienia postępowania i przywrócenia terminu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z zaskarżaniem postanowień o odmowie przywrócenia terminu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością zażalenia, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy zażalenie do Sądu Najwyższego nie przysługuje? Kluczowa lekcja z IV CZ 52/16.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 52/16
POSTANOWIENIE
Dnia 6 października 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Bogumiła Ustjanicz (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Barbara Myszka
‎
SSN Krzysztof Pietrzykowski
w sprawie ze skargi S. M. T.
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem
Sądu Okręgowego w S.
z dnia 10 września 2014 r., sygn. akt I Ca (…),
w sprawie z wniosku S. M. T.
‎
przy uczestnictwie A. B., M. J.,
M. R., H. T. i D. W.
‎
o stwierdzenie nabycia spadku,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 6 października 2016 r.,
‎
zażalenia wnioskodawcy
na postanowienie Sądu Okręgowego w S.
‎
z dnia 28 października 2015 r., sygn. akt I Ca (…),
odrzuca zażalenie.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w S. oddalił wniosek S. T. o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie tego Sądu z dnia 20 maja 2015 r., którym została odrzucona skarga o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w S.  z dnia 10 września 2014 r.
Wnioskodawca w zażaleniu zarzucił nieprawidłowość oceny wniosku dokonanej przez Sąd Okręgowy i domagał jego zmiany przez przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 394
1
§ 2 k.p.c., w sprawach, w których przysługuje skarga kasacyjna, zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, z wyjątkiem wskazanych w art. 398
1
§ 1 k.p.c., a także postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.
Postępowanie o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego ma charakter wpadkowy, a jego celem nie jest badanie dopuszczalności dokonania czynności procesowej związanej z kolejnym etapem postępowania, lecz  jedynie  ocena zasadności wniosku. Utrwalone zostało, jednolite i podzielane w niniejszej sprawie, stanowisko Sądu Najwyższego, że kończącym postępowanie jest takie orzeczenie, którego uprawomocnienie się trwale zamyka drogę do   rozstrzygnięcia sprawy co do istoty przez sąd danej instancji (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 27 lutego 2002 r., III CZ 14/02; z dnia 20 lipca 2006 r., V CZ 56/06; z dnia 10 stycznia 2008 r., IV CZ 110/07; z dnia 18 marca 2015 r., I CZ 28/51, niepubl.). Postanowienie o oddaleniu wniosku  o przywrócenie terminu   do wniesienia zażalenia na postanowienie o  odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania nie jest postanowieniem kończącym postępowanie  w  sprawie, ponieważ zachodziła konieczność orzeczenia o wniesionym zażaleniu. Na to postanowienie nie przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego. Przysługuje   natomiast zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie sądu drugiej instancji o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania. Jeżeli odrzucenie skargi o wznowienie postępowania było następstwem oddalenia wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia, przeprowadzenie kontroli niezaskarżalnego postanowienia oddalającego ten wniosek, możliwe jest jedynie w przypadku zamieszczenia w zażaleniu stosownego i jednoznacznego żądania (art. 380 w związku z art. 398
21
i art. 394
1
§ 3 k.p.c.).
W zażaleniu pełnomocnik skarżącego zakwestionował postanowienie Sądu  Okręgowego oddalające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę o wznowienie postępowania, a zatem skierował je w odniesieniu do niezaskarżalnego postanowienia. Oznacza to, że wniesione zażalenie jest niedopuszczalne i podlegało odrzuceniu na podstawie art. 398
6
§ 2 k.p.c. Niedokonanie tego przez Sąd drugiej instancji było przyczyną odrzucenia zażalenia przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
6
§ 2 i 3 w związku z art. 394
1
§ 3 k.p.c.
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI