IV CZ 112/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie na odrzucenie skargi kasacyjnej w sprawie o podział majątku, uznając ją za niedopuszczalną z uwagi na zbyt niską wartość przedmiotu zaskarżenia.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie o podział majątku wspólnego. Skarżący kwestionował zakwalifikowanie sprawy jako rodzinnej, twierdząc, że dotyczy prawa rzeczowego. Sąd Najwyższy, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo, potwierdził, że spory o uzgodnienie treści księgi wieczystej są sprawami o prawo własności, podlegającymi rozpoznaniu w postępowaniu o zniesienie współwłasności. Stwierdził, że do podziału majątku małżonków stosuje się odpowiednio przepisy o zniesieniu współwłasności, a skarga kasacyjna przysługuje tylko przy odpowiedniej wartości przedmiotu zaskarżenia, która w tej sprawie nie została spełniona.
Sąd Najwyższy rozpatrywał zażalenie uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w W., które odrzuciło skargę kasacyjną w sprawie o podział majątku wspólnego. Skarżący zarzucał Sądowi Okręgowemu błędne zakwalifikowanie sprawy jako rodzinnej, podczas gdy jego zdaniem dotyczyła ona prawa rzeczowego i uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Sąd Najwyższy, opierając się na swoim wcześniejszym orzecznictwie (m.in. postanowieniu z dnia 26 kwietnia 2001 r., II CZ 13/01 oraz uchwale z dnia 29 stycznia 1993 r., III CZP 175/92), podkreślił, że spór o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym jest sprawą o prawo własności w rozumieniu art. 618 § 1 k.p.c. i podlega rozpoznaniu w postępowaniu o zniesienie współwłasności. Sąd wskazał, że przepisy dotyczące postępowania o podział majątku wspólnego między małżonkami (art. 567 § 3 k.p.c.) oraz działu spadku (art. 688 k.p.c.) odsyłają do przepisów o zniesieniu współwłasności, w tym do art. 618 § 2 i 3 k.p.c. Zgodnie z art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c., skarga kasacyjna od postanowienia sądu drugiej instancji w sprawie o zniesienie współwłasności przysługuje, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej 150 000 złotych. Ponieważ w niniejszej sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa, Sąd Najwyższy uznał skargę kasacyjną za niedopuszczalną i na podstawie art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Spór o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym jest typową sprawą o prawo własności w rozumieniu art. 618 § 1 k.p.c. i podlega rozpoznaniu w sprawie o zniesienie współwłasności.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym spory o uzgodnienie treści księgi wieczystej są sprawami o prawo własności, podlegającymi rozpoznaniu w postępowaniu o zniesienie współwłasności. Podkreślił, że do postępowania o podział majątku małżonków stosuje się odpowiednio przepisy o zniesieniu współwłasności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddala zażalenie
Strona wygrywająca
uczestnik postępowania (w kontekście zażalenia)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. L. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| P. L. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 618 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Spór o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym jest typową sprawą o prawo własności.
k.p.c. art. 519¹ § § 4 pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Skarga kasacyjna przysługuje, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej sto pięćdziesiąt tysięcy złotych.
Pomocnicze
k.p.c. art. 519¹ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 618 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 567 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Do postępowania o podział majątku między małżonkami po ustaniu wspólności majątkowej stosuje się odpowiednio przepisy o dziale spadku.
k.p.c. art. 688
Kodeks postępowania cywilnego
Do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zniesienia współwłasności.
k.p.c. art. 398¹⁴
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 394¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spór o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym jest sprawą o prawo własności podlegającą rozpoznaniu w postępowaniu o zniesienie współwłasności. Do postępowania o podział majątku małżonków stosuje się odpowiednio przepisy o zniesieniu współwłasności. Wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż wymagana dla dopuszczalności skargi kasacyjnej.
Odrzucone argumenty
Sprawa o podział majątku wspólnego, w której podnoszone są kwestie dotyczące uzgodnienia treści księgi wieczystej, jest sprawą z zakresu prawa rzeczowego, a nie prawa rodzinnego.
Godne uwagi sformułowania
spór o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym jest typową sprawą o prawo własności w rozumieniu art. 618 § 1 k.p.c. nierozpoznanie ich w tym postępowaniu powoduje, że nie można ich potem rozstrzygać w sprawie oddzielnej (art. 618 § 3 k.p.c.)
Skład orzekający
Mirosław Bączyk
przewodniczący
Marian Kocon
sprawozdawca
Dariusz Zawistowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że spory o uzgodnienie treści księgi wieczystej są sprawami o prawo własności podlegającymi rozpoznaniu w postępowaniu o zniesienie współwłasności, a także zasady dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o podział majątku wspólnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy w postępowaniu o podział majątku wspólnego pojawia się kwestia uzgodnienia treści księgi wieczystej i oceny wartości przedmiotu zaskarżenia dla skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia złożoną kwestię kwalifikacji prawnej sporów dotyczących ksiąg wieczystych w kontekście podziału majątku, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego i rzeczowego.
“Czy spór o księgę wieczystą to sprawa rodzinna czy rzeczowa? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 150 000 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt IV CZ 112/09 POSTANOWIENIE Dnia 14 stycznia 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący) SSN Marian Kocon (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski w sprawie z wniosku B. L. przy uczestnictwie P. L. o podział majątku wspólnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 stycznia 2010 r., zażalenia uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 24 września 2009 r., sygn. akt I Ca (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 24 września 2009 r. Sąd Okręgowy w W. odrzucił skargę kasacyjną w sprawie o podział majątku od postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 25 czerwca 2009 r. Skarżący wniósł o uchylenie tego postanowienia zarzucając naruszenie art. 5191 § 2 k.p.c., przez błędne przyjęcie, że przedmiotem rozpoznania była sprawa z zakresu prawa rodzinnego o podział majątku, a nie sprawa z zakresu prawa rzeczowego o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. W zażaleniu uczestnik wniósł o uchylenie powyższego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2 Skład Sądu Najwyższego podziela stanowisko i argumentację wyrażone w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2001r. II CZ 13/01 (OSNC 2001, nr 12, poz.181), iż spór o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym jest typową sprawą o prawo własności w rozumieniu art. 618 § 1 k.p.c. (por. uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 1993 r. III CZP 175/92, OSNC 1993, nr 6, poz. 111), i jako taki podlega rozpoznaniu w sprawie o zniesienie współwłasności. Przepis art. 618 § 1 k.p.c. wskazuje na trzy kategorie sporów między współwłaścicielami, które podlegają rozpoznaniu i rozstrzygnięciu w postępowaniu o zniesienie współwłasności, przy czym nierozpoznanie ich w tym postępowaniu powoduje, że nie można ich potem rozstrzygać w sprawie oddzielnej (art. 618 § 3 k.p.c.). Są to spory o prawo żądania zniesienia współwłasności i o prawo własności, oraz wzajemne roszczenia z tytułu posiadania rzeczy. W konsekwencji należy uznać, że od postanowienia sądu drugiej instancji wydanego w sprawie o zniesienie współwłasności, którego przedmiotem jest rozstrzygnięcie sporu przewidzianego w art. 618 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna przysługuje, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej sto pięćdziesiąt tysięcy złotych. Powyższa argumentacja ma również zastosowanie w niniejszym postępowaniu, jako że do postępowania o podział majątku pomiędzy małżonkami po ustaniu wspólności majątkowej, zgodnie z art. 567 § 3 k.p.c., stosuje się odpowiednio przepisy o dziale spadku, a do działu spadku zaś zgodnie z art. 688 k.p.c. stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zniesienia współwłasności, a w szczególności art. 618 § 2 i 3 k.p.c. Mając na uwadze, że wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż kwota wymieniona w art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c., skarga kasacyjna jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji, na podstawie art. 39814 k.p.c. w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI