IV CZ 37/06

Sąd Najwyższy2006-05-31
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
przywrócenie terminudoręczenie odpisu wyrokuuzasadnienie wyrokunależyta starannośćbrak winyzażalenieSąd Najwyższypostępowanie apelacyjne

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające jego wniosek o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, uznając uchybienie terminu za zawinione.

Powód W. L. złożył zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jego wniosek o przywrócenie terminu do żądania doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem. Sąd Najwyższy uznał, że uchybienie terminowi do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku było zawinione, ponieważ powód nie dochował należytej staranności, mimo możliwości uzyskania informacji o wydaniu wyroku i braku pouczenia o terminie. Nieznajomość przepisów prawa nie stanowiła usprawiedliwienia dla osoby samodzielnie prowadzącej proces.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda W. L. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 24 lutego 2006 r., które oddaliło jego wniosek o przywrócenie terminu do żądania doręczenia odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, a następnie odrzuciło sam wniosek. Powód wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy stwierdził, że uchybienie terminowi do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku, który upłynął 2 grudnia 2005 r., było bezsporne, a wniosek powoda wpłynął 14 grudnia 2005 r. Sąd Apelacyjny, oceniając wniosek o przywrócenie terminu przez pryzmat należytej staranności, nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. Powód argumentował, że jako osoba uboga nie mógł przyjechać na rozprawę ani dowiedzieć się o treści wyroku, a także nie został pouczony o terminie. Sąd Najwyższy uznał te argumenty za niezasadne, podkreślając, że przywrócenie terminu wymaga braku winy strony, ocenianego według obiektywnego miernika staranności. Stwierdzono, że powód nie dochował tej staranności, miał możliwość uzyskania informacji o wydaniu wyroku i nieznajomość przepisów nie zwalniała go z odpowiedzialności, zwłaszcza że samodzielnie prowadził skomplikowany proces. W związku z tym uchybienie terminowi uznano za zawinione, a Sąd Apelacyjny był uprawniony do oddalenia wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uchybienie terminowi do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem, spowodowane brakiem możliwości przybycia na rozprawę i brakiem pouczenia, nie może być uznane za brak winy strony, jeśli strona nie dochowała należytej staranności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany według obiektywnego miernika staranności. Powód miał możliwość uzyskania informacji o wydaniu wyroku, a nieznajomość przepisów prawa nie stanowiła usprawiedliwienia dla osoby samodzielnie prowadzącej proces.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

M. K.

Strony

NazwaTypRola
W. L.osoba_fizycznapowód
M. K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 168 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Warunkiem przywrócenia terminu jest, aby niedokonanie czynności procesowej w terminie nastąpiło bez winy strony składającej wniosek o jego przywrócenie. Brak winy powinien być oceniany według obiektywnego miernika staranności.

Pomocnicze

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Powód jako osoba uboga nie był w stanie przyjechać na rozprawę ani zadzwonić do sądu. Powód nie został pouczony przez sąd o terminie do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Wiedza powoda o terminie do złożenia wniosku była znikoma.

Godne uwagi sformułowania

brak winy powinien być oceniany w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy nieznajomość przepisów prawa nie może być uznana za przyczynę niezawinioną w rozumieniu art. 168 § 1 k.p.c. w przypadku osoby należycie dbającej o swoje interesy i występującej samodzielnie przed sądem

Skład orzekający

Marian Kocon

przewodniczący-sprawozdawca

Maria Grzelka

członek

Zbigniew Strus

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przywrócenia terminu z powodu braku należytej staranności strony, nawet w przypadku trudnej sytuacji materialnej lub braku pouczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wnioskiem o doręczenie wyroku z uzasadnieniem i przywróceniem terminu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii proceduralnej związanej z przywróceniem terminu, ale pokazuje, jak sąd ocenia staranność strony w kontekście jej sytuacji materialnej i wiedzy prawnej.

Czy bieda i niewiedza usprawiedliwiają spóźnienie w sądzie? Sąd Najwyższy wyjaśnia, czym jest należyta staranność.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 37/06 
 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 31 maja 2006 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
 
SSN Marian Kocon (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Maria Grzelka 
SSN Zbigniew Strus 
 
 
w sprawie z powództwa W. L. 
przeciwko M. K. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 31 maja 2006 r., 
zażalenia powoda  
na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […] 
z dnia 24 lutego 2006 r.,  
 
 
oddala zażalenie 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
 
Postanowieniem z dnia 24 lutego 2006 r. Sąd Apelacyjny oddalił wniosek 
powoda W. L. o przywrócenie terminu do żądania doręczenia odpisu wyroku Sądu 
Apelacyjnego oraz odrzucił żądanie powoda doręczenia mu odpisu wyroku z 
uzasadnieniem. 
 
W zażaleniu powód wnosił o uchylenie zaskarżonego postanowienia 
w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje. 
Uchybienie terminowi do złożenia wniosku o doręczenie odpisu wyroku Sądu 
Apelacyjnego wraz z uzasadnieniem jest bezsporne. Termin do złożenia 
przedmiotowego wniosku upłynął w dniu 2 grudnia 2005 r. Wniosek o doręczenie 
orzeczenia z uzasadnieniem wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu został 
złożony przez powoda w dniu 14 grudnia 2005 r.  
Sąd Apelacyjny, w oparciu o kryterium należytej staranności człowieka 
przejawiającego dbałość o własne sprawy, nie stwierdził podstaw do uwzględnienia 
wniosku powoda o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o doręczenie odpisu 
wyroku z 25 listopada 2005 r., w konsekwencji czego wniosek powoda 
o doręczenie tego odpisu wraz z uzasadnieniem odrzucił. 
 
W zażaleniu skarżący podniósł, że jako osoba uboga nie był w stanie 
przyjechać na termin rozprawy wyznaczony w sprawie, ani też zadzwonić do sądu 
i dowiedzieć się w przedmiocie treści wyroku. Zaznaczył, że w związku z tym nie 
został pouczony przez sąd o terminie do złożenia wniosku o doręczenie wyroku 
wraz z uzasadnieniem, a jego wiedza w powyższej kwestii jest znikoma. 
 
Zażalenie nie jest zasadne. Stosownie do art. 168 § 1 k.p.c. warunkiem, 
przywrócenia terminu jest, aby niedokonanie czynności procesowej w terminie 
nastąpiło bez winy strony składającej wniosek o jego przywrócenie. Zgodzić się 
trzeba ze stwierdzeniem zawartym w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia, że 
wedle utrwalonego orzecznictwa, brak winy powinien być oceniany w sposób 
uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony 

 
3 
dbającej należycie o swoje interesy. Biorąc pod uwagę okoliczności przedmiotowej 
sprawy, należy uznać, że skarżący nie dochował należytej staranności. Skarżący 
miał bowiem możliwość uzyskania informacji o wydaniu wyroku, niezależnie od 
niestawiennictwa na rozprawie. Również nieznajomość przepisów prawa nie może 
być uznana za przyczynę niezawinioną w rozumieniu art. 168 § 1 k.p.c. 
w przypadku osoby należycie dbającej o swoje interesy i występującej samodzielnie 
przed sądem. 
Argument ten jest tym bardziej wątpliwy jeżeli zważyć, iż skarżący prowadził 
osobiście 
proces 
przeciwko 
pozwanemu 
dokonując 
szeregu 
ważnych 
i skomplikowanych czynności procesowych. 
Z powyższego wynika, że uchybienie terminowi do złożenia wniosku 
o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, miało charakter 
zawiniony i dlatego Sąd Apelacyjny był władny oddalić wniosek o przywrócenie 
tego terminu (art. 168 § 1 k.p.c.). 
Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w postanowieniu 
(art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.). 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
jc

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI