IV CSK 556/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód A. P. złożył skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego. Pierwotne powództwo dotyczyło wydania nieruchomości lub ewentualnie zapłaty. Sąd Najwyższy, oceniając skargę pod kątem podstaw przyjęcia jej do rozpoznania zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c., odmówił jej przyjęcia. Jako podstawę przyjęcia skargi wskazano oczywistą zasadność, wynikającą z błędnej subsumpcji ustalonego stanu faktycznego i niezastosowania przepisów o odpowiedzialności samoistnego posiadacza rzeczy w złej wierze. Sąd Najwyższy podkreślił, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem prawnym służącym ochronie interesu publicznego, a nie trzecią instancją sądową. Stwierdzono, że powód konsekwentnie dochodził odszkodowania, opierając je na podstawie faktycznej wyrządzenia szkody poprzez przywłaszczenie przechowywanych ruchomości i wskazując jako podstawę prawną art. 363 § 1 k.c. Powołanie przepisów dotyczących odpowiedzialności posiadacza względem właściciela z tytułu utraty rzeczy (art. 225 k.c.) po raz pierwszy w skardze kasacyjnej zostało uznane za niedopuszczalną zmianę przedmiotową powództwa na tym etapie postępowania. Ponadto, zgodnie z orzecznictwem, podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być przepisy, które nie były podstawą orzekania przez sąd drugiej instancji. W związku z powyższym, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Z uwagi na charakter sprawy i rodzaj dochodzonego roszczenia, odstąpiono od obciążenia skarżącego kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w kontekście niedopuszczalności zmiany podstawy faktycznej i prawnej powództwa na etapie kasacyjnym.
Dotyczy wyłącznie postępowania kasacyjnego przed Sądem Najwyższym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy powołanie nowych przepisów prawnych, które nie były podstawą orzekania przez sąd drugiej instancji, może stanowić podstawę do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu oczywistej zasadności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podstawą skargi kasacyjnej i odpowiednio uzasadnioną przyczyną przedsądu nie mogą być przepisy, które nie były podstawą orzekania przez sąd drugiej instancji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że powołanie przepisów dotyczących odpowiedzialności posiadacza względem właściciela z tytułu utraty rzeczy (art. 225 k.c.) po raz pierwszy w skardze kasacyjnej stanowi niedopuszczalną zmianę przedmiotową powództwa na tym etapie postępowania.
Czy zarzut oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jest spełniony, gdy naruszenie prawa jest widoczne na pierwszy rzut oka i nie wymaga głębszej analizy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przyczyna oczywistej zasadności skargi kasacyjnej jest spełniona wówczas, gdy zachodzi niewątpliwa, widoczna na pierwszy rzut oka sprzeczność orzeczenia z przepisami prawa nie podlegającymi różnej wykładni.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy przywołał utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym oczywista zasadność wymaga kwalifikowanej postaci naruszenia prawa, zauważalnej prima facie, która przesądza o wadliwości zaskarżonego orzeczenia.
Czy sąd drugiej instancji prawidłowo oddalił powództwo o wydanie nieruchomości lub zapłatę, uwzględniając zarzut przedawnienia roszczenia odszkodowawczego?
Odpowiedź sądu
Nie analizowano meritum, skupiono się na przesłankach przyjęcia skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy nie rozstrzygnął merytorycznie sprawy, skupiając się na formalnych przesłankach przyjęcia skargi kasacyjnej. Wskazał jedynie, że brak butli mógł uzasadniać zasądzenie odszkodowania, ale na przeszkodzie stanął skutecznie podniesiony zarzut przedawnienia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. P. | osoba_fizyczna | powód |
| G. Spółka Akcyjna w W. | spółka | pozwana |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 398 § 9
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące podstaw przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pomocnicze
k.c. art. 226
Kodeks cywilny
Przepisy dotyczące odpowiedzialności samoistnego posiadacza rzeczy w złej wierze za jej utratę.
k.c. art. 363 § 1
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący odszkodowania w przypadku niemożności spełnienia świadczenia.
k.p.c. art. 316 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada aktualności podstawy orzekania.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada słuszności w zakresie kosztów postępowania.
k.p.c. art. 398 § 21
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące kosztów postępowania kasacyjnego.
k.p.c. art. 391 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące kosztów postępowania apelacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powołanie nowych przepisów prawnych w skardze kasacyjnej, które nie były podstawą orzekania przez sąd drugiej instancji, stanowi niedopuszczalną zmianę przedmiotową powództwa.
Odrzucone argumenty
Skarga kasacyjna oparta na oczywistej zasadności z powodu błędnej subsumpcji i niezastosowania przepisów o odpowiedzialności posiadacza rzeczy w złej wierze.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie rozpoznaje sprawy, a jedynie skargę, będącą szczególnym środkiem zaskarżenia. • Ocena podstaw przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania następuje w ramach tzw. przedsądu. • Musi być oczywista kwalifikowana postać naruszenia prawa, zauważalna prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, która przesądza o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu nakazującym uwzględnienie skargi. • Niezależnie od tego zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, podstawą skargi kasacyjnej i odpowiednio uzasadnioną przyczyną przedsądu nie mogą być przepisy, które nie były podstawą orzekania przez sąd drugiej instancji.
Skład orzekający
Anna Owczarek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności w kontekście niedopuszczalności zmiany podstawy faktycznej i prawnej powództwa na etapie kasacyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowania kasacyjnego przed Sądem Najwyższym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady postępowania kasacyjnego, w tym rolę Sądu Najwyższego i przesłanki przyjęcia skargi. Jest to istotne dla praktyków prawa, choć nie zawiera nietypowych faktów.
“Sąd Najwyższy: Kiedy skarga kasacyjna nie ma szans na rozpoznanie? Kluczowe zasady przedsądu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.