IV CZ 13/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenie uczestniczki postępowania, H. T., na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 22 grudnia 2011 r., które umorzyło postępowanie apelacyjne w sprawie o podział majątku wspólnego i zasądziło od uczestniczki na rzecz wnioskodawcy, G. T., kwotę 1.800 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym. Uczestniczka zarzuciła naruszenie przepisów dotyczących opłat za czynności radców prawnych oraz art. 109 § 2 i art. 102 k.p.c., wnosząc o zmianę orzeczenia i oddalenie wniosku o zasądzenie kosztów lub odstąpienie od obciążenia nią tymi kosztami. Sąd Najwyższy uwzględnił zażalenie, stwierdzając, że sąd okręgowy błędnie zastosował art. 520 § 3 k.p.c. Podkreślono, że w postępowaniu nieprocesowym, zgodnie z art. 520 § 1 k.p.c., każdy uczestnik ponosi koszty związane ze swoim udziałem w sprawie, a wyjątki przewidziane w § 2 i § 3 tego artykułu nie miały zastosowania. Wskazano, że w sprawach o podział majątku wspólnego nie występuje sprzeczność interesów w rozumieniu art. 520 § 2 i 3 k.p.c., nawet gdy uczestnicy zgłaszają odmienne wnioski dotyczące sposobu podziału majątku lub kwestionują poszczególne postanowienia sądu pierwszej instancji. Sąd Najwyższy orzekł o zmianie zaskarżonego postanowienia w punkcie II, oddalając wniosek o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym, oraz orzekł, że strony ponoszą koszty postępowania zażaleniowego związane ze swoim udziałem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 520 k.p.c. w sprawach o podział majątku wspólnego, zwłaszcza w kontekście kosztów postępowania po cofnięciu apelacji.
Dotyczy specyficznej sytuacji cofnięcia apelacji w postępowaniu nieprocesowym i zastosowania przepisów o kosztach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w sprawie o podział majątku wspólnego, w której uczestniczka cofnęła apelację, zachodzą podstawy do zasądzenia od niej kosztów zastępstwa procesowego na rzecz wnioskodawcy na podstawie art. 520 § 3 k.p.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w sprawie nie zachodziły podstawy do zasądzenia od uczestniczki kosztów zastępstwa procesowego na rzecz wnioskodawcy na podstawie art. 520 § 3 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że w sprawach o podział majątku wspólnego, nawet przy sprzecznych wnioskach dotyczących sposobu podziału lub kwestionowaniu przez jednego z uczestników postanowień sądu pierwszej instancji, nie zachodzi sprzeczność interesów w rozumieniu art. 520 § 2 i 3 k.p.c., ani nie można mówić o niesumiennym lub oczywiście niewłaściwym postępowaniu. W związku z tym, zastosowanie art. 520 § 3 k.p.c. było nieuzasadnione, a strony powinny ponosić koszty postępowania zgodnie z zasadą z art. 520 § 1 k.p.c.
Jakie są zasady ponoszenia kosztów postępowania w sprawach nieprocesowych, w szczególności w sprawach o podział majątku wspólnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W postępowaniu nieprocesowym w zasadzie każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 520 § 1 k.p.c.). Możliwe jest stosunkowe rozdzielenie kosztów lub obciążenie nimi jednego z uczestników, gdy są oni w różnym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania lub ich interesy są sprzeczne (art. 520 § 2 k.p.c.), albo gdy sąd włoży na uczestnika obowiązek zwrotu kosztów, gdy postępował niesumiennie lub oczywiście niewłaściwie (art. 520 § 3 k.p.c.).
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zasada ogólna z art. 520 § 1 k.p.c. nakazuje każdemu uczestnikowi ponosić koszty związane z jego udziałem w sprawie. Wyjątki przewidziane w § 2 i § 3 tego artykułu mają zastosowanie tylko w ściśle określonych sytuacjach, które nie wystąpiły w rozpatrywanej sprawie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. T. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| H. T. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W postępowaniu nieprocesowym w zasadzie nie ma podstaw do domagania się przez uczestnika, który poniósł określone koszty, ich zwrotu od pozostałych uczestników.
Pomocnicze
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość stosunkowego rozdzielenia obowiązku zwrotu kosztów lub włożenia go na jednego z uczestników w całości, gdy są oni w różnym stopniu zainteresowani wynikiem postępowania lub gdy ich interesy są ze sobą sprzeczne.
k.p.c. art. 520 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość włożenia na uczestnika, którego wnioski zostały oddalone lub odrzucone, obowiązku zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez innego uczestnika, gdy interesy uczestników są sprzeczne lub gdy uczestnik postępował niesumiennie lub oczywiście niewłaściwie.
k.p.c. art. 391 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do umorzenia postępowania apelacyjnego w związku z cofnięciem apelacji.
k.p.c. art. 109 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Regulacje dotyczące kosztów zastępstwa procesowego.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość zastosowania zasady słuszności przy orzekaniu o kosztach.
k.p.c. art. 394 § 1 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
k.p.c. art. 398 § 15 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd okręgowy błędnie zastosował art. 520 § 3 k.p.c., gdyż w sprawie nie zachodziła sprzeczność interesów ani niesumienne postępowanie uczestniczki. • W sprawach o podział majątku wspólnego nie występuje sprzeczność interesów w rozumieniu art. 520 § 2 i 3 k.p.c., nawet gdy uczestnicy zgłaszają odmienne wnioski lub kwestionują postanowienia sądu pierwszej instancji.
Odrzucone argumenty
Argumenty sądu okręgowego przemawiające za zastosowaniem art. 520 § 3 k.p.c. (choć nie zostały wprost przytoczone w uzasadnieniu SN, wynikały z zaskarżonego postanowienia).
Godne uwagi sformułowania
w sprawie nie znajdował zastosowania art. 520 § 3 k.p.c., brak zatem było podstaw, aby obciążyć uczestniczkę obowiązkiem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego poniesionych przez wnioskodawcę w postępowaniu odwoławczym. • w postępowaniu nieprocesowym w zasadzie nie ma podstaw do domagania się przez uczestnika, który poniósł określone koszty, ich zwrotu od pozostałych uczestników. • W sprawach o podział majątku wspólnego sprzeczność interesów, o której mowa w art. 520 § 2 i 3 k.p.c., nie występuje nawet wówczas, gdy uczestnicy postępowania wskazują różne sposoby podziału tego majątku i zgłaszają w tym zakresie odmienne wnioski.
Skład orzekający
Mirosława Wysocka
przewodniczący-sprawozdawca
Antoni Górski
członek
Kazimierz Zawada
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 520 k.p.c. w sprawach o podział majątku wspólnego, zwłaszcza w kontekście kosztów postępowania po cofnięciu apelacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji cofnięcia apelacji w postępowaniu nieprocesowym i zastosowania przepisów o kosztach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie dotyczące kosztów postępowania w sprawach nieprocesowych, co jest praktycznie ważne dla prawników. Pokazuje, że nawet w sprawach o podział majątku, gdzie interesy mogą wydawać się sprzeczne, zasady ponoszenia kosztów są ściśle określone.
“Koszty w sprawach o podział majątku: Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy nie zapłacisz za błędy przeciwnika.”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 1800 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.