IV CSK 534/15

Sąd Najwyższy2016-02-05
SNCywilneprawo rzeczoweŚrednianajwyższy
zasiedzenienieruchomościposiadanieskarga kasacyjnaSąd Najwyższydekret o majątkach opuszczonychprzywrócenie posiadaniakoszty postępowania

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej Skarbu Państwa dotyczącej stwierdzenia zasiedzenia, uznając, że prawomocne postanowienie o przywróceniu posiadania osobie trzeciej wyklucza możliwość nabycia własności przez zasiedzenie przez Skarb Państwa.

Skarbu Państwa - Prezydent Miasta G. wniósł skargę kasacyjną w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia, podnosząc istotne zagadnienie prawne dotyczące przerwania biegu terminu zasiedzenia przez przywrócenie posiadania osobie spoza kręgu określonego w dekrecie. Sąd Najwyższy uznał, że kwestia ta nie budzi wątpliwości, gdyż prawomocne postanowienie o przywróceniu posiadania wiąże sąd i wyklucza możliwość zasiedzenia przez Skarb Państwa, zwłaszcza gdy posiadanie zostało przywrócone osobie, która mogła nabyć własność w trybie zasiedzenia. W związku z brakiem przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna nie została przyjęta do rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta G. w sprawie o stwierdzenie zasiedzenia. Wnioskodawca argumentował, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące przerwania biegu terminu zasiedzenia (przemilczenia) przez złożenie wniosku o przywrócenie posiadania osobie spoza kręgu osób wymienionych w dekrecie o majątkach opuszczonych. Sąd Najwyższy stwierdził, że samo złożenie wniosku przez osobę nieuprawnioną nie przerywa biegu terminu, jednakże wydanie prawomocnego postanowienia sądu o przywróceniu posiadania ma taki skutek. Zgodnie z art. 365 § 1 k.p.c., takie postanowienie wiąże sąd w innych postępowaniach, w tym w postępowaniu o stwierdzenie nabycia własności przez zasiedzenie. Sąd wskazał, że dekret zakładał możliwość przywrócenia posiadania osobie, która nie jest właścicielem, a która następnie mogła nabyć prawo własności przez zasiedzenie. W tej sytuacji, skoro posiadanie zostało przywrócone Panu J., który mógł nabyć własność przez zasiedzenie, Skarb Państwa utracił możliwość nabycia prawa własności przez zasiedzenie. Ponieważ wskazane zagadnienie prawne nie budziło wątpliwości, a w skardze kasacyjnej nie wykazano żadnej z przesłanek określonych w art. 398^9 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził koszty postępowania kasacyjnego od Skarbu Państwa na rzecz uczestników postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, samo złożenie wniosku przez osobę nieuprawnioną nie przerywa biegu terminu zasiedzenia. Jednakże, wydanie prawomocnego postanowienia sądu o przywróceniu posiadania przerywa bieg terminu zasiedzenia i wiąże sąd w innych postępowaniach.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na art. 365 § 1 k.p.c., zgodnie z którym prawomocne postanowienie sądu o przywróceniu posiadania wiąże sąd w innych postępowaniach. Ponadto, dekret o majątkach opuszczonych zakładał możliwość nabycia własności przez zasiedzenie przez osobę, której przywrócono posiadanie, co oznacza, że przywrócenie posiadania osobie trzeciej wyklucza możliwość zasiedzenia przez Skarb Państwa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

K. G. i B. J.

Strony

NazwaTypRola
Skarb Państwa - Prezydent Miasta G.organ_państwowywnioskodawca
M. L.osoba_fizycznauczestnik
K. G.osoba_fizycznauczestnik
B. J.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

Pomocnicze

k.p.c. art. 365 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Prawomocne orzeczenie sądu wiąże strony oraz sąd, który je wydał, jak również inne sądy oraz inne organy państwowe.

Dekret o majątkach opuszczonych art. 15 § ust. 1

Dekret o majątkach opuszczonych art. 16 § ust. 1

Dekret o majątkach opuszczonych art. 33

Osoba, której przywrócono posiadanie nieruchomości w trybie dekretu, mogła nabywać prawo własności w trybie przemilczenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne postanowienie o przywróceniu posiadania osobie trzeciej wyklucza możliwość zasiedzenia przez Skarb Państwa. Dekret o majątkach opuszczonych przewidywał możliwość nabycia własności przez zasiedzenie przez osobę, której przywrócono posiadanie.

Odrzucone argumenty

Złożenie wniosku o przywrócenie posiadania przez osobę nieuprawnioną przerywa bieg terminu zasiedzenia.

Godne uwagi sformułowania

O ile samo złożenie wniosku o przywrócenie posiadania przez osobę nieuprawnioną nie przerywa biegu terminu przemilczenia, o tyle skutek taki wywiera wydanie prawomocnego postanowienia sądu o przywróceniu posiadania. W myśl art. 365 § 1 k.p.c., wiąże ono sąd w innym postępowaniu, także w aktualnym postępowaniu o stwierdzenie nabycia własności przez przemilczenie, nie ma zatem miejsca na kwestionowanie jego ważności.

Skład orzekający

Krzysztof Pietrzykowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wpływu prawomocnych postanowień o przywróceniu posiadania na bieg terminu zasiedzenia, zwłaszcza w kontekście majątków opuszczonych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z dekretem o majątkach opuszczonych i prawomocnym postanowieniem o przywróceniu posiadania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnego zagadnienia z zakresu prawa rzeczowego, jakim jest zasiedzenie, a konkretnie wpływu prawomocnych orzeczeń na bieg terminu zasiedzenia. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.

Prawomocne przywrócenie posiadania zamyka drogę do zasiedzenia? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.

Dane finansowe

koszty postępowania kasacyjnego: 1800 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CSK 534/15
POSTANOWIENIE
Dnia 5 lutego 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Pietrzykowski
w sprawie z wniosku Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta G.
‎
przy uczestnictwie M. L., K. G. i B. J.
‎
o stwierdzenie zasiedzenia,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 5 lutego 2016 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy
od postanowienia Sądu Okręgowego w G.
‎
z dnia 11 marca 2015 r., sygn. akt III Ca […],
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od Skarbu Państwa - Prezydenta Miasta G. na rzecz K. G. i B. J. kwotę 1800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Zgodnie z art. 398
9
§ 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W niniejszej sprawie wnioskodawca wniósł skargę kasacyjną a jako uzasadnienie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania podniósł występowanie na jej tle istotnego zagadnienia prawnego: czy złożenie wniosku i przywrócenie posiadania osobie spoza kręgu osób wymienionych w art. 15 ust. 1 i 16 ust. 1 dekretu o majątkach opuszczonych przerywa bieg terminu przemilczenia. Kwestia ta nie budzi wątpliwości. O ile samo złożenie wniosku o przywrócenie posiadania przez osobę nieuprawnioną nie przerywa biegu terminu przemilczenia, o tyle skutek taki wywiera wydanie prawomocnego postanowienia sądu o przywróceniu posiadania. W myśl art. 365 § 1 k.p.c., wiąże ono sąd w innym postępowaniu, także w aktualnym postępowaniu o stwierdzenie nabycia własności przez przemilczenie, nie ma zatem miejsca na kwestionowanie jego ważności. Co więcej, sam dekret zakładał, że mogło dojść do przywrócenia posiadania w jego trybie osobie, która nie jest właścicielem nieruchomości – wtedy to ta osoba mogła nabywała prawo własności w trybie przemilczenia (art. 33 dekretu). Należy zatem przyjąć, że w tym przypadku właścicielem jest Pan J., nie ma już zatem możliwości nabycia prawa własności przez przemilczenie przez Skarb Państwa. Wskazane zagadnienie prawne, ze względu na moc wiążącą prawomocnego orzeczenia sądu o przywróceniu posiadania, żadnych wątpliwości zatem nie budzi.
W skardze kasacyjnej wniesionej w niniejszej sprawie nie została wykazana żadna z okoliczności wskazanych w art. 398
9
§ 1 k.p.c., dlatego Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.
[l.n]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI