IV Cz 480/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Słupsku rozpoznał zażalenie pozwanej J. W. na postanowienie Sądu Rejonowego w Słupsku z dnia 13 czerwca 2013 r., sygn. akt IC 72/12, którym oddalono jej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy oddalił wniosek pozwanej o zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując, że należna opłata od zażalenia wynosi 30 zł, podczas gdy jej stały dochód miesięczny wynosi 1 241,12 zł, a wykazane koszty 719,59 zł. Pozwana wniosła o uchylenie postanowienia, zarzucając Sądowi Rejonowemu nieuwzględnienie jej trudnej sytuacji materialnej jako osoby samotnej utrzymującej się z emerytury i podkreślając, że po uiszczeniu wydatków nie stać jej na opłatę od zażalenia. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, podzielając stanowisko Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy podkreślił, że zwolnienie od kosztów sądowych jest instytucją wyjątkową, wymagającą od strony złożenia oświadczenia o niemożności poniesienia kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Zgodnie z utrwaloną judykaturą, strona ubiegająca się o zwolnienie powinna poczynić oszczędności we własnych wydatkach. Sąd uznał, że pozwana, posiadając stały dochód, z którego po odliczeniu wydatków pozostaje jej 521,53 zł, powinna liczyć się z koniecznością poniesienia minimalnych kosztów sądowych w wysokości 30 zł. Dostęp do sądu wymaga posiadania środków finansowych, a planowanie wydatków powinno uwzględniać koszty postępowania sądowego. Odmowa zwolnienia od kosztów w takiej sytuacji nie ogranicza dostępności do wymiaru sprawiedliwości. W związku z powyższym, na podstawie art. 385 w zw. z art. 397 KPC, zażalenie podlegało oddaleniu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych w sytuacji, gdy strona posiada stały dochód, z którego po odliczeniu wydatków pozostaje kwota pozwalająca na pokrycie minimalnych kosztów sądowych.
Dotyczy konkretnej sytuacji finansowej strony i wysokości opłaty od zażalenia.
Zagadnienia prawne (1)
Czy osoba fizyczna, posiadająca stały dochód, mimo ponoszenia wydatków, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w minimalnej wysokości (30 zł opłaty od zażalenia), jeśli pozostała jej kwota po odliczeniu wydatków jest niewielka?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, osoba fizyczna posiadająca stały dochód, z którego po odliczeniu niezbędnych wydatków pozostaje kwota pozwalająca na pokrycie minimalnych kosztów sądowych, nie może skutecznie domagać się zwolnienia od tych kosztów.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że zwolnienie od kosztów sądowych jest instytucją wyjątkową, wymagającą od strony poczynienia oszczędności. Strona posiadająca stały dochód, z którego po odliczeniu wydatków pozostaje kwota pozwalająca na pokrycie opłaty od zażalenia (30 zł), nie może skutecznie argumentować brakiem środków, gdyż dostęp do sądu wymaga posiadania pewnych środków finansowych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w S. | spółka | powód |
| J. W. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (3)
Główne
u.k.s.s.c. art. 102 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Zwolnienia od kosztów sądowych może domagać się osoba fizyczna, która złożyła oświadczenie, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Treść tego oświadczenia podlega badaniu przez Sąd.
Pomocnicze
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 397
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją wyjątkową. • Strona ubiegająca się o zwolnienie powinna poczynić oszczędności we własnych wydatkach. • Posiadanie stałego dochodu, z którego po odliczeniu wydatków pozostaje kwota pozwalająca na pokrycie minimalnych kosztów sądowych, wyklucza możliwość zwolnienia. • Dostęp do Sądu wymaga posiadania środków finansowych.
Odrzucone argumenty
Trudna sytuacja materialna pozwanej (osoba samotna, emerytura). • Brak środków na uiszczenie opłaty od zażalenia (30 zł) po poniesieniu innych wydatków.
Godne uwagi sformułowania
należna opłata od zażalenia, do której uiszczenia pozwana jest zobowiązana wynosi 30 zł, natomiast jej stały dochód miesięczny wynosi 1 241,12 zł a wykazane koszty 719,59 zł. • instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które ze względu na swoją trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. • ubiegający się o taką pomoc powinien poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia niezbędnych kosztów utrzymania i dopiero, gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. • posiadając stały dochód, mimo, że po uiszczeniu różnych opłat i poniesieniu niezbędnych kosztów, pozwanej pozostaje jedynie kwota 521,53 zł, będąc strona procesu i składając środki zaskarżenia, skarżąca winna się liczyć z koniecznością poniesienia kosztów sądowych chociażby w minimalnym zakresie. • Dostępność do Sądu wymaga z natury rzeczy posiadania środków finansowych, co oznacza, że w procedurze planowania wydatków, przewidując realizację swoich praw przed sądem, należy uwzględnić także konieczność posiadania środków na prowadzenie postępowania sądowego. […]
Skład orzekający
Wanda Dumanowska
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych w sytuacji, gdy strona posiada stały dochód, z którego po odliczeniu wydatków pozostaje kwota pozwalająca na pokrycie minimalnych kosztów sądowych."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji finansowej strony i wysokości opłaty od zażalenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z kosztami sądowymi, jednak pokazuje praktyczne podejście sądu do oceny sytuacji materialnej strony i dostępności do wymiaru sprawiedliwości.
“Czy 30 zł opłaty od zażalenia to za dużo? Sąd Okręgowy wyjaśnia, kiedy można liczyć na zwolnienie od kosztów.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.