IV CSK 542/13

Sąd Najwyższy2014-03-12
SNCywilneprawo zobowiązańŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnabezskuteczność czynności prawnejpauliańskazwiązek przyczynowyniewypłacalnośćSąd Najwyższywymagania formalnezagadnienie prawne

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu niespełnienia wymogów formalnych i merytorycznych.

Pozwana wniosła skargę kasacyjną, domagając się jej przyjęcia do rozpoznania z uwagi na istotne zagadnienie prawne dotyczące związku przyczynowego między czynnością prawną dłużnika a jego niewypłacalnością. Sąd Najwyższy uznał, że skarżąca nie wykazała istnienia takiego zagadnienia ani potrzeby jego wykładni, powołując się na utrwalone orzecznictwo. W związku z tym skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania, a wniosek o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego oddalono z powodu złożenia odpowiedzi po terminie.

Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 12 marca 2014 r. odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej pozwanej M. T. A. od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 23 listopada 2012 r. Skarżąca opierała swój wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania na przesłance występowania istotnego zagadnienia prawnego na tle art. 527 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego, dotyczącego związku przyczynowego między czynnościami prawnymi dłużnika a jego niewypłacalnością. Sąd Najwyższy, powołując się na utrwalone orzecznictwo, wskazał, że skarżący musi nie tylko sformułować zagadnienie prawne i przepisy, na tle których ono powstało, ale także wykazać, że jego rozwiązanie jest istotne dla praktyki sądowej. W niniejszej sprawie Sąd uznał, że skarżąca nie skonkretyzowała zagadnienia w sposób wystarczający, a ponadto Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się już w kwestiach związanych z treścią art. 527 § 1 i 2 k.c. W konsekwencji, nie spełniając przesłanek do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji. Dodatkowo, Sąd oddalił wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, ponieważ odpowiedź na skargę kasacyjną została złożona po upływie ustawowego terminu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek nie został prawidłowo uzasadniony.

Uzasadnienie

Skarżący musi nie tylko sformułować zagadnienie prawne i przepisy, na tle których ono powstało, ale także wykazać, że jego rozwiązanie jest istotne dla praktyki sądowej. W tej sprawie skarżąca nie skonkretyzowała zagadnienia w sposób wystarczający, a Sąd Najwyższy wielokrotnie wypowiadał się już w podobnych kwestiach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddalenie wniosku o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Strona wygrywająca

Pozwana M. T. A. (w zakresie odmowy przyjęcia skargi), Powód (w zakresie kosztów postępowania kasacyjnego)

Strony

NazwaTypRola
Bank […] Spółki Akcyjnej w W.spółkapowód
[X.] Banku Spółki Akcyjnej w W.spółkanastępca prawny powoda
K. K. K.osoba_fizycznapozwany
M. T. A.osoba_fizycznapozwana
M. A.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 527 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Przepisy dotyczące uznania czynności prawnej za bezskuteczną (skarga pauliańska), w kontekście związku przyczynowego między czynnościami dłużnika a jego niewypłacalnością.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398 § 4 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaganie uzasadnienia wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże istnienie istotnego zagadnienia prawnego, potrzebę wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywistą zasadność skargi. Cel tego wymagania może być osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie przesłanek o charakterze publicznoprawnym.

k.p.c. art. 398 § 9 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania - występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego.

k.p.c. art. 398 § 9 § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna postanowienia o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 398 § 7 § 1 zdanie pierwsze

Kodeks postępowania cywilnego

Termin do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

k.p.c. art. 167

Kodeks postępowania cywilnego

Koszty zastępstwa procesowego.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Koszty zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Koszty postępowania kasacyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez skarżącą wymogów formalnych i merytorycznych wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Brak wykazania istnienia istotnego zagadnienia prawnego lub potrzeby wykładni przepisów. Złożenie odpowiedzi na skargę kasacyjną po upływie ustawowego terminu.

Odrzucone argumenty

Argumentacja pozwanej dotycząca istnienia istotnego zagadnienia prawnego na tle art. 527 § 1 i 2 k.c.

Godne uwagi sformułowania

Cel wymagania przewidzianego w art. 398^4 § 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że jeżeli skarżący, jako okoliczność uzasadniającą wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazuje występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, to powinien w oddzielnym wywodzie prawnym nie tylko to zagadnienie sformułować z przytoczeniem przepisów prawa, na tle których ono powstało, a także przytoczyć argumenty prawne prowadzące do rozbieżnych ocen prawnych, ale ponadto wykazać, że jest to zagadnienie, którego rozwiązanie jest istotne nie tylko dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy, lecz także dla praktyki sądowej Nie stanowi odpowiedzi na skargę tak nazwane pismo procesowe, wniesione po upływie ustawowego terminu do dokonania tej czynności

Skład orzekający

Krzysztof Strzelczyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, wymogi formalne skargi kasacyjnej, skutki procesowe wniesienia pisma po terminie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych wymogów formalnych skargi kasacyjnej i terminu na odpowiedź.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe wymogi formalne skargi kasacyjnej i konsekwencje ich niedopełnienia, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć merytorycznych.

Jak prawidłowo złożyć skargę kasacyjną? Sąd Najwyższy przypomina o kluczowych wymogach formalnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CSK 542/13
POSTANOWIENIE
Dnia 12 marca 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Strzelczyk
w sprawie z powództwa Banku […] Spółki Akcyjnej w W. - następcy prawnego [X.] Banku Spółki Akcyjnej w W.
‎
przeciwko K. K. K., M. T. A. i M. A.
‎
o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 12 marca 2014 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej pozwanej M. T. A.
od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎
z dnia 23 listopada 2012 r., sygn. akt V ACa […],
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania,
2) oddala wniosek powoda o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Określone w art. 398
4
§ 2 k.p.c.
wymaganie uzasadnienia w skardze kasacyjnej wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania zostaje spełnione, jeśli skarżący wykaże, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Cel wymagania przewidzianego w  art. 398
4
§ 2 k.p.c. może być zatem osiągnięty jedynie przez powołanie i uzasadnienie istnienia przesłanek o charakterze publicznoprawnym, które będą mogły stanowić podstawę oceny skargi kasacyjnej pod kątem przyjęcia jej do rozpoznania. Na tych jedynie przesłankach Sąd Najwyższy może oprzeć rozstrzygnięcie w kwestii przyjęcia bądź odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Pozwana M. A. w skardze kasacyjnej wniesionej od wyroku Sądu Apelacyjnego w
[…]
dnia 23 listopada 2013 r. wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania oparła na przesłance wskazanej w art. 398
9
§ 1 pkt 1 k.p.c. Zdaniem skarżącej w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne na tle art. 527 § 1 i 2 k.c. dotyczące związku przyczynowego pomiędzy czynnościami prawnymi podjętymi przez dłużnika z osobą trzecią, a niewypłacalnością dłużnika.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że jeżeli skarżący, jako okoliczność uzasadniającą wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazuje występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, to powinien w oddzielnym wywodzie prawnym nie tylko to zagadnienie  sformułować z przytoczeniem przepisów prawa, na tle których ono powstało, a także przytoczyć argumenty prawne prowadzące do rozbieżnych ocen prawnych, ale ponadto wykazać, że jest to zagadnienie, którego rozwiązanie jest istotne nie tylko dla rozstrzygnięcia rozpoznawanej sprawy, lecz także dla praktyki sądowej (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11; z dnia 3 października 2002 r., II CKN 447/01, niepubl; z dnia 14 grudnia 2004 r., III CK 585/04, niepubl; z dnia 4 sierpnia 2006 r., III CZ 47/06, nie publ.; z dnia 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, niepubl;  z dnia 28 czerwca 2008 r., III CSK 99/08, niepubl.; z dnia 26 czerwca 2008 r., I CSK 108/08, niepubl). W związku z tym trzeba uwzględnić, że w istocie w skardze nie zostało skonkretyzowane  zagadnienie jakie należy rozstrzygnąć w ramach opisanego związku przyczynowego. Poza tym Sąd Najwyższy wielokrotnie odnosił się do tej ogólnej kwestii związanej z treścią  art. 527 § 1 i 2  k.c. (zob. wyrok z dnia 7 grudnia 1999 r. I CKN 287/98 niepubl.; wyrok z dnia 5 marca 2008 r. V CSK 471/07 niepubl.; wyrok z dnia 9 kwietnia 2010 r. III CSK 273/09 niepubl, wyrok z dnia 6 października 2011 r. V CSK 493/10 niepubl).
Z tych względów uznając, że nie zostały spełnione przesłanki przejęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania Sąd Najwyższy na podstawie art. 398
9
§ 1 i 2 k.p.c. postanowił jak wyżej.
Zgodnie z art. 398
7
§ 1 zdanie pierwsze k.p.c. strona przeciwna może wnieść do sądu drugiej instancji odpowiedź na skargę kasacyjną w terminie dwutygodniowym od doręczenia jej skargi. Według utrwalonego w orzecznictwie Sądu Najwyższego stanowiska, nie stanowi odpowiedzi na skargę tak nazwane pismo procesowe, wniesione po upływie ustawowego terminu do dokonania tej czynności (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia: 16 maja 2002 r., IV CKN 1071/00, OSNC 2003 nr 9, poz. 120,; z dnia 14 marca 2003 r., V CKN 1733/00, niepubl.; z dnia 7 maja 2003 r., IV CKN 113/01,niepubl.; z dnia 2 marca 2010., II PK 241/09 niepubl.; z dnia 14 lutego 2012 r., II PK 139/11, niepubl.) W konsekwencji, nie wywołuje ono skutków w zakresie zawartego w nim wniosku o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym, obejmujących sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną (art. 167 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. i art. 398
21
k.p.c.). Ze wskazanych przyczyn należało oddalić wniosek powódki o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, zawarty w piśmie z dnia 25 lipca 2013 r. określonym jako odpowiedź na skargę kasacyjną, które zostało złożone po upływie terminu do podjęcia tej czynności, podczas gdy skargę kasacyjną pozwanej doręczono powódce w dniu 25 czerwca 2013 r.
[aw]
db

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI