IV Cz 161/16

Sąd Okręgowy w S.S.2016-04-21
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneWysokaokręgowy
klauzula wykonalnościbankowy tytuł egzekucyjnyprawo bankowenowelizacjaprzepisy przejścioweart. 788 k.p.c.TK P 45/12równość stron

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie wierzyciela na postanowienie Sądu Rejonowego odmawiające nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu po zmianie przepisów, uznając, że nowe postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności nie jest kontynuacją poprzedniego.

Wierzyciel domagał się nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu na swoją rzecz, powołując się na przejście uprawnień i przepisy przejściowe nowelizacji Prawa bankowego. Sąd Rejonowy oddalił wniosek, uznając, że po zmianie przepisów bankowy tytuł egzekucyjny nie jest już tytułem, któremu można nadać klauzulę wykonalności. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że nowe postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 788 k.p.c. nie jest kontynuacją poprzedniego i nie podlega przepisom przejściowym, a celem nowelizacji było przywrócenie równości stron.

Sąd Okręgowy w S. rozpoznał sprawę z wniosku wierzyciela (...) Banku Spółki Akcyjnej we W. przeciwko dłużnikowi W. C. o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu. Wierzyciel złożył zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego w C., który oddalił jego wniosek o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nr (...) z dnia 10 września 2008 roku na swoją rzecz, wskazując, że od 26 listopada 2015 roku bankowy tytuł egzekucyjny nie jest tytułem, któremu sąd może nadać klauzulę wykonalności. Wierzyciel argumentował, że przepisy przejściowe ustawy z dnia 25 września 2015 r. o zmianie ustawy Prawo bankowe umożliwiają nadanie klauzuli wykonalności tytułowi, któremu została ona już nadana przed wejściem w życie noweli. Sąd Okręgowy uznał jednak, że zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji prawidłowo wskazał, że po wejściu w życie noweli nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu jest co do zasady niemożliwe, z wyjątkiem przypadków określonych w art. 11 ustawy. Sytuacja opisana we wniosku wierzyciela nie mieści się w tych wyjątkach. Sąd Okręgowy podkreślił, że postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 788 k.p.c. nie jest kontynuacją postępowania o nadanie klauzuli pierwotnemu wierzycielowi. Wykładnia art. 11 ust. 2 ustawy, uwzględniająca cel nowelizacji (przywrócenie równości stron umów z bankami po wyroku TK P 45/12) oraz pozostałe przepisy intertemporalne, prowadzi do wniosku, że przepisy przejściowe miały na celu umożliwienie prowadzenia egzekucji tylko na podstawie tytułów, którym klauzulę nadano przed wejściem w życie noweli. Przyjęcie, że nadanie klauzuli w trybie art. 788 k.p.c. jest dalszym postępowaniem, byłoby sprzeczne z celem nowelizacji. W związku z tym Sąd Okręgowy oddalił zażalenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 788 k.p.c. nie jest kontynuacją postępowania o nadanie klauzuli pierwotnemu wierzycielowi i nie podlega przepisom przejściowym w tym zakresie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że celem nowelizacji Prawa bankowego było przywrócenie równości stron umów z bankami poprzez ograniczenie możliwości nadawania klauzuli wykonalności bankowym tytułom egzekucyjnym. Nowe postępowanie o nadanie klauzuli na rzecz następcy prawnego nie jest kontynuacją pierwotnego postępowania, a jego dopuszczenie byłoby sprzeczne z celem nowelizacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy w C.

Strony

NazwaTypRola
(...) Bank Spółki Akcyjnej we W.spółkawierzyciel
W. C.osoba_fizycznadłużnik

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 788

Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy nadania klauzuli wykonalności na rzecz następcy prawnego.

Ustawa o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw art. 11 § ust. 1

Nakazuje umorzenie postępowania o nadanie klauzuli wykonalności, które nie zostało zakończone wydaniem tytułu egzekucyjnego przed wejściem w życie noweli.

Ustawa o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw art. 11 § ust. 2

Dotyczy postępowań o nadanie klauzuli wykonalności wszczętych przed wejściem w życie noweli.

Ustawa o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw art. 11 § ust. 3

Stanowi, że bankowy tytuł egzekucyjny, któremu nadano klauzulę wykonalności na podstawie przepisów dotychczasowych, zachowuje moc tytułu wykonawczego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 385

Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Ustawa - Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania zażaleniowego.

pr.bank. art. 96 § ust. 1

Ustawa Prawo bankowe

Przepis uznany za niezgodny z Konstytucją przez TK.

pr.bank. art. 907 § ust. 1

Ustawa Prawo bankowe

Przepis uznany za niezgodny z Konstytucją przez TK.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 788 k.p.c. nie jest kontynuacją postępowania o nadanie klauzuli pierwotnemu wierzycielowi. Celem nowelizacji Prawa bankowego było przywrócenie równości stron umów z bankami. Dopuszczenie nadania klauzuli wykonalności w trybie art. 788 k.p.c. po wejściu w życie noweli byłoby sprzeczne z celem tej nowelizacji.

Odrzucone argumenty

Nowe postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności na rzecz następcy prawnego jest "dalszym postępowaniem w sprawie o nadanie klauzuli wykonalności" w rozumieniu art. 11 ust. 2 ustawy. Przepisy przejściowe umożliwiają nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, któremu klauzulę nadano przed wejściem w życie noweli, nawet w przypadku przejścia uprawnień.

Godne uwagi sformułowania

od dnia 26 listopada 2015 roku bankowy tytuł egzekucyjny nie jest tytułem egzekucyjnym, któremu sąd może nadać klauzulę wykonalności. potrzeba wydania nowelizacji podyktowana była wydaniem przez Trybunał Konstytucyjny wyroku z dnia 14 kwietnia 2015 r. P 45/12. prawo do wystawienia bankowego tytułu egzekucyjnego jest nieuzasadnionym przywilejem banków, naruszającym zasadę równego traktowania. postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 788 k.p.c. nie jest kontynuacją postępowania o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi stwierdzającemu uprawnienia pierwotnego wierzyciela. celem przepisów przejściowych było umożliwienie prowadzenia postępowania egzekucyjnego tylko na podstawie tych bankowych tytułów egzekucyjnych, którym już nadano klauzulę wykonalności przed wejściem w życie noweli.

Skład orzekający

Mariusz Struski

przewodniczący

Dorota Curzydło

sędzia sprawozdawca

Andrzej Jastrzębski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych nowelizacji Prawa bankowego z 2015 r. w kontekście nadawania klauzuli wykonalności bankowym tytułom egzekucyjnym po przejściu uprawnień."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego po nowelizacji Prawa bankowego z 2015 r. i wyroku TK P 45/12.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej zmiany w prawie bankowym, która wpłynęła na możliwość egzekucji z bankowych tytułów egzekucyjnych, co ma znaczenie praktyczne dla banków i dłużników.

Czy bankowy tytuł egzekucyjny nadal działa po zmianie prawa? Sąd wyjaśnia kluczowe przepisy przejściowe.

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Cz 161/16 POSTANOWIENIE Dnia 21 kwietnia 2016 r. Sąd Okręgowy w S. , IV Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Mariusz Struski Sędziowie : SO Dorota Curzydło (spr.) SO Andrzej Jastrzębski po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2016 r. w S. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzyciela (...) Banku Spółki Akcyjnej we W. przeciwko dłużnikowi W. C. o nadanie klauzuli wykonalności wskutek przejścia uprawnień na skutek zażalenia wierzyciela na postanowienie Sądu Rejonowego w C. z dnia 31 grudnia 2015 r, sygn. akt I Co 916/15 postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w C. oddalił wniosek wierzyciela o nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu nr (...) (...) z dnia 10 września 2008 roku wystawionego przez (...) Bank (...) S.A. we W. przeciwko dłużnikowi W. C. na swoją rzecz na skutek przejścia uprawnień. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Sąd pierwszej instancji wskazał, że od dnia 26 listopada 2015 roku bankowy tytuł egzekucyjny nie jest tytułem egzekucyjnym, któremu sąd może nadać klauzulę wykonalności. Z rozstrzygnięciem nie zgodził się wierzyciel, który wniósł o uchylenie postanowienia i nadanie sprawie dalszego biegu oraz zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając swoje zażalenie powołał się na art. 11 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 25 września 2015 r. o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2015, poz. 1854), które w jego ocenie umożliwiają nadanie klauzuli wykonalności takiemu bankowemu tytułowi egzekucyjnemu , któremu (jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie) klauzula wykonalności została już nadana na rzecz pierwotnego wierzyciela przed wejściem w życie tej ww. noweli. Sąd Okręgowy zważył co następuje w Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie wierzyciel wniósł o nadanie klauzuli wykonalności na jego rzecz bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, wskazując że przeszły na niego uprawnienia dotychczasowego wierzyciela, a nadto, podnosząc, że tytułowi egzekucyjnemu została nadana klauzula wykonalności postanowieniem sądu z dnia 31 października 2008 r. Od chwili wejścia w życie noweli do Prawa bankowego wprowadzonej ustawą z dnia 25 września 2015 r. o zmianie ustawy Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2015, poz. 1854) co do zasady nie jest możliwe nadanie klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu. Wyjątek w tym zakresie stanowią przypadki określone w przepisach przejściowych ujętych w art. 11 cytowanej ustawy. Zdaniem Sądu Okręgowego sytuacja zaistniała w rozpoznawanej sprawie nie podpada pod uregulowanie zawarte w tym przepisie. Nie ulega wątpliwości, że nie chodzi o przypadek określony w ust. 1 z art. 11, gdyż wniosek o nadanie klauzuli wykonalności na skutek przejścia uprawnień złożony został (nadany w (...) ) w dniu 15 grudnia 2015 r. a ustawa weszła w życie 26 listopada 2015 r. Również art. 11 ust. 3 cytowanej ustawy nie jest podstawą umożliwiającą zastosowanie w rozpoznawanej sprawie przepisów dotychczasowych. Z przepisu tego wynika, że bankowy tytuł egzekucyjny, któremu nadano klauzulę wykonalności na podstawie przepisów dotychczasowych, zachowuje moc tytułu wykonawczego także po dniu wejścia w życie noweli. Przepis ten, jak trafnie zwrócił uwagę Sąd pierwszej instancji, odnosi się do już istniejącego tytułu wykonawczego, a w rozpoznawanej sprawie klauzulę wykonalności nie jest nadawana tytułowi wykonawczemu ( (...) , któremu już nadano klauzulę wykonalności) a bankowemu tytułowi egzekucyjnemu. W ocenie Sądu Okręgowego nie znajduje w sprawie zastosowanie także art. 11 ust. 2 ustawy stanowiący, że jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy wydano postanowienie w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu, dalsze postępowanie w sprawie o nadanie klauzuli wykonalności toczy się wg przepisów dotychczasowych. Zdaniem Sądu Okręgowego prezentowana przez żalącego interpretacja ww przepisu, że postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności wskutek przejścia uprawnień na nowego wierzyciela jest „dalszym postępowaniem w sprawie o nadanie klauzuli wykonalności” nie znajduje uzasadnienia. Przede wszystkim postępowanie o nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 788 k.p.c. nie jest kontynuacją postępowania o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi stwierdzającego uprawnienia pierwotnego wierzyciela. Dokonując wykładni art. 11 ust. 2 uwzględnić należy cel wprowadzenia ustawy z dnia 25 września 2015 r. Zgodnie z uzasadnieniem projektu ustawy z dnia 25 września 2015 r. potrzeba wydania nowelizacji podyktowana było wydaniem przez Trybunał Konstytucyjny wyroku z dnia 14 kwietnia 2015 r. P 45/12, w którym Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepisy art. 96 ust. 1 i art. 907 ust. 1 pr.bank. regulujące wydawanie wystawianie bankowych tytułów egzekucyjnych ( (...) ) oraz prowadzenie na ich podstawie egzekucji są niezgodne z art. 32 ust. 1 Konstytucji , orzekając równocześnie o utracie mocy tych przepisów z dniem 1 sierpnia 2016 r. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że prawo do wystawienia (...) jest nieuzasadnionym przywilejem banków, naruszającym zasadę równego traktowania wyrażoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji . Trybunał wskazał, że bank i jego klient są stronami prywatnoprawnego stosunku zobowiązaniowego, który oparty jest na zasadzie prawnej (formalnej) równości i autonomii woli stron. Strony powinny mieć więc równe , co do zasady możliwości obrony swych praw i interesów wynikający z zawartej umowy, czego nie gwarantuje regulacja umożliwiająca bankowi samodzielne wydanie tytułu egzekucyjnego, zastępującego orzeczenie sądu z pominięciem merytorycznego rozpoznania sprawy przez sąd. Podkreślić nadto należy, że przepis art. 11 ust. 2 nie może być interpretowany nie tylko w oderwaniu od celu wprowadzenia noweli , jego interpretacja nie może tez nie uwzględniać pozostałych przepisów intertemporalnych. Z treści ogółu przepisów zawartych w art. 11 ustawy wynika, że celem przepisów przejściowych było umożliwienie prowadzenia postępowania egzekucyjnego tylko na podstawie tych bankowych tytułów egzekucyjnych, którym już nadano klauzulę wykonalności przed wejściem w życie noweli. Wskazuje na to wyraźnie treść ust. 1 nakazującego umorzenie postępowania jeszcze nie zakończonego wydaniem tytułu egzekucyjnego, a także ust. 3 bezpośrednio mówiący o zachowaniu mocy tytułu wykonawczego przez (...) , któremu już nadano klauzulę wykonalności. W świetle powyższego przyjęcie , że nadanie klauzuli wykonalności w trybie art. 788 k.p.c. stanowi „dalsze postępowanie w sprawie o nadanie klauzuli wykonalności” w rozumieniu art. 11 ust. 2 stałoby w rażącej sprzeczności z celem noweli Prawa bankowego jakim było przywrócenie równości stron umów zawieranych z bankami poprzez uniemożliwienie nadawania (...) klauzuli wykonalności od dnia wejścia w życie ustawy i prowadziło do nadawania klauzuli wykonalności dokumentom, w oparciu o które w świetle obowiązujących regulacji nie jest możliwe prowadzenie postępowania egzekucyjnego. Tym samym Sąd Okręgowy nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniesionego przez skarżącego zażalenia i na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. , orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI