IV CZ 39/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o kosztach postępowania, uznając skarżących za stronę przegrywającą mimo odrzucenia skargi z powodu nieuiszczenia opłaty.
Sąd Okręgowy odrzucił skargę spółki cywilnej K3 A. na postanowienie Krajowej Izby Odwoławczej z powodu nieuiszczenia opłaty i zasądził koszty postępowania. Skarżący zaskarżyli jedynie rozstrzygnięcie o kosztach, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i konstytucyjnych. Sąd Najwyższy uznał, że mimo formalnego błędu w podstawie prawnej rozstrzygnięcia o kosztach, skarżący byli stroną przegrywającą, co uzasadniało obciążenie ich kosztami.
Sprawa dotyczyła zażalenia spółki cywilnej K3 A. na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło jej skargę na postanowienie Krajowej Izby Odwoławczej w przedmiocie zamówienia publicznego z powodu nieuiszczenia należnej opłaty. Sąd Okręgowy zasądził również od skarżących koszty postępowania. Skarżący zaskarżyli postanowienie Sądu Okręgowego jedynie w części dotyczącej kosztów, podnosząc szereg zarzutów, w tym naruszenie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, ustawy Prawo zamówień publicznych oraz Konstytucji RP. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że choć Sąd Okręgowy błędnie wskazał podstawę prawną rozstrzygnięcia o kosztach (przepis, który wszedł w życie po wszczęciu postępowania), to jednak nie miało to wpływu na rozstrzygnięcie. Sąd Najwyższy podkreślił, że skarżący, których skarga została odrzucona, są stroną przegrywającą sprawę w rozumieniu przepisów o kosztach, niezależnie od tego, czy doszło do merytorycznego rozpoznania skargi. W związku z tym, obciążenie ich kosztami postępowania było uzasadnione. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, strona, której skarga została odrzucona, jest uznawana za stronę przegrywającą, niezależnie od tego, czy doszło do merytorycznego rozpoznania skargi.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odwołał się do utrwalonej wykładni art. 98 § 1 k.p.c., zgodnie z którą dla oceny przegrania procesu obojętne jest, czy strona ponosi winę za prowadzenie procesu, czy uległa co do istoty, czy tylko formalnie (np. przez odrzucenie pozwu).
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Muzeum II Wojny Światowej
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| „Benedykt B., Rafał C., Piotr C. - K3 A." Spółki Cywilnej | spółka | skarżący |
| Muzeum II Wojny Światowej | instytucja | zamawiający |
Przepisy (12)
Główne
p.z.p. art. 198e § 1
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Podstawa prawna odrzucenia skargi z powodu nieuiszczenia opłaty.
p.z.p. art. 198f § 5
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Podstawa prawna rozstrzygnięcia o kosztach postępowania (w wersji obowiązującej po nowelizacji).
p.z.p. art. 198 § 5
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Podstawa prawna rozstrzygnięcia o kosztach postępowania (w wersji obowiązującej przed nowelizacją).
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności strony za wynik procesu.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada szczególnego przypadku obciążenia kosztami.
u.k.s.c. art. 34 § 2
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
u.k.s.c. art. 149 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Konstytucja RP art. 45
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo do sądu.
k.p.c. art. 357 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Pouczenie o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia.
p.z.p. art. 194 § 2
Ustawa - Prawo zamówień publicznych
Stosowanie przepisów k.p.c. o apelacji do skargi.
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędne wskazanie przez Sąd Okręgowy podstawy prawnej rozstrzygnięcia o kosztach postępowania (przepis wszedł w życie po wszczęciu postępowania).
Odrzucone argumenty
Skarżący nie są stroną przegrywającą sprawę z powodu odrzucenia skargi. Naruszenie art. 98 § 1 k.p.c. w związku z art. 102 k.p.c. Naruszenie art. 45 Konstytucji RP. Naruszenie art. 357 § 2 zdanie drugie k.p.c. (niepouczenie o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia).
Godne uwagi sformułowania
dla oceny, czy strona przegrała proces, obojętne jest, czy ponosi ona winę za prowadzenie procesu oraz czy uległa co do istoty, czy tylko formalnie, np. przez odrzucenie pozwu z powodu niedopuszczalności drogi sądowej. treść przytoczonego wyżej art. 198f ust. 5 i art. 198 ust. 5 jest taka sama.
Skład orzekający
Dariusz Dończyk
przewodniczący
Hubert Wrzeszcz
sprawozdawca
Anna Kozłowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia strony przegrywającej w postępowaniu o zamówienia publiczne w kontekście odrzucenia skargi z przyczyn formalnych; zasady ustalania kosztów postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego; Sąd Najwyższy podkreślił, że przepis o kosztach w wersji sprzed nowelizacji i po nowelizacji miał tę samą treść, co ogranicza zastosowanie argumentacji o zmianie prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu zamówień publicznych – kosztów postępowania po odrzuceniu skargi. Choć rozstrzygnięcie jest zgodne z utrwaloną linią orzeczniczą, pokazuje praktyczne problemy interpretacyjne przepisów.
“Koszty postępowania w zamówieniach publicznych: czy odrzucenie skargi oznacza przegraną?”
Dane finansowe
koszty postępowania: 617 PLN
Sektor
administracyjne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV CZ 39/11 POSTANOWIENIE Dnia 24 sierpnia 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący) SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) SSN Anna Kozłowska w sprawie ze skargi „Benedykt B., Rafał C., Piotr C. - K3 A." Spółki Cywilnej na postanowienie Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 11 października 2010 r., z udziałem zamawiającego Muzeum II Wojny Światowej w przedmiocie zamówienia publicznego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 sierpnia 2011 r., zażalenia skarżącego na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 26 stycznia 2011 r., oddala zażalenie. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 26 stycznia 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę Benedykta B., Rafała C. i Piotra C., prowadzących działalność gospodarcza w postaci spółki cywilnej K3 A., od postanowienia Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 11 października 2010 r. i zasądził od skarżących na rzecz Muzeum II Wojny Światowej kwotę 617 zł tytułem kosztów postępowania. Z uzasadnienia tego postanowienia wynika, że skarga została odrzucona na podstawie art. 198e ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (tekst jedn.: Dz. U z 2010 r. Nr 113, poz. 759 ze zm.; dalej – „p.z.p.”) z powodu nieuiszczenia należnej od niej opłaty. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania Sąd oparł natomiast na art. 198f ust. 5 p.z.p. w związku z przepisami rozporządzenia Ministra sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.; dalej – „rozporządzenia MS”). Postanowienie zaskarżyli Benedykt B., Rafał C. i Piotr C. w części dotyczącej rozstrzygnięcia o kosztach postępowania. W zażaleniu zarzucili naruszenie art. 98 § 1 k.p.c. w związku z art. 102 k.p.c., art. 357 § 2 zdanie drugie k.p.c., art. 198 ust. 5 p.z.p., w brzmieniu obowiązującym w dniu 26 stycznia 2010 r., art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 198 ust. 5 w związku z art. 198 ust. 3 p.z.p. w związku z art. 34 ust. 2 i art. 149 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz.1398 ze zm.; dalej – „u.k.s.c.”), art. 198e ust. 1. p.z.p. i art. 198f ust. 5 p.z.p. W konkluzji zażalenia wnieśli o zmianę postanowienia w zaskarżonej części i nieobciążenie skarżących kosztami postępowania albo o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Trafnie skarżący zarzucili, że art. 198f ust. 5 u.p.z. nie może stanowić podstawy prawnej rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w sprawie, albowiem przepis ten wszedł w życie – na skutek nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 2 grudnia 2009 r. o zmianie ustawy – Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 223, poz. 1778; dalej: „ustawa nowelizująca”) – z dniem 29 stycznia 2010 r. Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 ustawy nowelizującej do 3 postępowań o udzielenie zamówienia publicznego i konkursów wszczętych przed dniem wejścia w życie tej ustawy oraz do protestów, odwołań i skarg dotyczących tych postępowań stosuje się przepisy dotychczasowe. To oznacza, że podstawę rozstrzygnięcia o kosztach postępowania w sprawie powinien stanowić art. 198 ust. 5 p.z.p., w wersji obowiązującej do chwili wejścia w życie ustawy nowelizującej, ponieważ konkurs, którego dotyczy skarga, został wszczęty – co jest bezsporne – przed wejściem w życie ustawy nowelizującej. Jednakże stwierdzone uchybienie nie ma wypływu na rozstrzygnięcie, gdyż – co uszło uwagi skarżących – treść przytoczonego wyżej art. 198f ust. 5 i art. 198 ust. 5 jest taka sama. Nie można także podzielić zarzutu skarżących, że nie ma podstaw do uznania ich – w rozumieniu znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów o kosztach postępowania – za przegrywających sprawę, albowiem nie doszło o merytorycznego rozpoznania skargi. Przepis art. 198 ust. 5 p.z.p., w wersji sprzed 29 stycznia 2010 r., stanowił, że strony ponoszą koszty postępowania stosownie do jego wyniku. Nawiązywał on więc wyraźnie do przewidzianej w art. 98 § 1 k.p.c. zasady odpowiedzialności strony za wynik procesu. Na gruncie art. 98 § 1 k.p.c. przyjmuje się natomiast – co zgodnie podkreślają doktryna i orzecznictwo (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 października 1967 r., I CZ 81/67, niepubl.) – że dla oceny, czy strona przegrała proces, obojętne jest, czy ponosi ona winę za prowadzenie procesu oraz czy uległa co do istoty, czy tylko formalnie, np. przez odrzucenie pozwu z powodu niedopuszczalności drogi sądowej. Nie ma powodów (nie wskazali ich również skarżący), aby inaczej rozumieć przegrywającego w postępowaniu zainicjowanym wniesieniem skargi od orzeczenia Krajowej Izby Odwoławczej, toczącym się według odpowiednio stosowanych przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o apelacji (art. 194 ust. 2 p.z.p., w wersji sprzed dnia 29 stycznia 2010 r.). Sąd Okręgowy trafnie zatem uznał skarżących – wbrew stanowisku wyrażonemu w zażaleniu – za przegrywających sprawę. To oznacza, że zarzuty naruszenia art. 198 ust. 5 p.z.p., w wersji sprzed dnia 29 stycznia 2010 r., art. 45 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 195 ust. 5 w zw. z ust. 3 p.z.p., w wersji sprzed dnia 29 stycznia 2010 r., w związku z art. 34 ust. 2 i art. 149 ust. 1 u.k.s.c., zmierzające w istocie do zakwestionowania tego stanowiska, należało uznać za nieuzasadnione. 4 Nieuzasadniony jest także zarzut, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 98 § 1 w związku z art. 102 k.p.c., albowiem Sąd powinien – zdaniem skarżących – w sytuacji, której nie są oni stroną przegrywającą, nie obciążyć ich kosztami postępowania. Przede wszystkich omawiany zarzut został oparty na błędnym przekonaniu, że skarżący nie są stroną przegrywającą, albowiem z powodu odrzucenia skargi nie doszło do jej merytorycznego rozpoznania. Ponadto należy podzielić wyrażony w piśmiennictwie pogląd, że – ze względu na stosowanie w postępowaniu toczącym się na skutek wniesienia skargi jedynie przepisów o apelacji, nieregulujących w ogóle zasad zwrotu kosztów postępowania – uregulowanie zawarte w art. 198 ust. 5 p.z.p., w wersji sprzed dnia 29 stycznia 2010 r., należy traktować jako przepis szczególny dotyczący zwrotu kosztów, wyłączający zastosowanie innych niż zasada odpowiedzialności za wynik procesu, zasad zwrotu kosztów przewidzianych w Kodeksie postępowania cywilnego. Nie ma istotnego znaczenia w sprawie zarzut naruszenia art. 357 § 2 zdanie drugie k.p.c., polegający – według skarżących – na niepouczeniu ich o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia. Wobec wniesienia właściwego środka zaskarżenia na rozstrzygnięcie o kosztach postępowania i z zachowaniem terminu, zarzucone uchybienie nie mogło bowiem mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Zarzut naruszenia art. 198e ust. 1 p.z.p., polegający – zdaniem skarżących – na wskazaniu wadliwej podstawy prawnej odrzucenia skargi, uchyla się natomiast spod kontroli zażaleniowej ze względu na zakres zaskarżenia postanowienia. Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji postanowienia (art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). md
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI