V CZ 118/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie sądu okręgowego o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie o ustalenie nieistnienia obowiązku alimentacyjnego, uznając, że skarga była niedopuszczalna na gruncie nowych przepisów.
Powód J. Ś. złożył skargę kasacyjną w sprawie o ustalenie nieistnienia obowiązku alimentacyjnego. Sąd Okręgowy odrzucił tę skargę, uznając ją za niedopuszczalną na podstawie przepisów o skardze kasacyjnej obowiązujących od 2005 roku, które wyłączają możliwość jej wniesienia w sprawach o alimenty. Powód w zażaleniu zarzucał błędną wykładnię pojęcia 'sprawy o alimenty'. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za nieuzasadnione, podkreślając, że obecne przepisy traktują sprawy o ustalenie obowiązku alimentacyjnego jako sprawy o alimenty, co czyni skargę kasacyjną niedopuszczalną.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda J. Ś. na postanowienie Sądu Okręgowego w K., które odrzuciło jego skargę kasacyjną w sprawie o ustalenie nieistnienia obowiązku alimentacyjnego. Sąd Okręgowy oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 3986 § 2 k.p.c. w związku z art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c., w brzmieniu obowiązującym od 6 lutego 2005 r., które wyłącza dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o alimenty. Powód w zażaleniu zarzucał sądowi drugiej instancji naruszenie art. 3982 § 2 k.p.c. poprzez błędną, rozszerzającą wykładnię pojęcia „sprawy o alimenty”, twierdząc, że nie powinno ono obejmować spraw o ustalenie obowiązku alimentacyjnego. Sąd Najwyższy uznał jednak, że argumentacja powoda byłaby skuteczna jedynie pod rządami przepisów obowiązujących przed 2000 rokiem. Obecne przepisy, wprowadzone ustawą z dnia 24 maja 2000 r., w art. 3921 § 2 k.p.c. wprost wymieniają sprawy o alimenty jako te, w których kasacja nie przysługuje, bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy podkreślił, że przyjęcie kryterium charakteru sprawy („o alimenty”) nie pozwala na zastosowanie odmiennego kryterium sugerowanego przez powoda, opartego na podziale spraw na dotyczące zasady lub wysokości świadczeń. Ponieważ sprawa dotyczyła obowiązku alimentacyjnego, skarga kasacyjna była niedopuszczalna, co skutkowało jej odrzuceniem przez Sąd Okręgowy. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie jako nieuzasadnione.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, sprawa o ustalenie nieistnienia obowiązku alimentacyjnego jest sprawą o alimenty w rozumieniu przepisów wyłączających dopuszczalność skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że obecne brzmienie przepisów k.p.c. (art. 398^2 § 2 pkt 1 w zw. z art. 398^6 § 2) wyłącza dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o alimenty. Kryterium jest charakter sprawy jako 'sprawy o alimenty', a nie podział na sprawy dotyczące zasady lub wysokości świadczeń, co było stosowane pod rządami poprzednich przepisów. Sprawa o ustalenie obowiązku alimentacyjnego jest traktowana jako sprawa o alimenty.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
I. Ś.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. Ś. | osoba_fizyczna | powód |
| I. Ś. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 3986 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wyłącza dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o alimenty.
k.p.c. art. 3982 § § 2 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa, że skarga kasacyjna nie przysługuje w sprawach o alimenty.
Dz. U. Nr 48, poz. 554 art. 3921 § § 2
Ustawa o zmianie ustawy – kodeks postępowania cywilnego, ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz ustawy o komornikach sądowych i egzekucji
Wymienia sprawy, w których kasacja nie przysługuje, w tym sprawy o alimenty.
Pomocnicze
k.r.o. art. 27
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Podstawa ustalenia obowiązku alimentacyjnego.
k.p.c. art. 871 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wymogów formalnych zażalenia.
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna rozstrzygnięcia o zażaleniu.
k.p.c. art. 3984
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozpoznania skargi kasacyjnej.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 398^2 § 2 k.p.c. przez błędną, rozszerzającą wykładnię pojęcia 'sprawy o alimenty' i objęcie jego zakresem również sprawy o ustalenie.
Godne uwagi sformułowania
Argumentacja oparta na rozróżnianiu spraw o świadczenie (zapłatę) alimentacyjne i spraw o ustalenie prawa do świadczeń byłaby skuteczna pod rządem przepisów o kasacji w postępowaniu cywilnych obowiązujących w okresie od 1 lipca 1996 r. do 30 czerwca 2000 r. Przyjęcie jako kryterium dopuszczalności charakteru sprawy („o alimenty”) nie pozwala zaakceptować odmiennego kryterium sugerowanego w zażaleniu, opartego na podziale spraw jako dotyczących zasady lub wysokości świadczeń.
Skład orzekający
Hubert Wrzeszcz
przewodniczący
Zbigniew Strus
sprawozdawca
Maria Grzelka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o alimenty po zmianach wprowadzonych w 2000 roku."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i specyfiki sprawy o ustalenie obowiązku alimentacyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach alimentacyjnych, co jest ważne dla praktyków prawa rodzinnego i cywilnego.
“Czy skarga kasacyjna w sprawie o alimenty jest możliwa? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 2400 PLN
Sektor
rodzina
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt V CZ 118/05 POSTANOWIENIE Dnia 26 października 2005 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Hubert Wrzeszcz (przewodniczący) SSN Zbigniew Strus (sprawozdawca) SSN Maria Grzelka w sprawie z powództwa J. Ś. przeciwko I. Ś. o ustalenie nieistnienia obowiązku alimentacyjnego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 października 2005 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 12 lipca 2005 r., sygn. akt XVII RCa (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 12 lipca 2005 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną J. Ś., powoda w sprawie o ustalenie nieistnienia obowiązku alimentacyjnego wobec I. Ś. ustalonego na podstawie art. 27 k.r.o. przed orzeczeniem rozwodu małżonków Ś. Podstawę tego postanowienia sąd drugiej instancji upatrywał w art. 3986 § 2 k.p.c. (w związku z art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c.) w brzmieniu obowiązującym od 6 lutego 2005 r. W zażaleniu na to postanowienie, sporządzonym zgodnie z wymaganiem wynikającym z art. 871 § 1 k.p.c. powód zarzucał naruszenie art. 3982 § 2 k.p.c. przez błędną – rozszerzającą, wykładnię pojęcia „sprawy o alimenty” i objęcie jego zakresem również sprawy o ustalenie. Trafność podniesionego zarzutu miały potwierdzać orzeczenia Sądu Najwyższego cytowane w uzasadnieniu zażalenia. Skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia. 2 Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie jest nieuzasadnione. Argumentacja oparta na rozróżnianiu spraw o świadczenie (zapłatę) alimentacyjne i spraw o ustalenie prawa do świadczeń byłaby skuteczna pod rządem przepisów o kasacji w postępowaniu cywilnych obowiązujących w okresie od 1 lipca 1996 r. do 30 czerwca 2000 r., które (scil. art. 393 pkt 2) wyłączały dopuszczalność kasacji w sprawach o alimenty, gdy dotyczyła wysokości świadczeń (wyrok SN z 24.04.1997 r. II CZ 55/97) a dopuszczały ją, jeżeli kasacja dotyczyła zasady żądania (wyrok SN z 10 marca 1997 r. III CKN 2/97, postanowienie z 8 grudnia 1998 r., I CZ 159/98). Zmiana tych przepisów (kontynuowana po wprowadzeniu skargi kasacyjnej) dokonana ustawą z 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy – kodeks postępowania cywilnego, ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz ustawy o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. Nr 48, poz. 554) polegała m.in. na dodaniu art. 3921, który w § 2 wymieniał sprawy, w których kasacja nie przysługiwała bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Wśród nich wskazano sprawy o alimenty. Przyjęcie jako kryterium dopuszczalności charakteru sprawy („o alimenty”) nie pozwala zaakceptować odmiennego kryterium sugerowanego w zażaleniu, opartego na podziale spraw jako dotyczących zasady lub wysokości świadczeń. Sprawa, w której zapadło zaskarżone postanowienie dotyczyła niewątpliwie zasady obowiązku alimentacyjnego, nie zmieniało to jednak jej przedmiotu. Dlatego Sąd drugiej instancji trafnie zastosował wymienione na wstępie przepisy i uznał, że skarga kasacyjna nie była dopuszczalna, co skutkowało jej odrzuceniem. Na marginesie można zauważyć, że wskazana wartość przedmiotu sporu i zaskarżenia w apelacji (2.400 zł) wyłączałaby dopuszczalność wniesienia takiej skargi, gdyby nawet powód żądał ustalenia nieistnienia prawa majątkowego innego rodzaju. Nie znajdując w zażaleniu usprawiedliwionych zarzutów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3941 § 3 k.p.c. w związku z art. 3984 k.p.c. postanowił jak na wstępie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI