IV CZ 148/04

Sąd Najwyższy2004-11-09
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
służebność gruntowakasacjadopuszczalność kasacjiwartość przedmiotu zaskarżeniaprawo majątkowepostępowanie cywilneSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powodów na odrzucenie ich kasacji, uznając, że sprawa o wygaśnięcie służebności gruntowej jest sprawą majątkową, a dopuszczalność kasacji zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Powodowie zaskarżyli postanowienie Sądu Okręgowego o odrzuceniu ich kasacji od wyroku w sprawie o wygaśnięcie służebności gruntowej. Twierdzili, że sprawa ta nie jest sprawą o świadczenie, a zatem o dopuszczalności kasacji nie decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy uznał to zażalenie za bezzasadne, wskazując, że od 1 lipca 2000 r. dopuszczalność kasacji zależy od tego, czy sprawa dotyczy praw majątkowych, a sprawa o wygaśnięcie służebności gruntowej niewątpliwie takim prawem jest.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powodów A.M. i K.M. na postanowienie Sądu Okręgowego w T., które odrzuciło ich kasację od wyroku z dnia 9 czerwca 2004 r. w sprawie o ustalenie wygaśnięcia służebności gruntowej. Sąd Okręgowy odrzucił kasację, uznając, że jej dopuszczalność zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia, która odpowiadała wartościom przewidzianym w art. 392¹ § 1 k.p.c. Powodowie w zażaleniu zarzucili, że sprawa o wygaśnięcie służebności gruntowej nie jest sprawą o świadczenie, lecz sprawą o ukształtowanie prawa, w związku z czym wartość przedmiotu zaskarżenia nie powinna decydować o dopuszczalności kasacji. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za bezzasadne. Wskazał, że od 1 lipca 2000 r. dopuszczalność kasacji uzależniona jest od tego, czy sprawa dotyczy praw majątkowych, a nie od tego, czy jest to sprawa o świadczenie. Sąd Najwyższy podkreślił, że o majątkowym charakterze sprawy decyduje to, czy dotyczy ona bezpośrednio sfery praw majątkowych, a nie rodzaj powództwa. Sprawa dotycząca wygaśnięcia służebności gruntowej jest niewątpliwie sprawą o prawo majątkowe. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powodów na podstawie przepisów k.p.c. dotyczących postępowania zażaleniowego i kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Sprawa o wygaśnięcie służebności gruntowej jest sprawą o prawo majątkowe, a dopuszczalność kasacji zależy od tego, czy sprawa dotyczy praw majątkowych, a nie od rodzaju powództwa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że od 1 lipca 2000 r. dopuszczalność kasacji uzależniona jest od majątkowego charakteru sprawy, a nie od tego, czy jest to sprawa o świadczenie. Sprawa o wygaśnięcie służebności gruntowej jest niewątpliwie sprawą o prawo majątkowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

P.R.

Strony

NazwaTypRola
A.M.osoba_fizycznapowód
K.M.osoba_fizycznapowód
B.B.osoba_fizycznapowód
P.R.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (5)

Pomocnicze

k.p.c. art. 392¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa dopuszczalność kasacji ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawach dotyczących praw majątkowych.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 393¹⁸ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 393¹⁹

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o wygaśnięcie służebności gruntowej jest sprawą o prawo majątkowe. Dopuszczalność kasacji zależy od majątkowego charakteru sprawy, a nie od rodzaju powództwa (świadczenie vs. ukształtowanie prawa).

Odrzucone argumenty

Sprawa o wygaśnięcie służebności gruntowej nie jest sprawą o świadczenie, lecz sprawą o ukształtowanie prawa, wobec czego o dopuszczalności kasacji nie decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

O tym, czy sprawa ma charakter majątkowy nie decyduje rodzaj powództwa, tzn. czy jest to powództwo o świadczenie, o ustalenie stosunku prawnego lub prawa albo o ukształtowanie stosunku prawnego lub prawa, lecz czy powództwo dotyczy bezpośrednio sfery praw majątkowych (a nie osobistych).

Skład orzekający

Maria Grzelka

przewodniczący, sprawozdawca

Gerard Bieniek

członek

Elżbieta Strelcow

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów dopuszczalności kasacji w sprawach o prawa majątkowe, w szczególności w sprawach dotyczących praw rzeczowych jak służebności gruntowe."

Ograniczenia: Zmiana przepisów k.p.c. dotyczących kasacji od 1 lipca 2000 r. może wpływać na aktualność niektórych argumentów, jednak zasada dotycząca charakteru majątkowego sprawy pozostaje istotna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności kasacji w sprawach majątkowych, co jest ważne dla praktyków prawa cywilnego.

Kiedy kasacja jest dopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe kryteria w sprawie o służebność gruntową.

0

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 148/04 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
 
Dnia 9 listopada 2004 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
 
 
SSN Maria Grzelka (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Gerard Bieniek 
SSA Elżbieta Strelcow 
 
 
w sprawie z powództwa A.M., K.M. i B.B. 
przeciwko P.R. 
o ustalenie wygaśnięcia służebności gruntowej, 
po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Cywilnej  
w dniu 9 listopada 2004 r., 
zażalenia powodów A.M. i K.M.  
na postanowienie Sądu Okręgowego w T. 
z dnia 22 lipca 2004 r., sygn. akt [...], 
 
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 

 
 
2 
Uzasadnienie 
 
 
 
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w T. odrzucił, jako 
niedopuszczalną, kasację powodów A.M. i K.M. od wyroku z dnia 9 czerwca 
2004 r. uznając, że wskazana wartość przedmiotu zaskarżenia odpowiada 
wartościom przewidzianym w art. 3921 § 1 k.p.c. 
W zażaleniu powód zarzucił, że tocząca się sprawa o wygaśnięcie 
służebności 
gruntowej 
nie 
jest 
sprawą 
o 
świadczenie 
lecz 
sprawą 
o ukształtowanie prawa, wobec czego o dopuszczalności kasacji nie decyduje 
wartość przedmiotu zaskarżenia. 
Sąd Najwyższy uznał zażalenie za bezzasadne. Począwszy od dnia 
1 lipca 2000 r. dopuszczalność kasacji ze względu na wartość przedmiotu 
zaskarżenia, uzależniona została od tego czy sprawa dotyczy praw 
majątkowych,  a nie – jak to miało miejsce poprzednio – od tego, czy kasacja 
dotyczy sprawy o świadczenie (patrz: art. 3921 § 1 k.p.c. dodany przez ustawę 
z dnia 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy – kodeks postępowania cywilnego...(-) 
(Dz. U nr 48, poz. 554). O tym, czy sprawa ma charakter majątkowy nie 
decyduje rodzaj powództwa, tzn. czy jest to powództwo o świadczenie, 
o ustalenie stosunku prawnego lub prawa albo o ukształtowanie stosunku 
prawnego lub prawa, lecz czy powództwo dotyczy bezpośrednio sfery praw 
majątkowych (a nie osobistych). Sprawa dotycząca wygaśnięcia służebności 
gruntowej jest niewątpliwie sprawą o prawo majątkowe.  
Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji (art. 385 w zw. 
z art. 397 § 2 w zw. z art. 39318 § 1 i art. 39319 k.p.c.)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI