Orzeczenie · 2014-04-02

IV CSK 431/13

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2014-04-02
SNCywilneprawo rzeczoweWysokanajwyższy
współwłasnośćdział spadkunieruchomośćwyodrębnienie lokalikonfliktorzecznictwoSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną wnioskodawcy M. Z. od postanowienia Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 4 kwietnia 2013 r., które zmieniło postanowienie Sądu Rejonowego w Ł. z dnia 5 października 2012 r. w przedmiocie działu spadku i zniesienia współwłasności nieruchomości. Sąd Rejonowy pierwotnie zniósł współwłasność poprzez ustanowienie odrębnej własności 6 lokali mieszkalnych i użytkowych, przyznając część z nich wnioskodawcy, a część uczestnikom postępowania (L. K. i M. K.), wraz z odpowiednimi spłatami. Sąd Okręgowy, uwzględniając apelację uczestników, zmienił to postanowienie, przyznając całą nieruchomość na współwłasność uczestnikom i zasądzając spłaty na rzecz wnioskodawcy. Uzasadnieniem tej decyzji był poważny konflikt osobisty między wnioskodawcą a uczestnikami, który według Sądu Okręgowego uzasadniał odmowę zniesienia współwłasności przez wyodrębnienie lokali. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną opartą na zarzutach naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, zważył, że stanowisko Sądu Okręgowego dotyczące konfliktu jako przesłanki odmowy podziału fizycznego rzeczy jest błędne. Sąd Najwyższy podkreślił zmianę kierunku orzecznictwa, wskazując, że konflikt osobisty między współwłaścicielami nie stanowi już samodzielnej przesłanki do odmowy zniesienia współwłasności przez ustanowienie odrębnej własności lokalu, zwłaszcza w kontekście zmian społeczno-gospodarczych i braku ograniczeń w obrocie nieruchomościami lokalowymi. Sąd Najwyższy przypomniał, że podział fizyczny rzeczy, w tym wyodrębnienie lokali, jest naczelnym sposobem zniesienia współwłasności, chyba że współwłaściciele uzgodnią inny sposób. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy zniesienia współwłasności przez wyodrębnienie lokali z powodu konfliktu między stronami.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy rzecz nadaje się do podziału fizycznego i nie ma uzgodnionego wniosku o przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli.

Zagadnienia prawne (1)

Czy poważny konflikt osobisty między współwłaścicielami nieruchomości może stanowić samodzielną przesłankę do odmowy zniesienia współwłasności przez ustanowienie odrębnej własności lokali?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, poważny konflikt osobisty między współwłaścicielami nieruchomości nie stanowi już samodzielnej przesłanki uzasadniającej odmowę zniesienia współwłasności przez ustanowienie odrębnej własności lokalu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na zmianie kierunku orzecznictwa, wskazując, że podział fizyczny rzeczy, w tym wyodrębnienie lokali, jest naczelnym sposobem zniesienia współwłasności. Wskazano, że współczesne stosunki społeczno-gospodarcze nie uzasadniają już utrzymywania poglądu, że konflikt osobisty może blokować taki podział.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
M. Z.osoba_fizycznawnioskodawca
L. K.osoba_fizycznauczestnik
M. K.osoba_fizycznauczestnik
L. K.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 211

Kodeks cywilny

Podział fizyczny rzeczy jest naczelnym sposobem zniesienia współwłasności, co obejmuje także wyodrębnienie własności lokali.

k.c. art. 212

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 623

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.c. art. 1035

Kodeks cywilny

k.c. art. 46 § § 1

Kodeks cywilny

Wyodrębnienie własności lokali jest traktowane jako podział fizyczny rzeczy.

k.p.c. art. 382

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 328 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Konflikt osobisty między współwłaścicielami nie jest wystarczającą przesłanką do odmowy zniesienia współwłasności przez wyodrębnienie lokali. • Podział fizyczny rzeczy, w tym wyodrębnienie lokali, jest naczelnym sposobem zniesienia współwłasności. • Zmiana stosunków społeczno-gospodarczych uzasadnia odejście od wcześniejszego orzecznictwa dopuszczającego odmowę podziału z powodu konfliktu.

Odrzucone argumenty

Stanowisko Sądu Okręgowego, że konflikt osobisty uzasadnia odmowę zniesienia współwłasności przez wyodrębnienie lokali.

Godne uwagi sformułowania

podział fizyczny rzeczy jest naczelnym sposobem zniesienia współwłasności • istniejący między współwłaścicielami budynku poważny konflikt może stanowić okoliczność uzasadniającą odmowę zniesienia współwłasności przez ustanowienie odrębnej własności lokali • Sąd Najwyższy odstąpił od tego poglądu i wyraził zapatrywanie, że konflikt osobisty istniejący między współwłaścicielami budynku mieszkalnego nie stanowi samodzielnej przesłanki uzasadniającej odmowę zniesienia współwłasności przez ustanowienie odrębnej własności lokalu

Skład orzekający

Mirosława Wysocka

przewodniczący

Marian Kocon

sprawozdawca

Anna Kozłowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy zniesienia współwłasności przez wyodrębnienie lokali z powodu konfliktu między stronami."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy rzecz nadaje się do podziału fizycznego i nie ma uzgodnionego wniosku o przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu konfliktów między współwłaścicielami nieruchomości i pokazuje ewolucję orzecznictwa w tej kwestii, co jest interesujące dla prawników i właścicieli nieruchomości.

Konflikt sąsiedzki nie wystarczy: Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy można wyodrębnić lokale.

0

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst