IV CZ 47/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego dotyczące nadania klauzuli wykonalności, uznając je za niedopuszczalne.
Powódka złożyła zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które oddaliło jej wniosek o nadanie klauzuli wykonalności dwóm wyrokom. Sąd Apelacyjny uznał, że powódka otrzymała już tytuł wykonawczy i nie wykazała potrzeby ponownego wniosku. Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię dopuszczalności zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie nadania klauzuli wykonalności. Stwierdził, że takie postanowienie nie kończy postępowania w rozumieniu przepisów o zaskarżalności i dlatego odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.
Sprawa dotyczyła zażalenia powódki H. O. na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które oddaliło jej wniosek o nadanie klauzuli wykonalności wyrokom Sądu Okręgowego i Sądu Apelacyjnego. Sąd Apelacyjny uzasadnił swoją decyzję tym, że powódka otrzymała już tytuł wykonawczy, a późniejsze uchylenie postanowienia o nadaniu klauzuli wykonalności nie miało wpływu na wykonalność orzeczenia, ponieważ świadczenie zostało już wyegzekwowane. Sąd Apelacyjny uznał również, że pełnomocnik powódki nie wyjaśnił dostatecznie przyczyn ponownego wniosku. Powódka w zażaleniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, twierdząc, że prawomocne wyroki z mocy ustawy stanowią tytuły egzekucyjne. Sąd Najwyższy rozpoznał jednak przede wszystkim kwestię dopuszczalności samego zażalenia. Zgodnie z art. 3941 § 2 k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienia sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie. Sąd Najwyższy, powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, wyjaśnił, że postanowienie w przedmiocie nadania tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie w rozumieniu tego przepisu, ponieważ nie rozstrzyga o istocie sprawy, a jedynie ułatwia jej wykonanie. W związku z tym, zażalenie powódki zostało uznane za niedopuszczalne i odrzucone na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. i art. 39821 k.p.c. Sąd Najwyższy zasądził od powódki na rzecz pozwanego kwotę 120 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji oddalające wniosek o wydanie tytułu wykonawczego nie jest dopuszczalne do Sądu Najwyższego, ponieważ takie postanowienie nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 3941 § 2 k.p.c.
Uzasadnienie
Postanowienie w przedmiocie nadania tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności nie ma charakteru postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, gdyż nie rozstrzyga o istocie sprawy, a jedynie stanowi pomost między postępowaniem rozpoznawczym a egzekucyjnym. Zgodnie z art. 3941 § 2 k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje jedynie na postanowienia kończące postępowanie w sprawie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie zażalenia i zasądzenie kosztów
Strona wygrywająca
Uniwersytet [...]
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H. O. | osoba_fizyczna | powódka (pozwana wzajemna) |
| Uniwersytet [...] | instytucja | pozwany (powód wzajemny) |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 3941 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji kończące postępowanie w sprawie, z wyjątkiem postanowień wyjątkowo zaskarżalnych skargą kasacyjną oraz postanowień wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.
Pomocnicze
k.p.c. art. 3941 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 3981
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 3986 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 39821
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 777 § pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 363 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zażalenie na postanowienie sądu drugiej instancji oddalające wniosek o nadanie klauzuli wykonalności nie jest dopuszczalne do Sądu Najwyższego, gdyż nie jest to postanowienie kończące postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 3941 § 2 k.p.c.
Odrzucone argumenty
Zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego oddalające wniosek o nadanie klauzuli wykonalności jest dopuszczalne, ponieważ oba wyroki, jako prawomocne, mają walor tytułów egzekucyjnych z mocy ustawy.
Godne uwagi sformułowania
postępowanie w przedmiocie nadania tytułowi egzekucyjnemu klauzuli wykonalności jest szczególnym postępowaniem, toczącym się już po prawomocnym rozpoznaniu sprawy. Nie ma ono na celu rozstrzygnięcia o istocie sprawy, lecz jedynie wdrożenie prawomocnego orzeczenia bądź innego tytułu egzekucyjnego do jego przymusowego wykonania; innymi słowy, stanowi ono pomost pomiędzy postępowaniem rozpoznawczym a egzekucyjnym.
Skład orzekający
Teresa Bielska-Sobkowicz
przewodniczący, sprawozdawca
Irena Gromska-Szuster
członek
Mirosława Wysocka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Dopuszczalność zażalenia do Sądu Najwyższego na postanowienia sądu drugiej instancji w sprawach dotyczących klauzuli wykonalności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z nadaniem klauzuli wykonalności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności zażaleń do Sądu Najwyższego w sprawach o nadanie klauzuli wykonalności, co jest ważne dla praktyków prawa cywilnego.
“Kiedy można zaskarżyć postanowienie o klauzuli wykonalności do Sądu Najwyższego? Wyjaśnia SN.”
Dane finansowe
zwrot kosztów postępowania zażaleniowego: 120 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV CZ 47/07
POSTANOWIENIE
Dnia 26 września 2007 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz
(przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Irena Gromska-Szuster
SSN Mirosława Wysocka
w sprawie z powództwa H. O.
przeciwko Uniwersytetowi […]
o zapłatę
oraz z powództwa wzajemnego Uniwersytetu […]
przeciwko H. O.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 26 września 2007 r.,
zażalenia powódki (pozwanej wzajemnej)
na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]
z dnia 7 marca 2007 r.,
odrzuca zażalenie i zasądza od powódki (pozwanej wzajemnej)
na rzecz pozwanego (powoda wzajemnego) kwotę 120 (sto
dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
zażaleniowego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 7 marca 2007 r. Sąd Apelacyjny oddalił
wniosek powódki H. O. o nadanie klauzuli wykonalności wyrokowi Sądu
Okręgowego w B. z dnia 14 lipca 2004 r. oraz wyrokowi Sądu Apelacyjnego w […] z
2
dnia 9 marca 2006 r. W uzasadnieniu podał, że powódka otrzymała już tytuł
wykonawczy, w postaci odpisu prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w B.
zaopatrzonego
w klauzulę
wykonalności
na
mocy
postanowienia
Sądu
Apelacyjnego z dnia 14 czerwca 2005 r., zaś uchylenie przez ten Sąd
postanowienia o nadaniu klauzuli wykonalności nastąpiło już po wygaśnięciu
wykonalności tytułu wykonawczego na skutek wyegzekwowania przez powódkę
objętego nim świadczenia, w związku z czym uchylenie przedmiotowego
postanowienia nie miało już wpływu na wykonalność orzeczenia. W ocenie Sądu
Apelacyjnego, pełnomocnik powódki nie wyjaśnił dostatecznie przyczyn ponownego
złożenia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu.
W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik powódki zarzucił mu
naruszenie przepisów postępowania, a to art. 777 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 363 § 1
k.p.c., wskazując, że oba wyroki, jako prawomocne, mają walor tytułów
egzekucyjnych z mocy ustawy. Na tej podstawie strona powodowa żąda uchylenia
zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania
Sądowi Apelacyjnemu oraz przyznania skarżącej kosztów postępowania, w tym
kosztów zastępstwa adwokackiego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W sprawie zachodzi potrzeba rozstrzygnięcia kwestii, czy wniesienie
zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji oddalające wniosek o wydanie
tytułu wykonawczego jest w ogóle dopuszczalne. Należy bowiem zauważyć, że
zgodnie z art. 3941 k.p.c., oprócz wskazanych w § 1 tego przepisu zażaleń na
postanowienie sądu drugiej instancji odrzucających skargę kasacyjną oraz skargę
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, zażalenie do
Sądu Najwyższego przysługuje jedynie na postanowienie Sądu drugiej instancji
kończące postępowanie w sprawie, z wyjątkiem jedynie postanowień wyjątkowo
zaskarżalnych skargą kasacyjną w myśl art. 3981 k.p.c., a także postanowień
wydanych w wyniku rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej
instancji.
Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał pogląd, że do kategorii postanowień
kończących postępowanie należy zaliczyć jedynie te postanowienia, których
uprawomocnienie się trwale zamyka drogę do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty
3
przez sąd danej instancji. Przy ocenie, czy dane postanowienie kończy
postępowanie w rozumieniu art. 3941 § 2 k.p.c., chodzi zatem o ustalenie, czy jest
to „ostatnie orzeczenie sądu drugiej instancji kończące sprawę jako całość”.
Przeciwieństwem postanowień kończących postępowanie w sprawie są natomiast
postanowienia kończące w postępowaniu jedynie zagadnienia incydentalne,
uboczne (tak m.in. w uzasadnieniu uchwał SN: z dnia 24 listopada 1998 r., III CZP
44/98, OSNC 1999 nr 5, poz. 87, a także z dnia 31 maja 2000 r., III ZP 1/00,
niepubl. oraz w postanowieniu SN z dnia 11 sierpnia 1999 r., I CKN 367/99, OSNC
2000 nr 3, poz. 48).
Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy godzi się zauważyć, że
postępowanie
w
przedmiocie
nadania
tytułowi
egzekucyjnemu
klauzuli
wykonalności
jest
szczególnym
postępowaniem,
toczącym
się
już
po
prawomocnym rozpoznaniu sprawy. Nie ma ono na celu rozstrzygnięcia o istocie
sprawy, lecz jedynie wdrożenie prawomocnego orzeczenia bądź innego tytułu
egzekucyjnego do jego przymusowego wykonania; innymi słowy, stanowi ono
pomost pomiędzy postępowaniem rozpoznawczym a egzekucyjnym (por. m.in.
uchwałę SN z dnia 9 listopada 1994 r., III CZP 143/94, OSNCP 1995, nr 3, poz. 46,
a także postanowienie SN z dnia 10 maja 2000 r., III CZ 48/00, LEX nr 51816).
Z powyższych względów należy uznać, że wydane w nim postanowienie nie ma
charakteru „postanowienia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie
w sprawie”, od którego przysługiwałoby zażalenie do Sądu Najwyższego.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. w zw. z art.
3941 § 3 k.p.c. i art. 39821 k.p.c. zażalenie jako niedopuszczalne podlegało
odrzuceniu.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI