IV CZ 44/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające skargę o wznowienie postępowania, uznając, że opinie biegłych sporządzone po prawomocnym zakończeniu sprawy nie mogą stanowić podstawy do jej wznowienia.
Powód S. K. wniósł o wznowienie postępowania cywilnego, w którym oddalono jego powództwo o zapłatę odszkodowania za szkodę komunikacyjną. Jako podstawę wznowienia wskazał opinie biegłych sporządzone w późniejszym postępowaniu karnym, które uniewinniły go od zarzutu oszustwa. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, uznając, że opinie te nie są nowym dowodem w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie Sądu Apelacyjnego, podkreślając, że opinie sporządzone po prawomocnym zakończeniu postępowania nie mogą stanowić podstawy do jego wznowienia.
S. K. złożył skargę o wznowienie postępowania w sprawie, w której jego powództwo o zapłatę odszkodowania za szkodę komunikacyjną zostało oddalone wyrokiem Sądu Okręgowego, a następnie apelacja oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego. Powodem oddalenia pierwotnego powództwa było ustalenie, że zdarzenie drogowe, które miało spowodować szkodę, faktycznie nie miało miejsca. Później, w postępowaniu karnym o oszustwo, opinie biegłych wskazały, że zdarzenie i szkoda miały miejsce, a S. K. został uniewinniony. Powód argumentował, że te opinie stanowią nowy dowód w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. i powinny stanowić podstawę do wznowienia postępowania cywilnego. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, uznając, że opinie sporządzone w innym postępowaniu, po prawomocnym zakończeniu sprawy cywilnej, nie spełniają wymogów art. 403 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie powoda, podzielił stanowisko Sądu Apelacyjnego. Podkreślił, że zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą, opinia biegłego sporządzona w innej sprawie po prawomocnym zakończeniu procesu nie stanowi podstawy do jego wznowienia. Skoro opinie te powstały już po uprawomocnieniu się wyroku w sprawie o zapłatę, nie mogły stanowić podstawy do wznowienia postępowania. W konsekwencji Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, opinia biegłego sporządzona w innej sprawie po prawomocnym zakończeniu procesu, którego wznowienia dotyczy skarga, nie stanowi podstawy wznowienia postępowania według art. 403 § 2 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na utrwaloną linię orzeczniczą, zgodnie z którą nowe dowody lub okoliczności faktyczne, które mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania, muszą istnieć w trakcie postępowania zakończonego zaskarżonym wyrokiem. Opinie sporządzone po prawomocnym zakończeniu sprawy nie spełniają tego wymogu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Powszechny Zakład Ubezpieczeń SA w W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. K. | osoba_fizyczna | powód |
| Powszechny Zakład Ubezpieczeń SA w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 403 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Wykrycie oznacza dowiedzenie się o istnieniu okoliczności faktycznych lub dowodów w zakresie umożliwiającym powołanie się na nie. Możliwość powoływania nowych faktów i dowodów jest jednak ograniczona wyłącznie do tych okoliczności faktycznych i tych środków dowodowych, które istniały w trakcie postępowania zakończonego zaskarżonym skargą o wznowienie postępowania wyrokiem.
Pomocnicze
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 395 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.k. art. 286 § § 1
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opinie biegłych sporządzone w postępowaniu karnym po prawomocnym zakończeniu postępowania cywilnego nie stanowią podstawy do jego wznowienia na podstawie art. 403 § 2 k.p.c.
Odrzucone argumenty
Opinie biegłych sporządzone w postępowaniu karnym po prawomocnym zakończeniu postępowania cywilnego stanowią nowy dowód w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. i powinny stanowić podstawę do wznowienia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Możliwość powoływania nowych faktów i dowodów jest jednak ograniczona wyłącznie do tych okoliczności faktycznych i tych środków dowodowych, które istniały w trakcie postępowania zakończonego zaskarżonym skargą o wznowienie postępowania wyrokiem. nie stanowi podstawy wznowienia postępowania według art. 403 § 2 k.p.c. opinia biegłego sporządzona w innej sprawie po prawomocnym zakończeniu procesu, którego wznowienia dotyczy skarga o wznowienie postępowania
Skład orzekający
Krzysztof Pietrzykowski
przewodniczący
Marian Kocon
członek
Agnieszka Piotrowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 403 § 2 k.p.c. w kontekście dowodów uzyskanych po prawomocnym zakończeniu postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy dowody (np. opinie biegłych) powstały po prawomocnym zakończeniu postępowania, którego wznowienie jest wnioskowane.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z możliwością wznowienia postępowania na podstawie nowych dowodów, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Nowe dowody po wyroku? Kiedy można wznowić postępowanie cywilne?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV CZ 44/11 POSTANOWIENIE Dnia 16 września 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący) SSN Marian Kocon SSA Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca) ze skargi powoda o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 19 grudnia 2008 r., w sprawie z powództwa S. K. przeciwko Powszechnemu Zakładowi Ubezpieczeń SA w W. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 16 września 2011 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 24 lutego 2011 r., 1. oddala zażalenie 2. oddala wniosek strony pozwanej o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. 2 Uzasadnienie W dniu 20 stycznia 2011 r. S. K. wniósł skargę o wznowienie postępowania w sprawie z jego powództwa przeciwko Powszechnemu Zakładowi Ubezpieczeń S. A. w W. o zapłatę, w której zapadł wyrok Sądu Okręgowego z dnia 10 października 2008 r. w sprawie I C 8/08 oddalający powództwo. Apelacja powoda od tego wyroku została oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 19 grudnia 2008 r. w sprawie I A Ca 602/08. Przyczyną oddalenia powyższego powództwa o odszkodowanie za uszkodzenie samochodu powoda w wyniku wypadku było ustalenie przez Sąd I instancji, że do opisywanego przez powoda zdarzenia drogowego faktycznie nie doszło. W toku wszczętego następnie przeciwko powodowi postępowania karnego o czyn z art. z art. 286 § 1 k.k. sporządzone zostały opinie biegłych oraz opinie Stowarzyszenia Rzeczoznawców Motoryzacyjnych i Maszynowych wskazujące na to, że do kwestionowanego w postępowaniu cywilnym zdarzenia drogowego i będącego jego następstwem szkody majątkowej rzeczywiście doszło. W konsekwencji oskarżony S. K. wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 26 listopada 2010 r. został uniewinniony od popełnienia zarzucanego mu czynu. Wnosząc o wznowienie postępowania, powód wskazał, że powyższe opinie biegłych, sporządzone w postępowaniu karnym, stanowią nowy dowód, w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c., nieznany uprzednio w postępowaniu przed Sądem I instancji, w sprawie o zapłatę przeciwko PZU S.A. w W. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 24.02.2011 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę, jako nie opartą na ustawowej podstawie wznowienia, argumentując, że sporządzona w postępowaniu karnym opinia nie stanowi środka dowodowego, o którym mowa we wskazanym wyżej przepisie. W zażaleniu na to postanowienie, S. K. zarzucił naruszenie art. 403 §2 k.p.c., przez dokonanie jego niewłaściwej interpretacji, polegającej na przyjęciu, że sporządzenie opinii biegłego z zakresu ruchu drogowego, w postępowaniu karnym, a po zapadnięciu prawomocnego wyroku w sprawie o zapłatę, nie stanowiło nowych okoliczności i dowodu, zgodnie z art. 403 § 2 k.p.c. 3 Formułując powyższy zarzut domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia Sądu Apelacyjnego i przekazania sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie powoda nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 403 § 2 k.p.c., można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Wykrycie oznacza dowiedzenie się o istnieniu okoliczności faktycznych lub dowodów w zakresie umożliwiającym powołanie się na nie. Możliwość powoływania nowych faktów i dowodów jest jednak ograniczona wyłącznie do tych okoliczności faktycznych i tych środków dowodowych, które istniały w trakcie postępowania zakończonego zaskarżonym skargą o wznowienie postępowania wyrokiem (por. uchwałę składu siedmiu sędziów SN z dnia 21 lutego 1969 r., III PZP 63/68, OSNCP 1969, nr 12, poz. 208; postanowienie SN z dnia 13 października 2005 r., IV CZ 96/05, niepubl. oraz postanowienie SN dnia 7 marca 2007 r., II CZ 5/07, niepubl.). Skarżący, jako uzasadnienie wskazanej podstawy wznowienia postępowania, powołał nowy środek dowodowy, w postaci opinii biegłych oraz opinii Stowarzyszenia Rzeczoznawców Motoryzacyjnych i Maszynowych, który jednakże, co bezsporne, zaistniał dopiero na etapie wszczętego przeciwko skarżącemu, postępowania karnego, o czyn z art. 286 § 1 k.k., a więc już po prawomocnym zakończeniu sprawy o zapłatę, z powództwa S. K., przeciwko PZU S.A. w W. Zgodnie, natomiast, z utrwaloną linią orzeczniczą Sądu Najwyższego nie stanowi podstawy wznowienia postępowania według art. 403 § 2 k.p.c. opinia biegłego sporządzona w innej sprawie po prawomocnym zakończeniu procesu, którego wznowienia dotyczy skarga o wznowienie postępowania (por. postanowienie SN z dnia 10 stycznia 1977 r., I CP 5/76, niepubl.). W przedmiotowej sprawie opinie biegłych oraz opinia Stowarzyszenia Rzeczoznawców Motoryzacyjnych i Maszynowych zostały sporządzone już po uprawomocnieniu się wyroku Sądu Okręgowego. W konsekwencji rzeczone środki 4 dowodowe nie mogły stanowić podstawy wznowienia postępowania prawomocnie zakończonego powyższym orzeczeniem. Z przytoczonych przyczyn Sąd Najwyższy, na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c., postanowił, jak w sentencji. Sąd oddalił wniosek strony pozwanej o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego z uwagi na wniesienie odpowiedzi na zażalenie z wnioskiem o przyznanie tych kosztów po upływie tygodnia od daty doręczenia stronie pozwanej odpisu zażalenia (art. 3941 § 3 w związku z art. 395 § 1 k.p.c.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI