IV CZ 34/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie odrzucające apelację od wpisu do księgi wieczystej, uznając, że wpis dokonany w drodze adnotacji w wykonaniu orzeczenia sądu odwoławczego nie podlega zaskarżeniu apelacją.
Sąd Okręgowy odrzucił apelację od wpisu do księgi wieczystej, uznając go za czynność techniczną (adnotację) wykonującą postanowienie sądu odwoławczego, od której nie przysługuje środek zaskarżenia. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na to postanowienie. Kluczowe było ustalenie, czy wykonanie postanowienia sądu odwoławczego w postępowaniu wieczystoksięgowym następuje poprzez wpis podlegający zaskarżeniu, czy poprzez adnotację. Sąd Najwyższy uznał, że wpis dokonany w drodze adnotacji w wykonaniu postanowienia sądu odwoławczego, nakazującego założenie nowej księgi wieczystej, nie podlega zaskarżeniu apelacją.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło apelację od wpisu do księgi wieczystej. Sąd Okręgowy uznał, że wpis został dokonany w drodze adnotacji, będącej czynnością techniczną wykonującą postanowienie sądu, a nie orzeczeniem, od którego przysługuje środek zaskarżenia. Sąd Okręgowy wskazał również, że skarżący nie był uczestnikiem postępowania, w którym wydano postanowienie sądu odwoławczego, a swoje prawa może dochodzić w innym trybie. Sąd Najwyższy, analizując przepisy dotyczące ksiąg wieczystych, w szczególności § 81 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 sierpnia 2003 r., uznał, że sąd prowadzący księgę wieczystą wykonuje orzeczenie sądu odwoławczego w drodze adnotacji, nawet jeśli dotyczy ono założenia nowej księgi wieczystej. Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd wieczystoksięgowy jest związany treścią orzeczenia sądu odwoławczego i ma obowiązek je wykonać. Odmienne stanowisko prowadziłoby do niedopuszczalnej kontroli postanowienia sądu odwoławczego w drodze apelacji od wpisu. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że apelacja od wpisu dokonanego w formie adnotacji w wykonaniu postanowienia sądu odwoławczego nie przysługuje.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wpis dokonany w drodze adnotacji w wykonaniu postanowienia sądu odwoławczego nie podlega zaskarżeniu apelacją.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że adnotacja jest czynnością techniczną, a nie orzeczeniem, i służy wykonaniu orzeczenia sądu odwoławczego. Zaskarżenie takiej adnotacji apelacją byłoby niedopuszczalną kontrolą postanowienia sądu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
I. H. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| J. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| I. H. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | uczestnik |
| T. S. | osoba_fizyczna | skarżący |
Przepisy (12)
Główne
k.p.c. art. 373
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do odrzucenia apelacji.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym art. 81
Reguluje wykonanie orzeczeń sądu odwoławczego w drodze adnotacji.
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zażalenia na postanowienie odrzucające apelację.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o postępowaniu w sprawach o wpis do księgi wieczystej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 6261 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Określa krąg uczestników postępowania wieczystoksięgowego.
u.k.w.h. art. 10
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Możliwość dochodzenia obrony praw w odrębnym postępowaniu.
k.p.c. art. 930 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wykonania orzeczeń w postępowaniu egzekucyjnym, przywołany przez skarżącego.
u.k.w.h. art. 76
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Dotyczy wpisów w księgach wieczystych, przywołany przez skarżącego.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym art. 2 § § 2 ust. 2
Definiuje pojęcie adnotacji.
k.p.c. art. 6268 § § 6 i § 7
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy dokonania wpisu jako czynności procesowej.
k.p.c. art. 395
Kodeks postępowania cywilnego
Termin do wniesienia odpowiedzi na zażalenie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wpis dokonany w drodze adnotacji w wykonaniu postanowienia sądu odwoławczego nie jest orzeczeniem i nie podlega zaskarżeniu apelacją. Sąd wieczystoksięgowy jest związany treścią orzeczenia sądu odwoławczego i ma obowiązek je wykonać w formie adnotacji.
Odrzucone argumenty
Apelacja od wpisu dokonanego w drodze adnotacji przysługuje. Sąd Okręgowy błędnie zastosował § 81 rozporządzenia. Naruszenie art. 930 § 1 k.p.c. oraz art. 76 u.k.w.h.
Godne uwagi sformułowania
wpis został dokonany w drodze adnotacji, a zatem jest czynnością techniczną, dotyczącą wykonania postanowienia sądu, od której nie służy żaden środek zaskarżenia czy wykonanie postanowienia sądu odwoławczego w postępowaniu wieczystoksięgowym następuje poprzez wpis podlegający zaskarżeniu, czy poprzez adnotację nie przysługuje apelacja od wpisu w przedmiocie wyodrębnienia lokalu do nowej księgi wieczystej z księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, dokonanego przez sąd wieczystoksięgowy w formie adnotacji w wykonaniu postanowienia sądu odwoławczego
Skład orzekający
Mirosława Wysocka
przewodniczący
Anna Kozłowska
członek
Maria Szulc
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska, że wpisy w księgach wieczystych dokonywane w formie adnotacji w wykonaniu orzeczeń sądów wyższej instancji nie podlegają zaskarżeniu apelacją."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wykonania orzeczenia sądu odwoławczego w postępowaniu wieczystoksięgowym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu wieczystoksięgowym, które ma praktyczne znaczenie dla obrotu nieruchomościami i sposobu zaskarżania wpisów.
“Wpis do księgi wieczystej: kiedy apelacja jest niedopuszczalna?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV CZ 34/13 POSTANOWIENIE Dnia 24 kwietnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Mirosława Wysocka (przewodniczący) SSN Anna Kozłowska SSN Maria Szulc (sprawozdawca) w sprawie z wniosku E. K. i J. K. przy uczestnictwie I. H. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 kwietnia 2013 r., zażalenia T. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 12 grudnia 2012 r., oddala zażalenie. Uzasadnienie 2 Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w G. odrzucił na podstawie art. 373 k.p.c. apelację T. S. od wpisu Sądu Rejonowego w G. z dnia 14 sierpnia 2012 r. w przedmiocie wyodrębnienia lokalu i założenia dla niego nowej księgi wieczystej na podstawie postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 23 maja 2012 r. sygn. III Ca …/12 uznając, że wpis został dokonany na podstawie § 81 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym (Dz. U. 2003.162.1575; dalej rozporządzenie) w drodze adnotacji, a zatem jest czynnością techniczną, dotyczącą wykonania postanowienia sądu, od której nie służy żaden środek zaskarżenia. Wskazał ponadto, że skarżący nie był uczestnikiem postępowania w sprawie III Ca …/12, bowiem o kręgu uczestników decyduje treść art. 6261 § 2 k.p.c., natomiast może dochodzić obrony swych praw w postępowaniu na podstawie art. 10 u.k.w.h. W zażaleniu na to postanowienie T. S. zarzucił naruszenie § 81 rozporządzenia, art. 930 § 1 k.p.c. oraz art. 76 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. We wnioskach domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy Sądowi Okręgowemu w G. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Nie można odmówić słuszności wywodom skarżącego w zakresie przedstawionej w zażaleniu wykładni art. 930 k.p.c. i art. 76 u.k.w.h. Problem w sprawie niniejszej jednak nie dotyczy oceny zastosowania tych przepisów przez Sąd Rejonowy w postępowaniu o założenie księgi wieczystej, lecz sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy wykonanie postanowienia sądu odwoławczego w postępowaniu wieczystoksięgowym następuje poprzez wpis podlegający zaskarżeniu, czy poprzez adnotację, o której mowa w § 2 ust. 2 i § 81 rozporządzenia. Wnioskodawcy złożyli wniosek o bezciężarowe wydzielenie z macierzystej księgi wieczystej opisanego lokalu mieszkalnego wraz z udziałem w częściach wspólnych do nowej księgi wieczystej. Wniosek ten został zawarty w akcie notarialnym z dnia 20 grudnia 2011 r., w którym wnioskodawcy wyrazili 3 zgodę na wyodrębnienie lokalu wraz z udziałem w nieruchomości wspólnej na podstawie orzeczenia sądowego - wyroku zaocznego Sądu Okręgowego w G. z dnia 30 września 2011 r. sygn. I C …/11 nakazującego I. – H. spółce z o.o. w G. wyodrębnienie i przeniesienie na rzecz wnioskodawców prawa własności opisanego lokalu z pomieszczeniami przynależnymi oraz udziałem we współwłasności nieruchomości wspólnej. Bezsporne jest, że w księdze macierzystej w dziale III wpisana jest wzmianka o toczącej się egzekucji na podstawie wymienionych tytułów wykonawczych, a w dziale IV wpisana jest hipoteka przymusowa w kwocie 1.200.000 zł na rzecz skarżącego. W toku postępowania wieczystoksięgowego Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 23 maja 2012 r., sygn. III Ca …/12 zmienił postanowienie Sądu Rejonowego oddalające powyższy wniosek o założenie nowej księgi wieczystej oraz wpis i nakazał dokonanie wpisu zgodnie z wnioskiem. Nie może być zatem skuteczny argument skarżącego, że błędnie został zastosowany § 81 rozporządzenia do wykonania postanowienia innego sądu, niż sąd wieczystoksięgowy, bowiem Sąd Rejonowy wykonał postanowienie w sprawie III Ca …/12. Nie budzi wątpliwości, że założenie księgi wieczystej jest czynnością techniczną, natomiast czynnością procesową jest dokonanie wpisu (art. 6268 § 6 i § 7 k.p.c.) z tym, że wyjątkiem jest dokonanie wpisu w drodze adnotacji, która nie jest orzeczeniem, a jest czynnością techniczną. Zgodnie z § 2 ust. 2 rozporządzenia przez adnotację należy rozumieć wzmiankę o wniosku, o skardze na orzeczenie referendarza sądowego, o apelacji i o kasacji, wzmiankę o wszczęciu postępowania z urzędu, wykonanie orzeczenia sądu w wyniku rozpoznania środka zaskarżenia oraz inne zapisy o charakterze czynności technicznej. Natomiast § 81 rozporządzenia stanowi, że sąd prowadzący księgę wieczystą, w drodze adnotacji, wykonuje orzeczenie sądu odwoławczego uchylającego w całości lub w części zaskarżony wpis niebędący wykreśleniem przez wykreślenie treści ujawnionych w odpowiednich polach opisanych w dziale II rozporządzenia, a jeżeli zaskarżony wpis jest wykreśleniem, przez przywrócenie treści ujawnionych w tych polach, które zostały wykreślone zaskarżonym wpisem. W razie natomiast, zmiany zaskarżonego wpisu niebędącego wykreśleniem, sąd prowadzący księgę wieczystą, w drodze adnotacji, wykonuje orzeczenie sądu odwoławczego przez wykreślenie treści ujawnionych w odpowiednich polach 4 opisanych w dziale II rozporządzenia i zastąpienie ich treścią zgodną z orzeczeniem sądu odwoławczego, a jeżeli zaskarżony wpis jest wykreśleniem, przez przywrócenie poprzedniej treści ujawnionej w tych polach, które zostały zmienione, i zastąpienie treścią wynikającą z orzeczenia sądu odwoławczego. Aczkolwiek literalne brzmienie przepisu zdaje się wskazywać, że dotyczy on sytuacji, w której sąd albo uchyla wpis będący lub nie będący wykreśleniem, albo go zmienia, to jego łączne odczytanie z § 2 ust. 2 rozporządzenia nakazuje przyjąć, że sąd wieczystoksięgowy, w drodze adnotacji, wykonuje także orzeczenie sądu odwoławczego nakazujące dokonanie wpisu do nowo założonej księgi wieczystej zgodnie z wnioskiem o wydzielenie z macierzystej księgi wieczystej lokalu mieszkalnego wraz z udziałem w częściach wspólnych. Przemawia za tym objęcie merytoryczną oceną przez sąd drugiej instancji przesłanek dopuszczalności dokonania wpisu na podstawie wniosku i dokumentów do niego dołączonych oraz fakt związania sądu wieczystoksięgowego treścią orzeczenia sądu odwoławczego i obowiązek jego wykonania w postaci dokonania wpisu o treści określonej przez ten sąd. Odmienne stanowisko prowadziłoby do sytuacji, w której po dokonaniu wpisu w wykonaniu postanowienia sądu odwoławczego, postanowienie to w istocie podlegałoby niedopuszczalnej kontroli w drodze apelacji od wpisu. W konkluzji stwierdzić należy, że nie przysługuje apelacja od wpisu w przedmiocie wyodrębnienia lokalu do nowej księgi wieczystej z księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, dokonanego przez sąd wieczystoksięgowy w formie adnotacji w wykonaniu postanowienia sądu odwoławczego. Sąd Okręgowy nakazał dokonanie wpisu zgodnie z wnioskiem, a zatem bez wpisu obciążeń, które były uwidocznione w macierzystej księdze wieczystej. Ponieważ kognicja tego sądu nie obejmuje rozstrzygania sporów o prawa podlegające wpisowi do księgi wieczystej, spór dotyczący obciążeń nieruchomości może być przedmiotem rozpoznania w trybie art. 10 u.k.w.h. Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., nie rozstrzygając o kosztach postępowania zażaleniowego wobec wniesienia odpowiedzi na zażalenie po terminie określonym w art. 395 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. 5 jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI