IV CZ 103/12

Sygn. akt IV CZ 103/12 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 25 października 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Grzegorz Misiurek 
SSA Władysław Pawlak 
 
ze skargi powoda 
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem 
Sądu Apelacyjnego  
z dnia 7 grudnia 2010 r.,  
w sprawie z powództwa J. P. 
przeciwko Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Apelacyjnego  
i Prezesowi Sądu Okręgowego  
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 25 października 2012 r., 
zażalenia powoda  
na postanowienie Sądu Apelacyjnego  
z dnia 11 kwietnia 2012 r.,  
 
1) 
uchyla postanowienie zawarte w punkcie II (drugim) 
zaskarżonego postanowienia Sądu Apelacyjnego i w tym 
zakresie przekazuje sprawę temu Sądowi do ponownego 
rozpoznania i rozstrzygnięcia o  kosztach postępowania 
zażaleniowego; 
2) 
oddala zażalenie w pozostałej części. 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Postanowieniem z dnia 11 kwietnia 2012 r. Sąd Apelacyjny odrzucił (pkt I), 
na podstawie art. 410 § 1 k.p.c., skargę powoda J. P. o wznowienie postępowania 
w sprawie przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Apelacyjnego i 
Prezesowi 
Sądu 
Okręgowego 
o 
zapłatę 
zakończonego 
wyrokiem 
Sądu 
Apelacyjnego z dnia 7 grudnia 2010 r. sygn. akt I ACa 585/10 - poprzedzonym 
wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 16 lipca 2010 r., sygn. akt I C 662/09 - uznając, 
że nie została ona oparta na ustawowej podstawie wznowienia wskazanej przez 
powoda, tj. art. 403 § 2 k.p.c. Powołane przez powoda nowe okoliczności i dowody 
nie mają żadnego związku z podstawę faktyczną roszczenia dochodzonego przez 
powoda w prawomocnie zakończonej sprawie, którą było wyłączenie sędziego w 
sprawie o sygn. akt I C 664/07 w oparciu o niewłaściwą podstawę prawną oraz 
zarzut, że wnioski o wyłączenie innych sędziów rozpoznawali sędziowie, w osobach 
P. J., Z. H. i W. T., którzy powinni być wyłączeni z mocy prawa. W prawomocnie 
zakończonej sprawie powód nie odwołał się do uchybień sędziów w sprawie 
prowadzonej przed Sądem Okręgowym– Sądem Ubezpieczeń Społecznych, sygn. 
akt VIII U 1982/08, na które powołał się w skardze o wznowienie postępowania. 
Ponadto, w powołanym na wstępie postanowieniu, Sąd Apelacyjny zasądził od 
powoda na rzecz Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 3.600 zł tytułem 
zwrotu kosztów procesu (pkt II) oraz przyznał adw. G. S. od Skarbu Państwa - 
Sądu Okręgowego wynagrodzenie w kwocie 3.600 zł powiększone o należny 
podatek VAT tytułem pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu (pkt III). 
Od powyższego postanowienia, w części dotyczącej rozstrzygnięć zawartych 
w punktach I i II, zażalenie wniósł powód, który, zarzucając naruszenie art. 403 § 2  
oraz art. 102 k.p.c., wniósł o uchylenie orzeczenia w zaskarżonej części 
i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi 
Apelacyjnemu. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 

 
3 
Zażalenie w części kwestionującej odrzucenie skargi o wznowienie 
postępowania nie jest zasadne. Nowe okoliczności i środki dowodowe, z których 
strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, mogą stanowić 
podstawę wznowienia, o której mowa w art. 403 § 2 k.p.c., wówczas, gdy odnoszą 
się do podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, która z kolei jest determinowana 
podstawą faktyczną powództwa. Tylko bowiem w takim przypadku są to takie 
okoliczności lub środki dowodowe, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. 
Skoro  więc 
w 
prawomocnie 
zakończonej 
sprawie 
powód 
roszczenie 
odszkodowawcze i o zapłatę pieniężnego zadośćuczynienia wywodził z czynów, 
których dopuścili się sędziowie w innych sprawach niż wskazanej w skardze 
o  wznowienie postępowania, tj. w sprawie I C 664/07, to trafnie przyjął Sąd 
Apelacyjny, że były to okoliczności i środki dowodowe, które nie miały żadnego 
związku z podstawą faktyczną rozstrzygnięcia w prawomocnie zakończonej 
sprawie. Wprawdzie Sąd Apelacyjny w uzasadnieniu wyroku zaskarżonego skargą 
o wznowienie postępowania wskazał, że w apelacji powód źródeł swojej szkody 
upatruje w toczących się z jego udziałem postępowaniach sądowych, ale nie 
wskazał, jakie konkretnie orzeczenie, czy też postępowanie z udziałem sędziów 
w  konkretnej sprawie było niezgodne z prawem i wywołało szkodę. W takiej 
sytuacji 
skarga 
o 
wznowienie 
postępowania 
nie 
może 
być 
sposobem 
konkretyzowania faktów, które, zdaniem powoda, uzasadniały uwzględnienie 
powództwa, jeżeli faktów tych nie określił powód w prawomocnie zakończonej 
sprawie. Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż w art. 403 § 2 k.p.c. chodzi 
o okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które istniały przed wydaniem 
prawomocnego orzeczenia zaskarżonego skargą o wznowienie postępowania, 
a  jedynie były wówczas nieznane stronie i przez to nie mogły być przez nią 
wykorzystane, nie zaś o okoliczności faktyczne lub środki dowodowe - na które 
powołał się powód w skardze o wznowienie postępowania - powstałe już po 
prawomocnym zakończeniu postępowania (por. orzeczenia Sądu Najwyższego: 
z  dnia 4 marca 2005 r., III CZ 134/04, Lex Polonica nr 1852381, z dnia 
13  października 2005 r., IV CZ 96/05, Lex Polonica nr 1631567, z dnia 10 lutego 
2006 r., I PZ 33/06, OSNP 2007, nr 3-4, poz. 48). Z tych względów zażalenie 

 
4 
w  części kwestionującej odrzucenie skargi o wznowienie postępowania zostało 
oddalone na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. 
Zażalenie 
było 
natomiast 
zasadne 
w 
zakresie 
kwestionującym 
rozstrzygnięcie o kosztach procesu. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia Sąd 
Apelacyjny nie wyjaśnił ani podstawy prawnej, ani motywów, którymi kierował się, 
wydając rozstrzygnięcie o kosztach procesu. Z tej przyczyny orzeczenie w tym 
zakresie nie poddaje się kontroli instancyjnej, w szczególności odnośnie 
do ustalenia istnienia przesłanek, lub ich braku, uzasadniających zastosowanie 
w  sprawie art. 102 k.p.c. Z tych względów, zaskarżone postanowienie zostało, 
na  podstawie art. 39815 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., w punkcie II uchylone, 
a  sprawa w   tym zakresie przekazana do ponownego rozpoznania Sądowi 
Apelacyjnemu. Odnośnie do kosztów postępowania zażaleniowego orzeczono na 
podstawie art. 108 § 2 w zw. z art. 39821 i art. 3941 § 3 k.p.c.   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
jw