IV CZ 1/15

Sąd Najwyższy2015-03-19
SNCywilneprawo spółekŚrednianajwyższy
spółka z o.o.członkostwoudziałyskarga kasacyjnadopuszczalnośćwartość przedmiotu sporucharakter majątkowySąd Najwyższy

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając, że sprawa o ustalenie członkostwa w spółce z o.o. ma charakter majątkowy, a wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż wymagane 50.000 zł.

Sprawa dotyczyła zażalenia na odrzucenie skargi kasacyjnej w sprawie o ustalenie członkostwa w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, uznając ją za niedopuszczalną z powodu zbyt niskiej wartości przedmiotu zaskarżenia (poniżej 50.000 zł), co wynikało z majątkowego charakteru roszczenia. Sąd Najwyższy podzielił to stanowisko, podkreślając, że członkostwo w spółce z o.o. ma charakter majątkowy ze względu na związek z prawami udziałowymi i celami gospodarczymi spółki.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie Z. C. na postanowienie Sądu Okręgowego w G., które odrzuciło skargę kasacyjną wniesioną od wyroku dotyczącego ustalenia członkostwa w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Sąd Okręgowy uznał, że sprawa ma charakter majątkowy, a wartość przedmiotu zaskarżenia (24.000 zł) była niższa niż wymagane 50.000 zł do dopuszczalności skargi kasacyjnej zgodnie z art. 398^2 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy, analizując charakter członkostwa w spółce z o.o., stwierdził, że jest ono przede wszystkim majątkowe, ze względu na jego ścisły związek z prawami udziałowymi, celami gospodarczymi spółki oraz instytucją kapitału zakładowego. Podkreślono, że decyzje w spółce z o.o. opierają się na kapitale, a nie na liczbie wspólników, a udziały stanowią przedmiot obrotu. W związku z tym, Sąd Najwyższy podzielił stanowisko Sądu Okręgowego i oddalił zażalenie, uznając skargę kasacyjną za niedopuszczalną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Członkostwo w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością ma charakter majątkowy.

Uzasadnienie

Spółka z o.o. jest spółką kapitałową, służącą celom gospodarczym. Członkostwo jest ściśle związane z prawami udziałowymi i kapitałem zakładowym, co nadaje mu charakter majątkowy, widoczny m.in. przy podejmowaniu decyzji i obrocie udziałami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Okręgowy w G. (utrzymanie postanowienia w mocy)

Strony

NazwaTypRola
W. S.osoba_fizycznapowód
[...] "R. [...]" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacjispółkapozwany
Z. C.osoba_fizycznainterwenient główny

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 398^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o prawa majątkowe skarga kasacyjna nie jest dopuszczalna, o ile wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy złotych.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394^1 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.s.h. art. 163 § pkt 2

Kodeks spółek handlowych

Do powstania spółki z o.o. niezbędne jest wniesienie przez wspólników wkładów na pokrycie całego kapitału zakładowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o ustalenie członkostwa w spółce z o.o. ma charakter majątkowy. Wartość przedmiotu zaskarżenia była niższa niż wymagane 50.000 zł. Skarga kasacyjna była niedopuszczalna z mocy prawa.

Odrzucone argumenty

Sprawa o ustalenie członkostwa w spółce z o.o. ma charakter niemajątkowy.

Godne uwagi sformułowania

Członkostwu w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością przypisać należy charakter majątkowy. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, mimo elementów osobowych, jest przede wszystkim spółką kapitałową. Spółka taka z natury służy celom gospodarczym, wobec czego realizacja praw i obowiązków wynikających ze stosunku spółki ukierunkowana jest zawsze na interes ekonomiczny.

Skład orzekający

Anna Kozłowska

przewodniczący, sprawozdawca

Krzysztof Pietrzykowski

członek

Jacek Grela

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie charakteru majątkowego spraw dotyczących członkostwa w spółkach z o.o. i jego wpływu na dopuszczalność skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o ustalenie członkostwa w spółkach z o.o. i dopuszczalności skargi kasacyjnej w kontekście wartości przedmiotu zaskarżenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię prawną dotyczącą charakteru spraw w kontekście dopuszczalności skargi kasacyjnej, co jest istotne dla praktyków prawa spółek.

Czy sprawa o udziały w spółce z o.o. to zawsze sprawa majątkowa? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową kwestię dla skargi kasacyjnej.

Dane finansowe

WPS: 24 000 PLN

Sektor

prawo spółek

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CZ 1/15
POSTANOWIENIE
Dnia 19 marca 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Anna Kozłowska (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Krzysztof Pietrzykowski
‎
SSA Jacek Grela
w sprawie z powództwa W. S.
‎
przeciwko […] "R. […]" Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w G.
‎
o ustalenie
‎
oraz sprawy z interwencji głównej Z. C.
‎
przeciwko W. S.
‎
oraz […] "R. […]" Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w G.
‎
o ustalenie,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 19 marca 2015 r.,
‎
zażalenia interwenienta głównego Z. C.
na postanowienie Sądu Okręgowego w G.
‎
z dnia 16 czerwca 2014 r., sygn. akt XII WSC […] (XII Ga […]),
oddala zażalenie.
UZASADNIENIE
W połączonych sprawach: z powództwa W. S. przeciwko
[…]
„R.
[…]
” sp. o.o. w G. o ustalenie, że od dnia 1 grudnia 1996 r. powód jest wspólnikiem pozwanej Spółki posiadającym 300 udziałów w kapitale zakładowym o łącznej wartości nominalnej 15.000 zł i z interwencji głównej Z. C. przeciwko W. S. i
[…]
„R.
[…]
” sp. o.o. w G. o ustalenie, że W. S. nie jest wspólnikiem pozwanej Spółki posiadającym 300 udziałów w kapitale zakładowym o łącznej wartości nominalnej 15.000 zł, Sąd Rejonowy w G. wyrokiem z dnia 21 grudnia 2011 r. ustalił, że W. S. jest od 11 grudnia 1996 r. jest wspólnikiem
[…]
„R.
[…]
” sp. o.o. w G. posiadającym 300 udziałów w kapitale zakładowym o łącznej wartości nominalnej 15.000 zł i oddalił interwencję główną. Apelacja Z. C. skierowana przeciwko rozstrzygnięciu oddalającemu interwencję główną została oddalona wyrokiem Sądu Okręgowego w G. z dnia 25 października 2013 r..
Składając skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego Z. C. wartość przedmiotu zaskarżenia określił na kwotę 24.000 zł. Postanowieniem z dnia 16 czerwca 2004 r. Sąd Okręgowy w G. odrzucił tę skargę wskazując w uzasadnieniu, że żądanie, o którym rozstrzygnięto zaskarżonym wyrokiem, ma charakter majątkowy, a zgodnie z art. 398
2
§ 1 k.p.c. w sprawach o prawa majątkowe skarga kasacyjna nie jest dopuszczalna o ile wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż pięćdziesiąt tysięcy.
W zażaleniu na to postanowienie Z. C. domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia dowodził, że sprawa o ustalanie członkostwa w spółce ma charakter niemajątkowy.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kwestionowanym skargą kasacyjną wyrokiem rozstrzygnięto o członkostwie w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Członkostwu w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością przypisać należy charakter majątkowy. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, mimo elementów osobowych, jest przede wszystkim spółką kapitałową. Formalnym tego wyrazem jest zarówno instytucja kapitału zakładowego  jak i możliwość utworzenia jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Spółka taka z natury służy celom gospodarczym, wobec czego realizacja praw i obowiązków wynikających ze stosunku spółki ukierunkowana jest zawsze na interes ekonomiczny. Członkostwo ma tu ma ścisły związek z prawami udziałowymi wspólnika. Charakter majątkowy członkostwa uwidacznia się najwyraźniej przy podejmowaniu decyzji w takiej spółce - podstawowe znaczenie ma wielkość kapitału reprezentowanego przez określoną liczbę wspólników, a nie liczba głosujących wspólników, jak również przy obrocie udziałami, które stanowią podstawę działalności prowadzonej przez spółkę. Majątkowy charakter członkostwa w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością podkreśla również art. 163 pkt 2 k.s.h. stanowiący, że do powstania takiej spółki niezbędne jest wniesienie przez wspólników wkładów na pokrycie całego kapitału zakładowego, a w razie objęcia udziału za cenę wyższą od wartości nominalnej także wniesienie nadwyżki. Można więc twierdzić, że dopóki wspólnik nie wniesie wkładu, dopóty nie może  być  uznany za wspólnika (por. uzasadnienie uchwały SN z dnia 6 czerwca 2007 r. III CZP 56/07, OSNC 2008/7-8/79 i powołane tam orzecznictwo). Elementy  osobowe w takiej spółce pozostają na drugim planie (wyroki Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 1996 r., II CKU 38/96, OSP 1997, nr 6, poz. 117 i z dnia 5 marca 1996 r., II CRN 25/96, "Prokuratura i Prawo" Orzecznictwo 1996, nr 7-8, poz. 38).
Zważywszy na powyższe, podzielić należy stanowisko Sądu Okręgowego, że z uwagi na majątkowy charakter realizowanego roszczenia, o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje, w myśl art. 398
2
§ 1 k.p.c., podana przez stronę wartość przedmiotu zaskarżenia. Ponieważ została ona określona na kwotę niższą niż 50.000 zł, skarga była kasacyjna była niedopuszczalna; brak zatem podstaw do kwestionowania prawidłowości zaskarżonego postanowienia.
Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
6
§ 2 w związku z art. 394
1
§ 1 k.p.c. orzekł jak w sentencji.
aw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI