IV CZ 34/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy zmienił postanowienie Sądu Okręgowego w B. w zakresie kosztów postępowania apelacyjnego, zasądzając je od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania.
Wnioskodawca złożył zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego w B. dotyczące kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zarzucał naruszenie przepisów k.p.c. i Prawa o adwokaturze. Sąd Najwyższy uznał zażalenie częściowo za trafne, zmieniając zaskarżone postanowienie w ten sposób, że zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania kwotę kosztów, w tym podatek VAT.
Sprawa dotyczyła zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w B. z dnia 26 stycznia 2012 r., które w punkcie II zasądziło od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania kwotę 4428 zł (w tym 828 zł VAT) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wnioskodawca zarzucił naruszenie art. 520 § 2 k.p.c. w związku z art. 29 ust. 1 Prawa o adwokaturze oraz § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie, twierdząc, że koszty te powinien ponieść Skarb Państwa. Podniósł również zarzuty dotyczące niezgodności postanowienia z treścią ogłoszoną na rozprawie oraz sprzeczności treści postanowienia z uzasadnieniem. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, stwierdził, że podstawowy zarzut naruszenia przepisów dotyczących kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu nie jest uzasadniony. Sąd podkreślił, że w sytuacji, gdy wnioskodawca przegrał sprawę, a interesy stron są sprzeczne, koszty procesu, zgodnie z art. 520 § 3 w związku z art. 98 § 1 k.p.c., należało zasądzić od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania, a nie na rzecz adwokata reprezentującego uczestnika z urzędu. W związku z tym Sąd Najwyższy zmienił zaskarżone postanowienie w punkcie II, zasądzając od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania kwotę 4428 zł tytułem kosztów postępowania apelacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w sytuacji gdy strony mają sprzeczne interesy i jedna ze stron przegrała sprawę, powinny zostać zasądzone od strony przegrywającej na rzecz strony wygrywającej, a nie na rzecz adwokata czy Skarbu Państwa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że art. 520 § 3 k.p.c. w związku z art. 98 § 1 k.p.c. stanowi podstawę do zasądzenia kosztów od strony przegrywającej na rzecz strony wygrywającej, gdy interesy stron są sprzeczne. Nie ma zastosowania sytuacja, w której koszty pomocy prawnej ponosi Skarb Państwa, gdyż dotyczy ona sytuacji wygrania sprawy przez stronę korzystającą z pomocy z urzędu lub braku sprzecznych interesów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
D. W. (uczestnik postępowania)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| D. W. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 520 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zasądzenia kosztów od strony przegrywającej na rzecz strony wygrywającej, gdy interesy stron są sprzeczne.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada obciążania strony przegrywającej kosztami postępowania.
k.p.c. art. 39815 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przez Sąd Okręgowy.
Prawo o adwokaturze art. 29 § ust. 1
Ustawa Prawo o adwokaturze
Zarzut naruszenia przez Sąd Okręgowy w kontekście kosztów pomocy prawnej z urzędu.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 19 § § 1
Zarzut naruszenia przez Sąd Okręgowy w kontekście kosztów pomocy prawnej z urzędu.
k.p.c. art. 326 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przez Sąd Okręgowy dotyczący doręczenia postanowienia.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przez Sąd Okręgowy dotyczący sprzeczności treści postanowienia z uzasadnieniem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Koszty postępowania apelacyjnego powinny zostać zasądzone od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania, a nie na rzecz adwokata czy Skarbu Państwa.
Odrzucone argumenty
Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu powinny obciążać Skarb Państwa. Doręczenie postanowienia niezgodnego z treścią ogłoszoną na rozprawie. Sprzeczność treści postanowienia z treścią uzasadnienia.
Godne uwagi sformułowania
w tej sprawie nie ma bowiem miejsca sytuacja, gdy koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa. wnioskodawca przegrał sprawę, zatem, stosownie do art. 520 § 3 w związku z art. 98 § 1 k.p.c., skoro interesy uczestników są sprzeczne, uczestnik postępowania może żądać od wnioskodawcy zwrotu kosztów procesu. Koszty te jednak – inaczej niż orzekł Sąd Okręgowy – zasądza się na rzecz uczestnika postępowania, a nie na rzecz adwokata reprezentującego uczestnika z urzędu.
Skład orzekający
Krzysztof Pietrzykowski
przewodniczący-sprawozdawca
Anna Owczarek
członek
Bogumiła Ustjanicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zasądzania kosztów postępowania, w tym kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w sprawach ze sprzecznymi interesami stron."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji kosztów pomocy prawnej z urzędu w postępowaniu apelacyjnym, gdy strony mają sprzeczne interesy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą kosztów postępowania, w szczególności kosztów pomocy prawnej z urzędu, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Kto naprawdę płaci za adwokata z urzędu, gdy przegrasz sprawę? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
koszty postępowania apelacyjnego: 4428 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV CZ 34/12 POSTANOWIENIE Dnia 5 września 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Anna Owczarek SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie z wniosku T. W. przy uczestnictwie D. W. o zniesienie współwłasności, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 września 2012 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w B. z dnia 26 stycznia 2012 r., zmienia zaskarżone postanowienie w punkcie II. w ten sposób, że zasądza od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania kwotę 4428 (cztery tysiące czterysta dwadzieścia osiem) złotych, w tym 828 (osiemset dwadzieścia osiem) złotych podatku VAT, tytułem kosztów postępowania apelacyjnego. Uzasadnienie 2 Sąd Okręgowy w B. w pkt 1 postanowienia z dnia 26 stycznia 2012 r. oddalił apelację wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia 27 września 2011 r., a w pkt 2 zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania kwotę 4 428 zł, w tym 828 zł podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej uczestnikowi postępowania z urzędu w postępowaniu odwoławczym przez adwokata A. W. Wnioskodawca wniósł zażalenie na postanowienie zamieszczone w punkcie 2 zaskarżonego postanowienia, zarzucając naruszenie art. 520 § 2 k.p.c. w związku z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (jedn. tekst: Dz. U. z 2009 r. Nr 146, poz. 1188) w związku z § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), twierdząc, że kosztami tymi należało obciążyć Skarb Państwa, a także art. 326 § 3 k.p.c. przez doręczenie na piśmie postanowienia niezgodnego z treścią pkt 2 postanowienia ogłoszonego na rozprawie oraz art. 328 § 2 k.p.c. przez sprzeczność treści pkt 2 postanowienia z treścią uzasadnienia w tym zakresie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie jest częściowo trafne, chociaż nie jest uzasadniony podstawowy zarzut naruszenia art. 520 § 2 k.p.c. w związku z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze w związku z § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W niniejszej sprawie nie ma bowiem miejsca sytuacja, gdy koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa. Przeciwnie, w tej sprawie wnioskodawca przegrał sprawę, zatem, stosownie do art. 520 § 3 w związku z art. 98 § 1 k.p.c., skoro interesy uczestników są sprzeczne, uczestnik postępowania może żądać od wnioskodawcy zwrotu kosztów procesu. Koszty te jednak – inaczej niż orzekł Sąd Okręgowy – zasądza się na rzecz uczestnika postępowania, a nie na rzecz adwokata reprezentującego uczestnika z urzędu. 3 Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji (art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.). db
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI