IV CSK 481/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła uzgodnienia treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Powodowie nabyli nieruchomość od osoby wpisanej w księdze wieczystej jako właściciel, nie wiedząc, że nieruchomość ta została wcześniej zasiedziana przez pozwanych. Sąd Rejonowy uwzględnił powództwo, opierając się na rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych. Sąd Okręgowy zmienił wyrok, oddalając powództwo i uznając, że rękojmia nie chroni nabywcy w przypadku zasiedzenia. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną powodów, uznał, że zaskarżony wyrok zapadł z naruszeniem przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 5 i art. 10 § 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Sąd Najwyższy podkreślił, że rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych jest mechanizmem ochrony zaufania do stanu prawnego ujawnionego w księgach i chroni nabywcę w dobrej wierze od osoby wpisanej jako właściciel, nawet jeśli ta osoba utraciła własność na skutek zasiedzenia. Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował przepisy, odmawiając ochrony rękojmi w tej sytuacji. Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych w kontekście zasiedzenia nieruchomości.
Dotyczy sytuacji, gdy nabywca działał w dobrej wierze, a sprzedający był wpisany jako właściciel w księdze wieczystej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych chroni nabywcę nieruchomości od osoby wpisanej jako właściciel, jeśli ta osoba utraciła własność na skutek zasiedzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych chroni nabywcę nieruchomości od osoby wpisanej jako właściciel, nawet jeśli ta osoba utraciła własność na skutek zasiedzenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych jest mechanizmem ochrony zaufania do stanu prawnego ujawnionego w księgach i ma na celu zapewnienie bezpieczeństwa obrotu. Przyczyny niezgodności między stanem ujawnionym w księdze a stanem rzeczywistym, w tym zasiedzenie, nie wyłączają działania rękojmi. Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował przepisy, odmawiając ochrony rękojmi w tej sytuacji.
Czy postanowienie stwierdzające nabycie własności przez zasiedzenie ma charakter konstytutywny czy deklaratoryjny?
Odpowiedź sądu
Postanowienie stwierdzające nabycie własności przez zasiedzenie ma charakter deklaratoryjny.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy wskazał, że postanowienie stwierdzające nabycie własności przez zasiedzenie ma charakter deklaratoryjny i potwierdza jedynie, że z mocy prawa doszło do nabycia prawa z datą określoną w postanowieniu, która zawsze będzie wcześniejsza od daty wydania postanowienia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. G. | osoba_fizyczna | powód |
| B. G. | osoba_fizyczna | powód |
| J. F. | osoba_fizyczna | pozwany |
| T. F. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
u.k.w.h. art. 5
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych chroni nabywcę w dobrej wierze od osoby wpisanej w księdze jako właściciel, nawet jeśli ta osoba utraciła własność na skutek zasiedzenia.
u.k.w.h. art. 10 § § 1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Stan prawny ujawniony w księdze wieczystej odpowiada stanowi rzeczywistemu nieruchomości, chyba że dowód przeciwny zostanie przeprowadzony.
Pomocnicze
k.c. art. 172
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 39815 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
k.p.c. art. 39821
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez Sąd Okręgowy art. 5 i art. 10 § 1 u.k.w.h. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych w sytuacji zasiedzenia nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych jest sposobem nabycia własności lub innego prawa rzeczowego od osoby nieuprawnionej. • Wyłącza działanie wywodzącej się z prawa rzymskiego zasady nemo plus iuris in alium transferze potest quam ipse habet, w imię ochrony zaufania do stanu prawnego ujawnionego w księgach wieczystych. • Postanowienie stwierdzające nabycie własności przez zasiedzenie ma charakter deklaratoryjny i potwierdza jedynie, że z mocy prawa doszło do nabycia prawa będącego przedmiotem zasiedzenia z datą określoną w postanowieniu.
Skład orzekający
Krzysztof Strzelczyk
przewodniczący
Katarzyna Tyczka-Rote
sprawozdawca
Monika Koba
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych w kontekście zasiedzenia nieruchomości."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy nabywca działał w dobrej wierze, a sprzedający był wpisany jako właściciel w księdze wieczystej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia z zakresu prawa rzeczowego, jakim jest konflikt między rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych a zasiedzeniem, co ma istotne znaczenie praktyczne dla obrotu nieruchomościami.
“Czy można stracić nieruchomość, mimo że kupiłeś ją od wpisanego właściciela? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczową rolę rękojmi ksiąg wieczystych.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.