IV Cz 13/14

Sąd Okręgowy w SłupskuSłupsk2014-01-23
SAOSCywilneprawo spadkoweŚredniaokręgowy
spadekpostępowanie spadkowezawieszenie postępowaniaumorzenie postępowaniazażalenieterminSąd Najwyższyinterpretacja przepisów

Sąd Okręgowy uchylił postanowienie o umorzeniu postępowania spadkowego, uznając, że wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania, nawet nieskuteczny, przerywa bieg terminu do jego umorzenia.

Sąd Rejonowy umorzył postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku, uznając, że wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania nie został złożony w terminie roku. Sąd Okręgowy, rozpoznając zażalenie, uchylił to postanowienie. Kluczowe było ustalenie, czy każdy wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania przerywa bieg terminu, czy tylko skuteczny. Sąd Okręgowy przyjął, że nawet nieskuteczny wniosek przerywa bieg terminu, zgodnie z interpretacją Sądu Najwyższego.

Sąd Rejonowy w Słupsku umorzył postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym C. R., ponieważ postępowanie, zawieszone na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c., nie zostało podjęte w ciągu roku od daty postanowienia o zawieszeniu. Sąd Rejonowy uznał, że tylko skuteczny wniosek o podjęcie postępowania przerywa bieg terminu, a jego brak skutkuje umorzeniem na podstawie art. 182 § 1 k.p.c. Wnioskodawca (...) w G. złożył zażalenie, zarzucając rażące naruszenie przepisów k.p.c. Sąd Okręgowy w Słupsku, rozpoznając zażalenie, uznał je za zasadne. Sąd Okręgowy odwołał się do stanowiska Sądu Najwyższego (sygn. IV CSK 122/10), zgodnie z którym nie jest prawidłowe założenie, że wniosek o podjęcie postępowania musi być skuteczny. Przepis art. 182 § 1 k.p.c. wymaga jedynie zgłoszenia wniosku o podjęcie postępowania w określonym terminie, a nie jego skuteczności. Sąd Okręgowy stwierdził, że złożony przez wnioskodawcę wniosek o podjęcie postępowania, mimo iż nie został uwzględniony przez Sąd Rejonowy, przerwał bieg terminu. W związku z tym umorzenie postępowania było niedopuszczalne. Sąd Okręgowy uchylił zaskarżone postanowienie i oddalił wniosek o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego jako przedwczesny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, każdy wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania, złożony w terminie, przerywa bieg terminu do umorzenia postępowania, niezależnie od jego skuteczności.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy, opierając się na wykładni Sądu Najwyższego, uznał, że przepis art. 182 § 1 k.p.c. wymaga jedynie zgłoszenia wniosku o podjęcie postępowania w ciągu roku od postanowienia o zawieszeniu, a nie jego skuteczności. Brak wniosku lub jego nieskuteczność nie są przesłankami do umorzenia, jeśli wniosek został złożony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia i oddalenie wniosku o koszty

Strona wygrywająca

wnioskodawca

Strony

NazwaTypRola
(...) w G.innewnioskodawca
M. P.osoba_fizycznauczestnik
J. O. (1)osoba_fizycznauczestnik
J. O. (2)osoba_fizycznauczestnik
D. A.osoba_fizycznauczestnik
M. Ż.osoba_fizycznauczestnik
G. S.osoba_fizycznauczestnik
W. Ż.osoba_fizycznauczestnik
T. Ż.osoba_fizycznauczestnik
U. C.osoba_fizycznauczestnik
P. C.osoba_fizycznauczestnik
K. O. (1)osoba_fizycznauczestnik
K. O. (2)osoba_fizycznauczestnik
I. O.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 182 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Bieg terminu do umorzenia postępowania zawieszonego na podstawie art. 177 § 1 pkt 5 i 6 k.p.c. przerywa każdy wniosek o podjęcie postępowania, złożony w terminie, niezależnie od jego skuteczności.

Pomocnicze

k.p.c. art. 177 § 1 pkt 6

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Złożenie wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania przerywa bieg terminu do jego umorzenia, nawet jeśli wniosek nie jest skuteczny. Interpretacja art. 182 § 1 k.p.c. powinna być zgodna ze stanowiskiem Sądu Najwyższego.

Odrzucone argumenty

Umorzenie postępowania było zasadne, ponieważ wniosek o podjęcie postępowania nie został złożony w terminie roku lub był nieskuteczny.

Godne uwagi sformułowania

nie jest prawidłowe założenie, że wniosek o podjęcie postępowania powinien łączyć się z usunięciem przeszkody procesowej nie wymaga przy tym, by wniosek o podjęcie postępowania był wnioskiem skutecznym umorzenie postępowania w dacie wydania skarżonego postanowienia w oparciu o przepis art. 182 § 1 zd. 1 k.p.c. okazało się niedopuszczalne

Skład orzekający

Andrzej Jastrzębski

przewodniczący-sprawozdawca

Dorota Curzydło

sędzia

Elżbieta Jaroszewicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia i umorzenia postępowania cywilnego, w szczególności znaczenia wniosku o podjęcie postępowania dla przerwania biegu terminu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawieszenia postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 5 i 6 k.p.c. i interpretacji art. 182 § 1 k.p.c.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą postępowania spadkowego i interpretacji przepisów k.p.c., co jest cenne dla praktyków prawa.

Czy nieskuteczny wniosek może uratować postępowanie spadkowe? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV Cz 13/14 POSTANOWIENIE Dnia 23 stycznia 2014 r. Sąd Okręgowy w Słupsku, IV Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Andrzej Jastrzębski (spr.) Sędziowie SO: Dorota Curzydło, Elżbieta Jaroszewicz po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2014 r. w Słupsku na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku (...) w G. z udziałem M. P. , J. O. (1) , J. O. (2) , D. A. , M. Ż. , G. S. , W. Ż. , T. Ż. , U. C. , P. C. , K. O. (1) , K. O. (2) i I. O. o stwierdzenie nabycia spadku na skutek zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Rejonowego w Słupsku z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt IX Ns 657/10 postanawia: 1. uchylić zaskarżone postanowienie; 2. oddalić wniosek o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Sygn. akt IV Cz 13/14 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 26 września 2013 roku Sąd Rejonowy w Słupsku umorzył postepowanie w sprawie z wniosku (...) w G. o stwierdzenie nabycia spadku po zmarłym C. R. . W uzasadnieniu wskazał, iż postępowanie zawieszone w dniu 6 sierpnia 2012 roku na podstawie art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. , wobec braku skutecznego wniosku o podjęcie go złożonego w terminie 1 roku, podlegało umorzeniu w oparciu o art. 182 § 1 k.p.c. Sąd I instancji stanął tym samym na stanowisku, iż jedynie skuteczny wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania przerywa bieg terminu, którego upływ – zgodnie z art. 182 § 1 k.p.c. – skutkuje umorzeniem. Wnioskodawca (...) w G. zaskarżyła powyższe orzeczenie zażaleniem, domagając się jego uchylenia i zasądzenia na swoja rzecz zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Skarżonemu postanowieniu zarzucił rażące naruszenie art. 182 § 1 k.p.c. w zw. z art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c. , poprzez jego błędną interpretację i przyjęcie, że w rozpoznawanej sprawie zachodzą przesłanki do umorzenia postępowania. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Kluczowe dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy było ustalenie, czy bieg terminu wyrażonego w art. 182 § 1 k.p.c. przerywa każdy wniosek o podjęcie zawieszonego zgodnie z art. 177 § 1 pkt 5 i 6 k.p.c. postępowania, czy jedynie taki wniosek, który okazał się skuteczny. W myśl art. 182 § 1 zdanie pierwsze k.p.c. , Sąd umarza postępowanie zawieszone na zgodny wniosek stron lub na wniosek spadkobiercy, jak również z przyczyn wskazanych w art. 177 § 1 pkt 5 i 6 , jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu roku od daty postanowienia o zawieszeniu. Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego wyrażonym w uzasadnieniu postanowienia z dnia 21 października 2010 roku (sygn. IV CSK 122/10 – za pośrednictwem Systemu Informacji Prawnej Legalis), nie jest prawidłowe założenie, że wniosek o podjęcie postępowania powinien łączyć się z usunięciem przeszkody procesowej, która legła u podstaw postanowienia o zawieszeniu postępowania. Założenie takie nie może być uznane za prawidłowe, ponieważ prowadzi do nieuprawnionej rozszerzającej wykładni art. 182 § 1 zd. 1 k.p.c. Z dyspozycji tego przepisu w sposób jednoznaczny wynika, że obligatoryjne umorzenie postępowania, uprzednio zawieszonego z którejkolwiek przyczyny wskazanej w art. 177 § 1 pkt 5 i 6 k.p.c. , następuje w sytuacji, w której wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu roku, a poprzednio w ciągu lat trzech, od daty postanowienia o zawieszeniu. Ustawodawca nie wymaga przy tym, by wniosek o podjęcie postępowania był wnioskiem skutecznym, gdyż jako przyczyny umorzenia zawieszonego postępowania wskazuje jedynie brak wniosku o jego podjęcie i upływ czasu. Sąd II instancji w pełni podzielił powyższe stanowisko uznając, iż złożony przez wnioskodawcę w dniu 8 stycznia 2013 roku wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania (k. 265), mimo iż nie został przez Sąd Rejonowy uwzględniony (k. 285-286), to jednak przerwał bieg terminu wyrażonego w art. 182 § 1 zd. 1 k.p.c. Tym samym umorzenie postępowania w dacie wydania skarżonego postanowienia w oparciu o przepis art. 182 § 1 zd. 1 k.p.c. okazało się niedopuszczalne. Z uwagi na powyższe Sąd Okręgowy, na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. , uchylił zaskarżone postanowienie (punkt 1 sentencji). Zgodnie z dyspozycją art. 108 § 1 k.p.c. , Sąd rozstrzyga o kosztach w każdym orzeczeniu kończącym sprawę w instancji, jednakże postanowienie w niniejszej sprawie jest postanowieniem li tylko incydentalnym, nie kończącym sprawy w instancji. Z tego też względu należało uznać żądanie przyznania kosztów postępowania zażaleniowego za przedwczesne, a w konsekwencji podlegające oddaleniu (punkt 2 sentencji).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI