IV CZ 31/15

Sąd Najwyższy2015-10-09
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
księgi wieczystewpisSkarb PaństwaProkuratoria Generalnaskarga kasacyjnaSąd Najwyższyzażaleniereprezentacja

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie Skarbu Państwa na odrzucenie skargi kasacyjnej w sprawie o wpis do księgi wieczystej, potwierdzając obowiązek reprezentacji przez Prokuratorię Generalną.

Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie Skarbu Państwa – G. na postanowienie Sądu Okręgowego w Elblągu o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie o wpis do księgi wieczystej. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów ustawy o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa oraz k.p.c. Sąd Najwyższy uznał, że wyłącznym zastępcą Skarbu Państwa przed Sądem Najwyższym jest Prokuratoria Generalna, a wskazane przez skarżącego przepisy nie zwalniają go z tego obowiązku w tej konkretnej sprawie.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie Skarbu Państwa – G. z siedzibą w W. na postanowienie Sądu Okręgowego w Elblągu z dnia 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt I WSC 4/15, którym odrzucono skargę kasacyjną w sprawie o wpis w księdze wieczystej. Skarżący zarzucił naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 2 ustawy o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa oraz art. 67 § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że zgodnie z ustawą o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa, wyłącznym zastępcą Skarbu Państwa w sprawach przed Sądem Najwyższym jest Prokuratoria. Wyjątki od tej zasady, przewidziane w art. 8b ust. 5 ustawy, nie miały zastosowania w rozpoznawanej sprawie, która nie wchodziła w zakres spraw, gdzie zastępstwo Prokuratorii jest obowiązkowe także przed sądami powszechnymi. Sąd podkreślił, że reprezentacja przez Prokuratorię jest obowiązkowa również w czynnościach związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem powszechnym, do którego wnosi się skargę kasacyjną. Sąd odrzucił również argumentację skarżącego opartą na art. 460 § 1 k.p.c., wskazując, że przyznanie jednostkom organizacyjnym Skarbu Państwa zdolności sądowej w zakresie prawa pracy nie oznacza przyznania im zdolności do występowania ze skargą kasacyjną w sprawach o wpis do księgi wieczystej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, Skarb Państwa – G. nie może samodzielnie wnosić skargi kasacyjnej w tej sprawie. Wymagana jest reprezentacja przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa.

Uzasadnienie

Ustawa o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa stanowi, że wyłącznym zastępcą Skarbu Państwa przed Sądem Najwyższym jest Prokuratoria. Przepisy dotyczące wyjątków nie mają zastosowania w tej sprawie, a sprawa o wpis do księgi wieczystej nie należy do kategorii spraw, w których zastępstwo Prokuratorii jest obowiązkowe także przed sądami powszechnymi. Zdolność prawna jednostek organizacyjnych Skarbu Państwa w zakresie prawa pracy nie przekłada się na zdolność do samodzielnego wnoszenia skargi kasacyjnej w sprawach wieczystoksięgowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa – G. (w zakresie zażalenia)

Strony

NazwaTypRola
A.innewnioskodawca
E. Spółka Akcyjnaspółkauczestnik
Skarb Państwa – G.organ_państwowyuczestnik
A.innewnioskodawca
E. Spółka Akcyjnaspółkauczestnik
Skarb Państwa – G.organ_państwowyuczestnik

Przepisy (7)

Główne

u.P.G.S.P. art. 4 § 1 pkt 1

Ustawa o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa

Wyłącznym zastępcą Skarbu Państwa w sprawach przed Sądem Najwyższym jest Prokuratoria Generalna.

k.p.c. art. 398 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

u.P.G.S.P. art. 8b § ust. 5

Ustawa o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa

Dotyczy przypadków, gdy zastępstwo Prokuratorii jest obowiązkowe także przed sądami powszechnymi; nie ma zastosowania w tej sprawie.

k.p.c. art. 67 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 460 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przyznaje jednostkom organizacyjnym Skarbu Państwa zdolność sądową w zakresie prawa pracy, ale nie uzasadnia samodzielnego występowania ze skargą kasacyjną w sprawach o wpis do księgi wieczystej.

k.p. art. 3

Kodeks pracy

Definicja pracodawcy jako jednostki organizacyjnej zatrudniającej pracowników.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wyłączna reprezentacja Skarbu Państwa przed Sądem Najwyższym przez Prokuratorię Generalną. Brak zastosowania przepisów o wyjątkach od obowiązku reprezentacji przez Prokuratorię w tej sprawie. Sprawa o wpis do księgi wieczystej nie jest sprawą, w której zastępstwo Prokuratorii jest obowiązkowe także przed sądami powszechnymi.

Odrzucone argumenty

Skarb Państwa – G. ma zdolność do samodzielnego wniesienia skargi kasacyjnej. Zastosowanie art. 460 § 1 k.p.c. uzasadnia samodzielne występowanie ze skargą kasacyjną.

Godne uwagi sformułowania

wyłącznym zastępcą Skarbu Państwa w sprawach przed Sądem Najwyższym jest Prokuratoria jej reprezentacja jest także obowiązkowa w czynnościach związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem powszechnym, do którego wnosi się skargę kasacyjną Zdolność sądową posiadają osoby i jednostki organizacyjne, którym ustawa przyznaje zdolność prawną

Skład orzekający

Dariusz Dończyk

przewodniczący

Józef Frąckowiak

sprawozdawca

Bogumiła Ustjanicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązku reprezentacji Skarbu Państwa przez Prokuratorię Generalną w sprawach kasacyjnych dotyczących wpisów do ksiąg wieczystych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej Skarbu Państwa i jego reprezentacji w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z reprezentacją Skarbu Państwa przed Sądem Najwyższym, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego i nieruchomości.

Kto reprezentuje Skarb Państwa przed Sądem Najwyższym w sprawach o wpis do księgi wieczystej? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 31/15
POSTANOWIENIE
Dnia 9 października 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący)
‎
SSN Józef Frąckowiak (sprawozdawca)
‎
SSN Bogumiła Ustjanicz
w sprawie z wniosku A. w W.
‎
przy uczestnictwie E. Spółki Akcyjnej z siedzibą w G.
i Skarbu Państwa – G. z siedzibą w W.
‎
o wpis w księdze wieczystej nr […],
‎
oraz z wniosku A. w W.
‎
przy uczestnictwie E. Spółki Akcyjnej z siedzibą w G.
i Skarbu Państwa – G. z siedzibą w W.
‎
o wpis w księdze wieczystej nr […],
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 9 października 2015 r.,
‎
zażalenia uczestnika Skarbu Państwa – G. z siedzibą w W.
na postanowienie Sądu Okręgowego w Elblągu
‎
z dnia 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt I WSC 4/15,
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Elblągu odrzucił skargę kasacyjną uczestnika postępowania, w sprawie o wpis w księdze wieczystej, Skarbu Państwa – G. z siedzibą w W.. W zażaleniu na to postanowienie skarżący, zarzucając naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 2 ustawy o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa oraz art. 67 § 2 k.p.c., wniósł o dokonanie oceny zasadności tego postanowienia i zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego
.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zarzuty podniesione w zażaleniu nie zasługują na uwzględnienie. Z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa (Dz. U. z 2013 r., poz. 1150 ze zm.) wynika, że wyłącznym zastępcą Skarbu Państwa w sprawach przed Sądem Najwyższym jest Prokuratoria. Wyjątek od tej zasady przewidziany jest w art. 8b ust. 5 wspomnianej ustawy. Wbrew stanowisku skarżącego, przepis art. 8b ust. 5 powołanej wyżej ustawy w ogóle nie ma zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Dotyczy on bowiem tylko przypadków, gdy zastępstwo Prokuratorii Generalnej jest obowiązkowe nie tylko przed Sądem Najwyższym, lecz także przed sądami powszechnymi. Sprawa o wpis w księdze wieczystej w ogóle zaś nie wchodzi w zakres takich spraw. Nie mamy wobec tego do czynienia z wyjątkiem, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa, a tym samym tylko Prokuratoria może reprezentować Skarb Państwa przed Sądem Najwyższym. Oznacza to, że jej reprezentacja jest także obowiązkowa w czynnościach związanych z postępowaniem przed Sądem Najwyższym, podejmowanych przed sądem powszechnym, do którego wnosi się skargę kasacyjną.
Powoływanie się przez skarżącego na art. 460 § 1 k.p.c., który przyznaje jednostkom organizacyjnym Skarbu Państwa zdolność sądową w zakresie prawa pracy, nie może uzasadniać twierdzenia, iż reprezentowana przez niego jednostka organizacyjna Skarbu Państwa ma również zdolność sądową. Zdolność sądową posiadają osoby i jednostki organizacyjne, którym ustawa przyznaje zdolność prawną, tj. możność bycia podmiotem w każdym w zasadzie stosunku cywilnoprawnym lub którym ustawa przyznaje przynajmniej wycinkową zdolność prawną, tj. możność bycia podmiotem tylko ściśle określonych stosunków prawnych. Skarb Państwa ma jako osoba prawna ma zdolność prawną. Natomiast zgodnie z art. 3 kodeksu pracy, pracodawcą jest jednostka organizacyjna, choćby nie posiadała osobowości prawnej, a także osoba fizyczna, jeżeli zatrudniają one pracowników. Zgodnie z tym przepisem, w zakresie stosunków pracy pracodawcą  może być każda jednostka organizacyjna, a wiec także G.. Na gruncie przepisów prawa procesowego konsekwencją przyznania G. wycinkowej zdolności do bycia pracodawcą w stosunkach pracy jest art. 460 §  1  k.p.c. W tej sytuacji tylko wskazanie przez skarżącego przepisu materialnoprawnego i procesowego, który przyznawałby wycinkową zdolność prawną w zakresie spraw o wpis do księgi wieczystej, mogłoby uzasadnić jego zdolność do występowania ze skargą kasacyjną do Sądu Najwyższego w miejsce Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa.
Mając na względzie powyższe Sąd Najwyższy, na podstawie art. 398
14
k.p.c. w związku z art. 394
1
§ 3 k.p.c., orzekł jak w sentencji.
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI