IV CZ 30/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu oczywistej omyłki pisarskiej w sygnaturze akt, uznając ją za nadmierny formalizm procesowy.
Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną pozwanych z powodu błędnego oznaczenia sygnatury akt sprawy przez ich pełnomocnika. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uznał, że oczywista omyłka pisarska w sygnaturze akt, zwłaszcza gdy pozostałe oznaczenia sprawy są prawidłowe, nie stanowi braku formalnego skutkującego odrzuceniem skargi. Uchylił zaskarżone postanowienie, uznając odrzucenie skargi za przejaw nadmiernego formalizmu procesowego.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanych na postanowienie Sądu Okręgowego w L., który odrzucił ich skargę kasacyjną od wyroku dotyczącego ustanowienia rozdzielności majątkowej. Powodem odrzucenia była oczywista omyłka pisarska w sygnaturze akt wskazanej przez pełnomocnika pozwanych w skardze kasacyjnej oraz w pełnomocnictwie. Sąd Okręgowy wezwał pełnomocnika do uzupełnienia braków, jednak ten przedłożył dokumenty z tą samą błędną sygnaturą. Sąd Najwyższy, powołując się na własne orzecznictwo (uchwała III CZP 2/17), stwierdził, że oczywista niedokładność pisma procesowego, w tym oczywista omyłka pisarska w sygnaturze akt, nie stanowi przeszkody do nadania mu właściwego biegu, jeśli pozostałe elementy sprawy są prawidłowo oznaczone. Podkreślono, że nawet profesjonalny pełnomocnik może popełnić taką omyłkę, a jej kwalifikacja jako braku formalnego skutkującego odrzuceniem skargi jest przejawem nadmiernego formalizmu procesowego. Dodatkowo zauważono, że w petitum skargi kasacyjnej pełnomocnik wskazał prawidłową sygnaturę. W konsekwencji Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, oczywista omyłka pisarska w sygnaturze akt sprawy w skardze kasacyjnej, jeśli pozostałe elementy sprawy są prawidłowo oznaczone, nie stanowi przeszkody do nadania skardze właściwego biegu i nie jest brakiem formalnym skutkującym jej odrzuceniem.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym oczywiste niedokładności pisma procesowego, w tym omyłki pisarskie w sygnaturze akt, nie prowadzą do odrzucenia środka zaskarżenia, jeśli nie uniemożliwiają identyfikacji sprawy i nie stanowią przeszkody w jej rozpoznaniu. Kwalifikowanie takiej omyłki jako braku formalnego jest przejawem nadmiernego formalizmu procesowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
pozwani
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. W. | osoba_fizyczna | powód |
| A. W. | osoba_fizyczna | powód |
| A. H. | osoba_fizyczna | pozwany |
| J. H. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (10)
Główne
k.p.c. art. 398^4
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^6 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^6 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^15 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 126
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 130 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394^1 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 108 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości - Regulamin urzędowania sądów powszechnych art. 162 § 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Oczywista omyłka pisarska w sygnaturze akt nie stanowi braku formalnego skutkującego odrzuceniem skargi kasacyjnej. Niezidentyfikowanie sprawy na podstawie pozostałych danych (strony, przedmiot, data, sąd) jest niemożliwe. Odrzucenie skargi z powodu takiej omyłki jest przejawem nadmiernego formalizmu procesowego. W petitum skargi kasacyjnej wskazano prawidłową sygnaturę akt.
Odrzucone argumenty
Pełnomocnik nie uzupełnił braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez poprawienie błędnej sygnatury akt. Błędne oznaczenie sygnatury akt jest brakiem formalnym, który podlega odrzuceniu w przypadku nieuzupełnienia.
Godne uwagi sformułowania
przejaw nadmiernego formalizmu procesowego oczywista omyłka pisarska zawarta w sygnaturze akt sprawy oczywista niedokładność pisma procesowego niestanowiąca przeszkody do nadania mu właściwego biegu
Skład orzekający
Karol Weitz
przewodniczący, sprawozdawca
Monika Koba
członek
Krzysztof Strzelczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia braków formalnych skargi kasacyjnej i dopuszczalności odrzucenia jej z powodu oczywistej omyłki pisarskiej w sygnaturze akt."
Ograniczenia: Dotyczy głównie postępowań przed Sądem Najwyższym i stosowania przepisów o skardze kasacyjnej, ale zasada dotycząca oczywistych omyłek pisarskich może mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak drobny błąd formalny może prowadzić do poważnych konsekwencji procesowych, ale Sąd Najwyższy stanął po stronie rozsądku, unikając nadmiernego formalizmu. Jest to ważna lekcja dla profesjonalnych pełnomocników.
“Sąd Najwyższy: Omyłka w sygnaturze akt nie musi oznaczać końca sprawy!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt IV CZ 30/21 POSTANOWIENIE Dnia 7 grudnia 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Karol Weitz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Monika Koba SSN Krzysztof Strzelczyk w sprawie z powództwa M. W. i A. W. przeciwko A. H. i J. H. o ustanowienie rozdzielności majątkowej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 grudnia 2021 r., zażalenia pozwanych na postanowienie Sądu Okręgowego w L. z dnia 30 grudnia 2019 r., sygn. akt III WSC […], uchyla zaskarżone postanowienie i przekazuje sprawę Sądowi Okręgowemu w L. do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania zażaleniowego. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2019 r. Sąd Okręgowy w L. odrzucił skargę kasacyjną pozwanych J.H. i A.H. od wyroku tego z Sądu z dnia 9 lipca 2019 r. w sprawie z powództwa M. W. i A. W. przeciwko J. H. i A. H. o ustanowienie rozdzielności majątkowej. W uzasadnieniu Sąd Okręgowy w L. wyjaśnił, że podstawą odrzucenia skargi kasacyjnej pozwanych było błędne oznaczenie przez ich pełnomocnika zaskarżonego orzeczenia przez wskazanie błędnie oznaczonej sygnatury akt sprawy, tj. powinno być III Ca (…), a pełnomocnik w skardze podał III Ca (…). Podobnie, w pełnomocnictwie udzielonym przez pozwanych do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej oraz reprezentowania przed Sądem Najwyższym wskazano omyłkową sygnaturę akt III Ca 448/19. Zarządzeniem z dnia 18 listopada 2019 r. pełnomocnik pozwanych został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej przez doprecyzowanie jakiego orzeczenia dotyczy, podanie daty wydania i sygnatury akt oraz przedłożenie pełnomocnictwa do wniesienia skargi kasacyjnej w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia. Wykonując zobowiązanie Sądu pełnomocnik pozwanych przedłożył kopię tego samego pełnomocnictwa, tj. zawierającego błędne oznaczenie sygnatury akt. W piśmie procesowym z dnia 28 listopada 2019 r., które złożył w wykonaniu zobowiązania Sądu, także wskazał sygnaturę akt zawierającą ww. oczywistą omyłkę pisarską. W tej sytuacji Sąd Okręgowy w L. uznał, iż pełnomocnik pozwanych nie uzupełnił braków formalnych skargi kasacyjnej i z tej przyczyny odrzucił ją na podstawie art. 398 6 § 2 k.p.c. W zażaleniu pełnomocnik pozwanych zarzucił naruszenie art. 398 6 § 2 k.p.c. oraz art. 130 § 1 w zw. z art. 126 k.p.c. oraz § 162 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości - Regulamin urzędowania sądów powszechnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 1141) przez nieprecyzyjne wezwanie strony do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w L. do ponownego rozpoznania oraz orzeczenia o kosztach postępowania zażaleniowego (art. 394 1 § 3 w zw. z art. 398 15 § 1 zd. 1 k.p.c.). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 398 4 k.p.c., s karga kasacyjna powinna zawierać: oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany, a także wniosek o przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienie. Ponadto skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a więc spełniać wymagania określone w art. 126 k.p.c., wśród których jest wskazane oznaczenie sygnatury akt (art. 126 § 2 1 k.p.c.). Braki w tym zakresie podlegają usunięciu zgodnie z art. 398 6 § 1 k.p.c. Nieuzupełnienie przez stronę skarżącą takich braków skargi kasacyjnej, mimo wezwania, powoduje jej odrzucenie. Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 24 maja 2017 r., III CZP 2/17 (OSNC 2018, nr 2, poz. 16) wyjaśnił, że oczywista niedokładność pisma procesowego spełniającego wymagania formalne środka odwoławczego (środka zaskarżenia) przysługującego od objętego zaskarżeniem orzeczenia, nie stanowi przeszkody do nadania mu właściwego biegu, także wtedy, gdy zostało sporządzone przez zawodowego pełnomocnika. Skoro zatem Sąd Najwyższy przez oczywistą niedokładność pisma procesowego niestanowiącą przeszkody do nadania mu właściwego biegu rozumie błędne oznaczenie środka odwoławczego, to tym bardziej pojęciem tym należy objąć oczywistą omyłkę pisarską zawartą w sygnaturze akt sprawy. Konstatacja ta jest zasadna również z tego względu, że zgodnie z utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, oczywiste niedokładności w sformułowaniu konstrukcyjnych elementów środka zaskarżenia nie prowadzą do jego odrzucenia (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2012 r., II PZ 35/12, nie publ. i z dnia 29 marca 2007 r., II PZ 9/04, OSNP 2008, nr 13-14, poz. 194). Tak więc oznaczenie zaskarżonego orzeczenia przez wskazanie obok prawidłowo oznaczonych stron, przedmiotu sprawy, daty orzeczenia i Sądu, który wydał to orzeczenie, także sygnatury akt zawierającej oczywistą omyłkę pisarską w postaci prawidłowo podanego numeru sprawy, lecz błędnie oznaczonego roku (o jedną cyfrę) jest oczywistą niedokładnością pisma procesowego niestanowiącą jednak przeszkody do nadania mu właściwego biegu. Taka kwalifikacja pisma procesowego jest uzasadniona także w sytuacji, w której zostało ono sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika. Niezależnie od przedstawionych wywodów prawnych należy zauważyć, że w petitum skargi kasacyjnej pełnomocnik pozwanych wskazał jednak prawidłową sygnaturę akt sprawy. Analogiczne wnioski należy wyciągnąć jeśli pełnomocnictwo uprawniające do reprezentacji stron w postępowaniu kasacyjnym zawiera wprawdzie oczywistą omyłkę pisarską w sygnaturze akt sprawy, ale pozostałe elementy prawidłowo udzielonego pełnomocnictwa (oznaczenie stron, przedmiotu sprawy, Sądu który rozpoznaje sprawę) nie pozostawiają wątpliwości w jakiej sprawie zostało ono udzielone. Z tych wszystkich przyczyn, błąd popełniony w skardze kasacyjnej w niniejszej sprawie nie powinien być traktowany jako jej brak formalny skutkujący odrzuceniem skargi w razie jego niepoprawienia. Odrzucenie skargi nie miało wobec tego podstaw, stanowiąc przejaw nadmiernego formalizmu procesowego. Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 398 15 § 1 zd. 1 w zw. z art. 394 1 § 3 k.p.c., orzekł, jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach postępowania zażaleniowego Sąd Najwyższy pozostawił Sądowi drugiej instancji na podstawie art. 108 § 2 k.p.c. w zw. z art. 398 21 i art. 394 1 § 3 k.p.c. jw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI