IV CZ 48/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił zażalenie na postanowienie sądu okręgowego w przedmiocie kosztów postępowania zażaleniowego, uznając je za niedopuszczalne.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 17 października 2011 r. w przedmiocie kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie to, mimo że dotyczyło kosztów, nie było postanowieniem o kosztach procesu w rozumieniu art. 394¹ § 1 pkt 1 k.p.c., a zatem zażalenie do Sądu Najwyższego było niedopuszczalne. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie.
Sąd Najwyższy w składzie sędziów Krzysztofa Pietrzykowskiego (przewodniczącego), Anny Owczarek (sprawozdawcy) i Bogumiły Ustjanicz rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 września 2012 r. zażalenie pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 17 października 2011 r. Postanowieniem z dnia 17 października 2011 r. Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w przedmiocie zabezpieczenia, udzielając powodowi W. P. zabezpieczenia poprzez zawieszenie postępowania egzekucyjnego i zasądzając od małoletniego wierzyciela D. P. kwotę 630 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Strona pozwana zaskarżyła to postanowienie w części dotyczącej kosztów, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy k.p.c. obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego postanowienia, stwierdził, że zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje w ściśle określonych przypadkach, jako wyjątek od reguły niedopuszczalności kontroli instancyjnej. Sąd uznał, że postanowienie o kosztach postępowania zażaleniowego, zapadłe w postępowaniu incydentalnym w trakcie postępowania rozpoznawczego, nie może być uznane za postanowienie o kosztach procesu w rozumieniu art. 394¹ § 1 pkt 1 k.p.c. Wykładnia językowa tego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że przedmiotem zaskarżenia mogą być wyłącznie postanowienia rozstrzygające o zwrocie kosztów procesu w orzeczeniu kończącym postępowanie. Z tych względów, na podstawie art. 394¹ § 3 w zw. z art. 398⁶ § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie o kosztach postępowania zażaleniowego, zapadłe w postępowaniu incydentalnym w trakcie postępowania rozpoznawczego, nie może być uznane za postanowienie o kosztach procesu w rozumieniu art. 394¹ § 1 pkt 1 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy oparł się na wykładni językowej art. 394¹ § 1 pkt 1 k.p.c., zgodnie z którą przedmiotem zaskarżenia mogą być wyłącznie postanowienia rozstrzygające o zwrocie kosztów procesu w orzeczeniu kończącym postępowanie. Postanowienie o kosztach postępowania zażaleniowego, zapadłe w postępowaniu incydentalnym, nie spełnia tego kryterium i nie podlega rozszerzającej wykładni.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie zażalenia
Strona wygrywająca
pozwana (w zakresie dopuszczalności zażalenia)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. P. | osoba_fizyczna | powód |
| małoletnia D. P. | osoba_fizyczna | pozwana |
| D. P. | osoba_fizyczna | przedstawiciel ustawowy pozwanej |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 394¹ § § 1 i § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje jako wyjątek na ściśle określone postanowienia sądu drugiej instancji, w tym postanowienia co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Sąd Najwyższy podkreślił, że przepis ten nie podlega wykładni rozszerzającej.
k.p.c. art. 394¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odrzucenia zażalenia.
k.p.c. art. 398⁶ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odrzucenia zażalenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zwrotu kosztów procesu.
k.p.c. art. 397 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy postępowania zażaleniowego.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie.
k.p.c. art. 745
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy postanowienia o kosztach w postępowaniu zabezpieczającym.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw art. 9 § ust. 6
Określa datę wejścia w życie zmian i stosowanie przepisów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie o kosztach postępowania zażaleniowego, zapadłe w postępowaniu incydentalnym, nie jest postanowieniem o kosztach procesu w rozumieniu art. 394¹ § 1 pkt 1 k.p.c.
Odrzucone argumenty
Zażalenie strony pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w przedmiocie kosztów postępowania zażaleniowego było dopuszczalne do Sądu Najwyższego na podstawie art. 394¹ § 1 pkt 1 k.p.c.
Godne uwagi sformułowania
nie może być uznane za postanowienie co do kosztów procesu w rozumieniu art. 394¹ § 1 pkt 1 k.p.c. Przedstawione Sądowi Najwyższemu postanowienie wydane zostało w postępowaniu zażaleniowym. Wykładnia językowa zwrotu „postanowienie co do kosztów procesu” nie pozostawia zaś wątpliwości co do tego, że przedmiotem zaskarżenia mogą być wyłącznie postanowienia zarówno o charakterze zasądzającym jak i oddalającym ewentualne wnioski, które rozstrzygają o zwrocie kosztów procesu w orzeczeniu kończącym postępowanie nie podlega wykładni rozszerzającej
Skład orzekający
Krzysztof Pietrzykowski
przewodniczący
Anna Owczarek
sprawozdawca
Bogumiła Ustjanicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Dopuszczalność zażalenia do Sądu Najwyższego na postanowienia o kosztach postępowania zażaleniowego zapadłe w postępowaniu incydentalnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. dotyczących kosztów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością zażalenia, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.
“Kiedy zażalenie na koszty nie jest zażaleniem? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania zażaleniowego: 630 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV CZ 48/12 POSTANOWIENIE Dnia 5 września 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący) SSN Anna Owczarek (sprawozdawca) SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z powództwa W. P. przeciwko małoletniej D. P. reprezentowanej przez przedstawiciela ustawowego D. P. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 września 2012 r., zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 17 października 2011 r., odrzuca zażalenie. Uzasadnienie 2 Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 17 października 2011 r., wydanym w sprawie o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, zmienił zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego z dnia 18 kwietnia 2011 r. w przedmiocie zabezpieczenia w ten sposób, że udzielił powodowi W. P. zabezpieczenia poprzez zawieszenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w W. oraz zasądził od małoletniego wierzyciela D. P. reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego D. P. na rzecz powoda kwotę 630 zł w tym kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Powyższe postanowienie w części dotyczącej orzeczenia o kosztach postępowania zaskarżyła zażaleniem strona pozwana. Zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 745 k.p.c. oraz art. 98 § 1 w zw. z art. 397 § 2 w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. poprzez błędne rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w tym zakresie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył: Zaskarżone postanowienie wydane zostało w dniu 17 października 2011 r., co oznacza że zastosowanie mają przepisy kodeksu cywilnego w brzmieniu obowiązującym w tej dacie (art. 9 ust. 6 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw, Dz. U. Nr 233, poz. 1381). Zgodnie z art. 3941 § 1 i § 2 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługiwało, jako wyjątek, na postanowienia sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną, skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, postanowienia co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji, ponadto – w sprawach, w których przysługiwała skarga kasacyjna – na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, z wyjątkiem postanowień, o których mowa w art. 3981 k.p.c., a także postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji. Przedstawione Sądowi Najwyższemu 3 postanowienie wydane zostało w postępowaniu zażaleniowym. Zawarte w nim rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zabezpieczającego, jakkolwiek nieprawidłowe, nie może być uznane za postanowienie co do kosztów procesu w rozumieniu art. 3941 § 1 pkt 1 k.p.c. Zapadło ono bowiem w postępowaniu incydentalnym w trakcie postępowania rozpoznawczego. Wskazany przepis prawa procesowego, jako odstępstwo od reguły niedokonywania kontroli instancyjnej przez Sąd Najwyższy, nie podlega wykładni rozszerzającej. Wykładnia językowa zwrotu „postanowienie co do kosztów procesu” nie pozostawia zaś wątpliwości co do tego, że przedmiotem zaskarżenia mogą być wyłącznie postanowienia zarówno o charakterze zasądzającym jak i oddalającym ewentualne wnioski, które rozstrzygają o zwrocie kosztów procesu w orzeczeniu kończącym postępowanie (art. 108 § 1 w zw. z art. 98 k.p.c.) – por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 września 2011r., V CZ 63/11, nie publ. Takie rozstrzygnięcie bowiem, mimo zamieszczenia w wyroku, ma charakter autonomiczny. O kosztach postępowania zażaleniowego, toczącego się w postępowaniu zabezpieczającym w trakcie postępowania rozpoznawczego, sąd powinien postanowić dopiero w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie (art. 745 k.p.c.). Naruszenie tego przepisu nie jest wystarczająca podstawą dla przyjęcia dopuszczalności zaskarżenia. Z tych względów zażalenie w oparciu o art. 3941 § 3 w zw. z art. 3986 § 3 k.p.c. podlega odrzuceniu. db
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI