IV CZ 26/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania, uznając, że skarżący nie wykazał interesu prawnego ani naruszenia jego praw materialnych.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło skargę o wznowienie postępowania. Skarżący J.Ś. nie wykazał, że jest osobą zainteresowaną w rozumieniu przepisów, ani że zaskarżone postanowienie narusza jego prawa materialne. Sąd Najwyższy podkreślił, że do wznowienia postępowania konieczne jest wykazanie interesu prawnego oraz naruszenia konkretnych praw podmiotowych, a nie tylko proceduralnych. W związku z tym zażalenie zostało oddalone.
Sąd Najwyższy w składzie trzech sędziów rozpoznał zażalenie J. Ś. na postanowienie Sądu Okręgowego w R. z dnia 8 stycznia 2009 r., które odrzuciło skargę J. Ś. o wznowienie postępowania. Postępowanie, którego wznowienia domagał się skarżący, dotyczyło rozgraniczenia nieruchomości i zostało zakończone prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 25 czerwca 2007 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, stwierdzając, że skarżący nie wykazał interesu prawnego, że zaskarżone orzeczenie nie narusza jego konkretnych praw podmiotowych, a także że nie został pozbawiony możliwości działania. Sąd Okręgowy wskazał, że postępowanie, którego wznowienia domaga się skarżący, nie dotyczyło działki, której jest on właścicielem, a ponadto skarżący wiedział o toczącym się postępowaniu, odbierając korespondencję kierowaną do jego żony, J. Ś. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, odwołał się do art. 524 § 2 k.p.c., zgodnie z którym zainteresowany, który nie był uczestnikiem postępowania, może żądać wznowienia, jeżeli postanowienie narusza jego prawa. Podkreślono, że osoba taka musi wykazać swój interes prawny oraz konkretne naruszenie prawa materialnego. Sąd Najwyższy stwierdził, że skarżący, powołując się na prawa wynikające z własności działki, której nie dotyczyło postępowanie, nie wykazał, że jest osobą zainteresowaną w rozumieniu przepisów. Ponadto, skarżący nie wskazał w sposób niebudzący wątpliwości, na czym polegało naruszenie jego prawa materialnego. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako niezasadne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, ale musi wykazać, że jest osobą zainteresowaną, została pozbawiona możności działania oraz że naruszone zostało jej prawo materialne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zgodnie z art. 524 § 2 k.p.c., zainteresowany, który nie brał udziału w postępowaniu, musi wykazać swój interes prawny, naruszenie konkretnych praw podmiotowych (materialnych) oraz pozbawienie możności działania. W analizowanej sprawie skarżący nie wykazał tych przesłanek.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Sąd Okręgowy w R. (w kontekście utrzymania w mocy jego postanowienia)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. Ś. | osoba_fizyczna | skarżący |
| M. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| S. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| J. W. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 524 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Osoba niebędąca uczestnikiem postępowania może żądać wznowienia, jeżeli prawomocne postanowienie narusza jej prawa. Wymaga to wykazania interesu prawnego, naruszenia prawa materialnego i pozbawienia możności działania.
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania Sądu Najwyższego w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania Sądu Najwyższego w przedmiocie zażalenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 410 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wspomniany w kontekście kognicji sądu, ale niebadany z powodu braków formalnych skargi.
k.p.c. art. 510 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Definiuje krąg zainteresowanych w postępowaniu nieprocesowym.
k.c. art. 341
Kodeks cywilny
Dotyczy domniemania zgodności posiadania ze stanem prawnym, przywołany w kontekście definicji zainteresowanego w postępowaniu rozgraniczeniowym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący nie wykazał interesu prawnego w rozumieniu art. 524 § 2 k.p.c. Skarżący nie wykazał, że zaskarżone postanowienie narusza jego prawa materialne. Postępowanie, którego wznowienia domagał się skarżący, nie dotyczyło działki będącej jego własnością. Skarżący wiedział o toczącym się postępowaniu.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 410 § 1 i art. 524 § 2 k.p.c. przez Sąd Okręgowy.
Godne uwagi sformułowania
nie wykazał interesu prawnego uprawniającego go do wniesienia skargi zaskarżone orzeczenie narusza jego konkretne prawa podmiotowe został pozbawiony możliwości działania nie wykazał, że jest osobą zainteresowaną w rozumieniu art. 524 § 2 zd. 1 k.p.c. Przez prawo w rozumieniu art. 524 § 2 k.p.c. należy rozumieć prawo materialne, a nie uprawnienia o charakterze proceduralnym.
Skład orzekający
Dariusz Zawistowski
przewodniczący
Teresa Bielska-Sobkowicz
sprawozdawca
Jan Górowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania cywilnego, w szczególności wymogu wykazania interesu prawnego i naruszenia prawa materialnego przez osobę niebędącą stroną postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osoby niebędącej stroną postępowania, ale chcącej jego wznowienia. Interpretacja pojęcia 'zainteresowanego' w sprawach o rozgraniczenie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie precyzyjnie wyjaśnia warunki wznowienia postępowania przez osoby trzecie, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, choć samo rozstrzygnięcie nie jest przełomowe.
“Kiedy osoba trzecia może żądać wznowienia postępowania? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe przesłanki.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV CZ 26/10 POSTANOWIENIE Dnia 13 maja 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) SSN Jan Górowski ze skargi J. Ś. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w R. z dnia 25 czerwca 2007 r., sygn. akt IV Ca (…), w sprawie z wniosku M. G. i S. G. przy uczestnictwie J. Ś. i J. W. o rozgraniczenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 maja 2010 r., zażalenia J. Ś. na postanowienie Sądu Okręgowego w R. z dnia 8 stycznia 2009 r., sygn. akt IV Ca (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 8 stycznia 2009 Sąd Okręgowy w R. odrzucił skargę J. Ś. o wznowienie postępowania w sprawie z wniosku M. G. i S. G. z udziałem J. Ś. i J. W. o rozgraniczenie zakończonej prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego w R. z dnia 25 czerwca 2007 r. 2 Sąd Okręgowy stwierdził, że wnoszący skargę nie wykazał interesu prawnego uprawniającego go do wniesienia skarg oraz że zaskarżone orzeczenie narusza jego konkretne prawa podmiotowe, a także, iż został pozbawiony możliwości działania. Wskazał, że postępowanie, którego wznowienia domaga się skarżący nie dotyczyło działki, której jest on właścicielem, a ponadto skarżący wiedział o toczącym się postępowaniu, odbierał bowiem korespondencję kierowaną w toku postępowania do uczestniczki J. Ś., jego żony. W zażaleniu skarżący zarzucił naruszenie przez Sąd art. 410 § 1 i art. 524 § 2 k.p.c. i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Zgodnie z art. 524 § 2 zd. 1 k.p.c. zainteresowany, który nie był uczestnikiem postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem orzekającym co do istoty sprawy, może żądać wznowienia postępowania, jeżeli postanowienie to narusza jego prawa. Z uregulowania tego wynika, że osoba wnosząca skargę, która nie brała udziału w postępowaniu, obowiązana jest – niezależnie od uzasadnienia przymiotu zainteresowanego – wykazać, że została pozbawiona możności działania oraz wyraźnie określić na czym polegało naruszenie jej prawa (zob. uzasadnienie uchwały SN z dnia 11 września 1991 r., III CZP 79/91, OSNCP 1992, nr 5, poz. 69). W uchwale z 20 maja 1966 r., III CZP 23/66 (OSNCP 1966, nr 11, poz. 185) Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przymiot zainteresowanego w postępowaniu rozgraniczeniowym przed sądem przysługuje temu, kogo przepisy o postępowaniu nieprocesowym określają jako zainteresowanego, a zatem w myśl art. 510 § 1 k.p.c. temu, czyich praw dotyczy wynik postępowania. Interpretacja ta została zaakceptowana i rozwinięta w uchwale z dnia 13 kwietnia 1988 r., III CZP 23/88 (OSNCP 1989, nr 9, poz. 137), w której Sąd Najwyższy stwierdził, że do zainteresowanych w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości poza właścicielami lub współwłaścicielami, wieczystymi użytkownikami i posiadaczami samoistnymi, jeżeli domniemanie przemawia za tym, że posiadanie jest zgodne ze stanem prawnym (art. 341 k.c.), należą także osoby, którym przysługują inne prawa rzeczowe do korzystania z gruntu, których realizacja zależna jest od jego rozmiaru. Pogląd ten Sąd Najwyższy w obecnym składzie podziela. Biorąc pod uwagę powyższe wywody stwierdzić należy, że skarżący powołując się na swoje prawa wynikające z własności działki o numerze […], której jednak nie dotyczyło postępowanie, którego wznowienia się domaga nie wykazał, że jest osobą 3 zainteresowaną w rozumieniu art. 524 § 2 zd. 1 k.p.c. W tej sytuacji bezprzedmiotowe stało się rozważanie problemu pozbawienia go możności działania. Osoba wnosząca skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem powinna również w sposób niebudzący wątpliwości wskazać na czym polegało naruszenie jej prawa. Przez prawo w rozumieniu art. 524 § 2 k.p.c. należy rozumieć prawo materialne, a nie uprawnienia o charakterze proceduralnym. Wnoszący skargę o wznowienie postępowania zobowiązany jest zatem wprost wskazać i uzasadnić naruszenie przepisów prawa materialnego (zob. uchwała SN z 18 grudnia 1974 r., III CZP 88/74, OSNCP 1976, nr 1, poz. 4; postanowienie SN z 8 stycznia 2002, I CKN 450/00, niepubl.). W skardze o wznowienie postępowania brak w tym zakresie stanowiska skarżącego. Również z tego powodu wniesiona przez skarżącego skarga podlegała odrzuceniu. Zwalnia to Sąd Najwyższy z obowiązku rozważania problemu kognicji sądu w zakresie, o którym mowa w art. 410 § 1 zd. 1 k.p.c. Wobec powyższego, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI