V CZ 149/11

Sąd Najwyższy2012-03-08
SAOSCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
koszty procesuzażalenieSąd NajwyższySąd OkręgowySąd Rejonowyopłata sądowakoszty biegłegopostępowanie apelacyjne

Sąd Najwyższy częściowo uwzględnił zażalenie powodów na postanowienie o kosztach procesu, podwyższając zasądzoną kwotę, a w pozostałej części odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne.

Powodowie wnieśli zażalenie na postanowienie o kosztach procesu zawarte w wyroku Sądu Okręgowego, domagając się zasądzenia dodatkowych kwot tytułem opłaty od apelacji i kosztów opinii biegłych. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie w części dotyczącej kosztów opinii biegłych, uznając je za niedopuszczalne ze względu na przepisy k.p.c. dotyczące zażaleń do Sądu Najwyższego. Jednocześnie, Sąd Najwyższy uwzględnił zażalenie w zakresie opłaty od apelacji, podwyższając zasądzoną kwotę.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powodów K. Ł. i T. Ł. na postanowienie o kosztach procesu zawarte w wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 27 czerwca 2011 r. Powodowie domagali się zasądzenia dodatkowych kwot tytułem opłaty od apelacji (235 zł) oraz kosztów sporządzenia opinii biegłych (1.800 zł), które nie zostały uwzględnione w pierwotnym postanowieniu. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 3941 pkt 2 k.p.c., uznał zażalenie w części dotyczącej kosztów opinii biegłych za niedopuszczalne, ponieważ dowód z opinii biegłego został przeprowadzony przed sądem pierwszej instancji, a przepisy te nakazują ścisłą interpretację dopuszczalności zażaleń do Sądu Najwyższego. W pozostałej części, dotyczącej opłaty od apelacji, Sąd Najwyższy uznał zażalenie za uzasadnione. Stwierdzono, że Sąd Okręgowy nie uwzględnił w całości poniesionej przez powodów opłaty od apelacji, w związku z czym Sąd Najwyższy podwyższył zasądzoną kwotę. Postanowienie o kosztach postępowania zażaleniowego zostało wydane na podstawie art. 102 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji nie jest dopuszczalne, nawet jeśli sąd drugiej instancji zmienia orzeczenie sądu pierwszej instancji co do istoty sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił wyjątkowy charakter art. 3941 pkt 2 k.p.c. i konieczność jego ścisłej interpretacji. Stwierdzono, że uprawnienie do kontroli instancyjnej orzeczenia o kosztach poniesionych przed sądem pierwszej instancji wyczerpuje się w możliwości zaskarżenia tego rozstrzygnięcia jedynie do sądu drugiej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia i odrzucenie zażalenia

Strona wygrywająca

K. Ł. i T. Ł. (w części uwzględnionego zażalenia)

Strony

NazwaTypRola
K. Ł.osoba_fizycznapowód
T. Ł.osoba_fizycznapowód
F. Group Polska Sp. z o.o.spółkapozwana

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 3941 § pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Norma ta wymaga ścisłej interpretacji.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 176 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Uprawnienie strony do poddania kontroli instancyjnej orzeczenia o kosztach procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji wyczerpuje się w możliwości zaskarżenia tego rozstrzygnięcia jedynie do sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Odrzucenie zażalenia jako niedopuszczalnego.

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Odrzucenie zażalenia jako niedopuszczalnego.

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o postępowaniu kasacyjnym do postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada obciążenia strony przegrywającej kosztami postępowania.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji do postępowania apelacyjnego.

k.p.c. art. 39815

Kodeks postępowania cywilnego

Zmiana zaskarżonego postanowienia przez Sąd Najwyższy.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Szczególne zasady orzekania o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie w części dotyczącej opłaty od apelacji jest uzasadnione, ponieważ Sąd Okręgowy nie uwzględnił w całości poniesionej przez powodów opłaty od apelacji.

Odrzucone argumenty

Zażalenie w części dotyczącej kosztów opinii biegłych jest niedopuszczalne, ponieważ koszty te zostały poniesione przed sądem pierwszej instancji, a przepisy k.p.c. ograniczają dopuszczalność zażaleń do Sądu Najwyższego w takich przypadkach.

Godne uwagi sformułowania

Wyjątkowy charakter tej normy procesowej nakazuje jej ścisłą interpretację. nie jest dopuszczalne zażalenie do Sądu Najwyższego na rozstrzygnięcie o kosztach procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji także w sytuacji, gdy orzeka o tych kosztach sąd drugiej instancji zmieniając orzeczenie sądu pierwszej instancji co do istoty sprawy. uprawnienie strony do poddania kontroli instancyjnej orzeczenia o kosztach procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji, wynikające z art. 176 ust. 1 Konstytucji RP, wyczerpuje się w możliwości zaskarżenia tego rozstrzygnięcia jedynie do sądu drugiej instancji.

Skład orzekający

Katarzyna Tyczka-Rote

przewodniczący

Iwona Koper

członek

Krzysztof Strzelczyk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności zażaleń do Sądu Najwyższego w przedmiocie kosztów procesu, zwłaszcza w kontekście kosztów poniesionych przed sądem pierwszej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, w której sąd drugiej instancji rozstrzyga o kosztach poniesionych przed sądem pierwszej instancji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności zażaleń do Sądu Najwyższego w sprawach o koszty procesu, co jest kluczowe dla praktyków prawa cywilnego.

Kiedy zażalenie do Sądu Najwyższego od kosztów procesu jest niedopuszczalne? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Dane finansowe

WPS: 45 872 PLN

koszty procesu: 3729 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 149/11 POSTANOWIENIE Dnia 8 marca 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący) SSN Iwona Koper SSN Krzysztof Strzelczyk (sprawozdawca) w sprawie z powództwa K. Ł. i T. Ł. przeciwko F. Group Polska Sp. z o.o. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 marca 2012 r., zażalenia powodów na postanowienie o kosztach procesu zawarte w treści wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 27 czerwca 2011 r., 1) zmienia zaskarżone postanowienie zawarte w punkcie 3 (trzecim) wyroku Sądu Okręgowego w G. w ten sposób, że zasądzoną od pozwanej na rzecz powodów kwotę 3.494 (trzy tysiące czterysta dziewięćdziesiąt cztery) złotych podwyższa do kwoty 3.729 (trzy tysiące siedemset dwadzieścia dziewięć) złotych, 2) odrzuca zażalenie w pozostałej części, 3) nie obciąża pozwanej kosztami postępowania zażaleniowego. 2 Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 27 czerwca 2011 r., Sąd Okręgowy w G. w pkt 1 zmienił wyrok Sądu Rejonowego w R. z dnia 1 lutego 2011 r., w ten sposób, że utrzymał w mocy wyrok zaoczny wydany przez Sąd Rejonowy w N. w dniu 28 maja 2008 r., którym zasądzona została od pozwanej F. Group Polska Sp. z o.o. na rzecz powodów K. Ł. i T. Ł. kwota 45.872,00 zł wraz z bliżej określonymi odsetkami ustawowymi oraz kosztami procesu, w pkt 2 nakazał pobrać od pozwanej nieuiszczoną opłatę sądową, a w pkt 3 zasądził od pozwanej na rzecz powodów solidarnie kwotę 3.494,00 zł tytułem kosztów procesu w postępowaniu apelacyjnym. Na postanowienie o kosztach procesu zawarte w pkt 3 powyższego wyroku powodowie wnieśli zażalenie, podnosząc, że zasądzona na ich rzecz kwota z tego tytułu nie uwzględnia poniesionej przez nich części opłaty od apelacji wynoszącej 235 zł ani kosztów sporządzenia opinii biegłych wynoszących 1.800 zł. W związku z tym powodowie wnieśli o zmianę zaskarżonego postanowienia przez zasądzenie dodatkowo tych kwot oraz o zasądzenie kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3941 pkt 2 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji. Wyjątkowy charakter tej normy procesowej nakazuje jej ścisłą interpretację i dlatego, jak trafnie przyjęło się w judykaturze Sądu Najwyższego, nie jest dopuszczalne zażalenie do Sądu Najwyższego na rozstrzygnięcie o kosztach procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji także w sytuacji, gdy orzeka o tych kosztach sąd drugiej instancji zmieniając orzeczenie sądu pierwszej instancji co do istoty sprawy. W takim wypadku uprawnienie strony do poddania kontroli instancyjnej orzeczenia o kosztach procesu poniesionych przed sądem pierwszej instancji, wynikające z art. 176 ust. 1 Konstytucji RP, wyczerpuje się w możliwości zaskarżenia tego rozstrzygnięcia jedynie do sądu drugiej instancji (por. postanowienia Sądu 3 Najwyższego: z dnia 23 czerwca 2010 r., II CZ 45/10, OSNC 2010, nr 12, poz. 171; z dnia 24 września 2010 r., IV CZ 60/10, nie publ.; z dnia 26 stycznia 2011 r., IV CZ 103/10, nie publ.; z dnia 1 czerwca 2011 r., II CZ 18/11, nie publ.). W niniejszej sprawie dowód z opinii biegłego przeprowadzony został w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w R. i przed tym Sądem powodowie ponieśli koszty z tym związane, wynoszące 1.800 zł (k. 195v i 196). Niewątpliwie zatem koszty te wchodziły w zakres wydatków poniesionych przed sądem pierwszej instancji. Z tego względu zażalenie powodów w części dotyczącej tych kosztów podlegało odrzuceniu na podstawie art. 373 w zw. z art. 370, 39821 i 3941 § 3 k.p.c. jako niedopuszczalne. W pozostałym zakresie zażalenie jest uzasadnione i zasługuje na uwzględnienie przez stosowną zmianę zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 39815 zd. pierwsze w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. Powodowie trafnie podnieśli, że rozstrzygając o kosztach poniesionych w postępowaniu apelacyjnym Sąd Okręgowy w G. zasądził na ich rzecz od pozwanej, oprócz kwoty 1.200 zł, odpowiadającej wynagrodzeniu reprezentującego powodów radcy prawnego, kwotę odpowiadającą jedynie części uiszczonej przez nich opłaty od apelacji, która została uwzględniona w całości. Oprócz opłaty od apelacji w kwocie 2.294 zł (k. 476) powodowie, wykonując zarządzenie z dnia 29 marca 2011 r., uiścili z tego tytułu dalszą kwotę 235 zł (k. 486). Jej poniesienie uznać należy za celowe w rozumieniu art. 98 § 1 w zw. z art. 391 § 1 k.p.c. biorąc pod uwagę to, że w apelacji wniesionej od wyroku Sądu Rejonowego w R. z dnia 1 lutego 2011 r. powodowie kwestionowali nie tylko uchylenie wyroku zaocznego i oddalenie powództwa o zapłatę kwoty 45.872 zł (czemu odpowiada część opłaty należnej od apelacji powodów w wysokości 2.294 zł), ale także orzeczony wobec nich nakaz zwrotu pozwanemu kwoty 4.681,45 zł. Z tych względów Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji, orzekając o kosztach postępowania zażaleniowego na podstawie art. 102 w zw. z art. 391 § 1, art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c. md

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI