IV CZ 33/08

Sąd Najwyższy2008-06-20
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
kasacjazażalenieodrzucenieterminbraki formalneSąd NajwyższyKodeks postępowania cywilnegoniedopuszczalność

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu kasacji, uznając ją za niedopuszczalną z powodu braków formalnych i wniesienia po terminie.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanego W. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w L., które odrzuciło jego kasację. Pozwany argumentował, że sprawa została już prawomocnie rozstrzygnięta i nie można jej ponownie rozpoznawać. Sąd Najwyższy uznał jednak, że odrzucenie kasacji z powodu braków formalnych i wniesienia po terminie nie stanowi ponownego orzekania w sprawie, a jedynie stwierdzenie niedopuszczalności środka zaskarżenia. Zażalenie zostało oddalone.

Sąd Najwyższy w składzie Stanisław Dąbrowski (przewodniczący, sprawozdawca), Iwona Koper i Hubert Wrzeszcz rozpoznał zażalenie pozwanego W. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w L. z dnia 22 listopada 2007 r., które odrzuciło jego kasację. Sąd Okręgowy uznał kasację za wniesioną po terminie i niedopuszczalną z innych przyczyn. Pozwany w zażaleniu zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych i twierdził, że kwestia odrzucenia kasacji została już przesądzona, co wyklucza ponowne orzekanie w tej samej sprawie. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne. Przypomniano, że kasacja od wyroku Sądu Okręgowego została już wcześniej odrzucona postanowieniem tego sądu z dnia 1 kwietnia 2003 r. jako wniesiona po terminie, a zażalenie na to postanowienie zostało oddalone przez Sąd Najwyższy. Następnie pełnomocnik pozwanego złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji. Sąd Okręgowy słusznie uznał, że kasacja złożona wraz z tym wnioskiem miała istotne braki konstrukcyjne i nie spełniała wymogów formalnych, w szczególności w zakresie uzasadnienia wniosku o przyjęcie kasacji do rozpoznania. Sąd Najwyższy podkreślił, że odrzucenie kasacji z powodu braków formalnych lub wniesienia po terminie nie jest orzeczeniem merytorycznym i nie podlega zakazowi ponownego orzekania w tej samej sprawie (art. 366 k.p.c.). Odrzucenie pisma procesowego oznacza, że nie wywołuje ono skutków procesowych. Ponowne wniesienie wadliwego środka zaskarżenia skutkuje jego ponownym odrzuceniem. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako nieuzasadnione na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, odrzucenie kasacji jako środka zaskarżenia niedopuszczalnego z powodu braków formalnych lub wniesienia po terminie nie jest orzeczeniem merytorycznym i nie podlega zakazowi ponownego orzekania w tej samej sprawie.

Uzasadnienie

Orzeczenie w przedmiocie odrzucenia środka zaskarżenia jest rozstrzygnięciem niemerytorycznym. Zakaz ponownego orzekania dotyczy orzeczeń merytorycznych i wymaga tożsamości stron, podstawy sporu i przedmiotu merytorycznego rozstrzygnięcia. Odrzucenie pisma procesowego oznacza, że nie wywołuje ono skutków procesowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w L.

Strony

NazwaTypRola
Przedsiębiorstwo Produkcyjno - Handlowe O.(...) Spółki z o.o.spółkapowód
T. P.innepozwany
W. S.innepozwany

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 3935

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji odrzuca na posiedzeniu niejawnym kasację wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również kasację, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.

Pomocnicze

Ustawa o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej – Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw art. 1 pkt 44

Dotyczy zmiany art. 3935 k.p.c.

k.p.c. art. 3933 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaganie uzasadnienia wniosku o przyjęcie kasacji do rozpoznania.

Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego, ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz ustawy o komornikach sądowych i egzekucji art. 1 pkt 26

Dotyczy zmiany art. 3933 § 1 k.p.c.

k.p.c. art. 171

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów o kasacji do zażalenia.

k.p.c. art. 39319

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia kasacji.

k.p.c. art. 366

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy powagi rzeczy osądzonej.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów o kasacji do skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odrzucenie kasacji z powodu braków formalnych i wniesienia po terminie nie jest ponownym orzekaniem w sprawie. Kasacja złożona wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu miała istotne braki konstrukcyjne i nie spełniała wymogów formalnych. Wymaganie uzasadnienia wniosku o przyjęcie kasacji do rozpoznania jest odrębne od podstaw kasacyjnych.

Odrzucone argumenty

Kwestia odrzucenia kasacji została już wcześniej przesądzona, co przemawia przeciwko dopuszczalności powtórnego orzekania w tym samym przedmiocie. Przepis art. 3935 k.p.c. nie może stanowić przesłanki wielokrotnego odrzucenia niedopuszczalnego pisma.

Godne uwagi sformułowania

Postanowienie w przedmiocie odrzucenia środka zaskarżenia jest rozstrzygnięciem niemerytorycznym. Odrzucenie pisma oznacza, że nie wywołuje ono żadnych skutków procesowych. Ponowne wniesienie środka zaskarżenia, które nie czyni zadość przewidzianym przez ustawodawcę wymaganiom, skutkuje jego powtórnym odrzuceniem.

Skład orzekający

Stanisław Dąbrowski

przewodniczący, sprawozdawca

Iwona Koper

członek

Hubert Wrzeszcz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności odrzucenia kasacji z powodu braków formalnych i wniesienia po terminie, a także interpretacja wymogów formalnych wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury kasacyjnej w Kodeksie postępowania cywilnego w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności kasacji i zakazu ponownego orzekania, co jest ważne dla praktyków prawa procesowego.

Kiedy odrzucenie kasacji nie jest ponownym orzekaniem? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 33/08 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 20 czerwca 2008 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Stanisław Dąbrowski (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Iwona Koper 
SSN Hubert Wrzeszcz 
 
w sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa Produkcyjno - Handlowego O.(...) Spółki z o.o. 
w L. 
przeciwko T. P. i W. S. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 czerwca 2008 r., 
zażalenia pozwanego W. S. 
na postanowienie Sądu Okręgowego w L. z dnia 22 listopada 2007 r., sygn. akt II Ca 
(…), 
 
oddala zażalenie. 
 
Uzasadnienie 
 
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 22 listopada 2007 r. Sąd Okręgowy w L. 
odrzucił kasację pozwanego W. S., uznając, że została ona wniesiona po upływie 
terminu, jak również iż jest niedopuszczalna z innych przyczyn. 
W zażaleniu skarżący, zarzucając naruszenie art. 3935 w brzmieniu ustalonym 
przez art. 1 pkt 44 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania 
cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej – Prawo upadłościowe i Prawo o 
postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o 
kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 43 
poz. 189 ze zm.) przez powtórne jego zastosowanie, wnosił o uchylenie zaskarżonego 

 
2 
postanowienia w całości. Twierdził, że kwestia odrzucenia kasacji została już wcześniej 
przesądzona, co przemawia, zdaniem skarżącego, przeciwko dopuszczalności 
powtórnego orzekania w tym samym przedmiocie. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zażalenie jest niezasadne. W przedmiotowej sprawie kasacja od wyroku Sądu 
Okręgowego w L. z dnia 12 lutego 2003 r. została odrzucona postanowieniem tegoż 
Sądu z dnia 1 kwietnia 2003 r., jako wniesiona po upływie terminu (k. 112-113). 
Zażalenie na postanowienie o odrzuceniu kasacji zostało oddalone postanowieniem 
Sądu Najwyższego z dnia 4 marca 2005 r.  
W dniu 15 kwietnia 2003 r. pełnomocnik pozwanego złożył wniosek 
o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji. Trafnie uznał Sąd Okręgowy w 
zaskarżonym postanowieniu, że kasacja złożona wraz w wnioskiem o przywrócenie 
terminu, dotknięta jest istotnymi brakami konstrukcyjnymi. W orzecznictwie Sądu 
Najwyższego ugruntowane jest stanowisko, że wymaganie uzasadnienia wniosku o 
przyjęcie kasacji (obecnie skargi kasacyjnej) do rozpoznania, są wymaganiem 
odrębnym od obowiązku przytoczenia podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia. 
Wymaganie to powinno przybrać formę wyodrębnionego wywodu prawnego. W 
wyodrębnionym wywodzie skarżący powinien wskazać, jakie okoliczności pozwalają 
zakwalifikować skargę do rozpoznania oraz jednocześnie uzasadnić, dlaczego 
odpowiadają 
one 
co 
najmniej 
jednej 
z 
ustawowego 
katalogu 
przesłanek 
usprawiedliwiających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. 
Nie ulega wątpliwości, że wniesiona przez skarżącego wraz wnioskiem 
o przywrócenie terminu kasacja nie czyni zadość wymaganiom określonym w art. 3933 § 
1 k.p.c. w brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 26 ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o 
zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego, ustawy o zastawie rejestrowym i 
rejestrze zastawów, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz ustawy o 
komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. Nr 48, poz. 554 ze zm.). Podstawą 
odrzucenia kasacji był przepis art. 3935 k.p.c., który stanowił, że sąd drugiej instancji 
odrzuca na posiedzeniu niejawnym kasację wniesioną po upływie terminu lub z innych 
przyczyn niedopuszczalną, jak również kasację, której braków strona nie uzupełniła w 
wyznaczonym terminie. Obecnie odpowiednikiem tego przepisu jest art. 3986 § 2 k.p.c. 
Sąd Okręgowy trafnie przyjął, że odrzuceniu na podstawie art. 171 k.p.c. w zw. z 
art. 391 § 1 k.p.c. i w zw. z art. 39319 k.p.c. podlegał wniosek dotyczący przywrócenia 
terminu do wniesienia kasacji, która ze względu na zaistniałe uchybienia podlegała 

 
3 
odrzuceniu jako niedopuszczalna. Ponadto odrzucenie wniosku o przywrócenie terminu 
do wniesienia kasacji spowodowało aktualizację drugiej podstawy do odrzucenia kasacji, 
jako wniesionej po upływie terminu. 
Wbrew twierdzeniom pozwanego zaskarżone postanowienie nie ma charakteru 
ponownego orzekania w sprawie. Przymiot powagi rzeczy osądzonej oraz związany z 
nim zakaz ponownego orzekania w tej samej sprawie odnosi się wyłącznie do orzeczeń 
o charakterze merytorycznym. Zastosowanie normy wyrażonej w art. 366 k.p.c. 
uzależnione jest od wystąpienia trzech przesłanek, tj. tożsamości stron, podstawy sporu 
i przedmiotu merytorycznego rozstrzygnięcia. Postanowienie w przedmiocie odrzucenia 
środka zaskarżenia jest rozstrzygnięciem niemerytorycznym. Kasacja jest „z innych 
przyczyn niedopuszczalna” jeżeli np. jest dotknięta brakami konstrukcyjnymi, została 
wniesiona od orzeczenia nieistniejącego, czy od orzeczenia, od którego z mocy ustawy 
nie przysługuje. Odrzucenie pisma oznacza, że nie wywołuje ono żadnych skutków 
procesowych. Odnosi się to do skutków związanych z wniesieniem pisma i 
niemożliwością nadaniu mu dalszego biegu w sprawie. Ponowne wniesienie środka 
zaskarżenia, które nie czyni zadość przewidzianym przez ustawodawcę wymaganiom, 
skutkuje jego powtórnym odrzuceniem. Ewidentnie wadliwe jest twierdzenie skarżącego, 
że przepis art. 3935 k.p.c. nie może stanowić przesłanki wielokrotnego odrzucenia 
niedopuszczalnego pisma. 
W tej sytuacji Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako nieuzasadnione (art. 3941 § 3 
k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI