IV CSK 402/14

Sąd Najwyższy2014-12-16
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaprzedawnieniepotrącenieroszczenieSąd Najwyższypostępowanie cywilnewartość przedmiotu sporuwynagrodzenie

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania z powodu braku istotnego zagadnienia prawnego i oczywistej bezzasadności.

Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jej apelację od wyroku Sądu Okręgowego uwzględniającego powództwo o zapłatę. Skarżąca podniosła zarzut przedawnienia roszczenia przedstawionego do potrącenia, kwestionując moment jego skutków. Sąd Najwyższy uznał, że przedstawione zagadnienie nie jest nowe ani nierozwiązane, a argumentacja skarżącej nie uzasadnia oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia, odmawiając tym samym przyjęcia skargi do rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego zasądzający od pozwanej na rzecz powoda pozostałą część wynagrodzenia za wykonane roboty. Pozwana w skardze kasacyjnej podniosła zarzut przedawnienia roszczenia przedstawionego do potrącenia, kwestionując moment, od którego zarzut ten wywołuje skutki prawne (ex tunc czy ex nunc) i kiedy wierzytelność traci cechę zaskarżalności. Sąd Najwyższy, działając w ramach instytucji przesądu (art. 398^9 k.p.c.), odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Uzasadnił to brakiem wystąpienia istotnego zagadnienia prawnego w rozumieniu art. 398^3 § 1 pkt 1 k.p.c., wskazując, że poruszone kwestie nie są nowe ani nierozwiązane, a skarżąca nie wykazała potrzeby zmiany dotychczasowego stanowiska orzecznictwa. Ponadto, Sąd Najwyższy stwierdził, że skarga nie jest oczywiście uzasadniona w myśl art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c., gdyż argumentacja skarżącej nie wykazała kwalifikowanego naruszenia prawa przez sąd drugiej instancji. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem o szczególnym charakterze, służącym ochronie interesu publicznego, a nie ogólnym środkiem zaskarżania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Przedstawione zagadnienie nie stanowi nowego i nierozwiązanego problemu prawnego, a argumentacja skarżącej nie uzasadnia oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że kwestia przedawnienia roszczenia do potrącenia nie jest nowym zagadnieniem prawnym, a skarżąca nie wykazała potrzeby kolejnej wypowiedzi w tej sprawie ani oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznapowód
[...] "R." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W.spółkapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 398^3 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa skargi kasacyjnej wymagająca istnienia istotnego zagadnienia prawnego.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania - istnienie istotnego zagadnienia prawnego.

k.p.c. art. 398^9 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania - oczywista zasadność skargi.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaganie przedstawienia w skardze kasacyjnej przesłanek o charakterze publicznoprawnym uzasadniających jej przyjęcie.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Zarzut przedawnienia roszczenia przedstawionego do potrącenia wywołuje skutek ex tunc. Wierzytelność pozwanej była przedawniona i nienadająca się do potrącenia, mimo że zarzut przedawnienia nie został podniesiony w momencie potrącenia.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako środek zaskarżenia o szczególnym charakterze, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitej wykładni oraz eliminację orzeczeń oczywiście wadliwych, bądź dotkniętych nieważnością postępowania, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżania orzeczeń niesatysfakcjonujących stron. Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398^1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c. łączy się z obowiązkiem wykazania, że w sprawie doszło do kwalifikowanego, czyli oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy, a jego skutkiem było wydanie przez Sąd drugiej instancji orzeczenia oczywiście wadliwego.

Skład orzekający

Bogumiła Ustjanicz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności w kontekście istnienia istotnego zagadnienia prawnego i oczywistej zasadności skargi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury kasacyjnej i nie rozstrzyga merytorycznie kwestii przedawnienia w kontekście potrącenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kryteria przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej, choć nie zawiera przełomowych wniosków prawnych.

Kiedy Sąd Najwyższy przyjmie Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe kryteria oceny.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CSK 402/14
POSTANOWIENIE
Dnia 16 grudnia 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Bogumiła Ustjanicz
w sprawie z powództwa M. K.
‎
przeciwko […] "R." Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w W.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 16 grudnia 2014 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej
od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]
‎
z dnia 17 stycznia 2014 r., sygn. akt V ACa […],
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem Sąd Apelacyjny w […] oddalił apelację pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego w T. z dnia 28 sierpnia 2013 r., którym uwzględnione zostało powództwo o zapłatę pozostałej części wynagrodzenia powoda za wykonane na rzecz pozwanej roboty.
Pozwana w skardze kasacyjnej powołała podstawę przewidzianą w art. 398
3
§ 1 pkt 1 k.p.c., a we wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania przyczynę objętą art. 398
9
§ 1 pkt 1 i 4 k.p.c.
Występowanie istotnego zagadnienia prawnego skarżąca połączyła z koniecznością udzielenia odpowiedzi na pytanie czy zarzut przedawnienia roszczenia przedstawionego do potrącenia wywołuje skutek ex tunc, czy też ex nunc i z którym momentem zarzut ten powoduje, że wierzytelność traci cechę zaskarżalności.
Oczywista zasadność skargi kasacyjnej wynika z faktu uznania przez Sąd drugiej instancji wierzytelności pozwanej za przedawnioną i nienadającą się do potrącenia, chociaż w dacie dokonania potrącenia, dłużnik nie podniósł jeszcze zarzutu przedawnienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna ukształtowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako środek zaskarżenia o szczególnym charakterze, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni oraz eliminację orzeczeń oczywiście wadliwych, bądź dotkniętych nieważnością postępowania, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżania orzeczeń niesatysfakcjonujących stron. Realizacji tego celu służy instytucja tzw. przesądu, ustanowionego w art. 398
9
k.p.c., w ramach którego Sąd Najwyższy dokonuje wstępnej oceny sprawy przedstawionej mu ze skargą kasacyjną. Zakres przeprowadzanego badania jest ograniczony do kontroli, czy w sprawie występuje istotne zagadnienie, zachodzi potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, a zatem okoliczności przewidziane w art. 398
9
§ 1 pkt 1 do 4 k.p.c. Nie podlegają natomiast badaniu
podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie. Założenie wymagania objętego art. 398
4
§ 2 k.p.c. zostanie spełnione, jeżeli zostaną przedstawione w skardze kasacyjnej i uzasadnione przesłanki o charakterze publicznoprawnym, stanowiące podstawę wstępnej, merytorycznej oceny przesłanek określonych w art. 398
9
§ 1 k.p.c.
Istotnym zagadnieniem prawnym w rozumieniu art. 398 1 pkt 1 k.p.c. jest zagadnienie nowe, nierozwiązane dotychczas w orzecznictwie, którego wyjaśnienie może przyczynić się do rozwoju prawa. Ugruntowane zostało w orzecznictwie zapatrywanie, że skarżący powinien wskazać przepisy prawne, na tle stosowania których wyłoniło się zagadnienie, sformułować je, podać argumenty prowadzące do rozbieżnych ocen, a nadto motywację, że rozwiązane go jest istotne nie tylko w rozpoznawanej sprawie, ale także dla praktyki sądowej (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz.11; z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, OSNC 2002, nr 12, poz.151; z dnia 14 lutego 2003 r., I PK 306/02, niepubl.; z dnia 14 grudnia 2004 r., III CK 585/04, niepubl.; z dnia 26 września 2005 r., II PK 98/05, OSNP 2006, nr 15-16, poz. 243; niepubl.; z dnia 4 sierpnia 2006 r., III CZ 47/06, niepubl.; z dnia 22 listopada 2007r., I CSK 326/07, niepubl.; z dnia 26 czerwca 2008 r. I CSK 108/08, niepubl., z dnia 19 stycznia 2012 r., I UK 325/11, niepubl.; z dnia 4 grudnia 2013 r., II CSK 244/13, niepubl.). Przedstawione przez skarżącą zagadnienie nie odpowiada wskazanym wymaganiom. Poruszone w nim kwestie nie stanowią nowego i nierozwiązanego dotychczas problemu. Skarżąca nie odwołała się do wypowiedzi w orzecznictwie Sądu Najwyższego. Wniosek i jego uzasadnienie nie zawiera argumentów wskazujących na potrzebę zmiany dotychczas prezentowanego stanowiska, czy też kolejnej wypowiedzi tej kwestii dotyczącej. Argumentacja skarżącej sprowadza się do zastosowania prawa w zaskarżonym wyroku, co nie jest objęte powołaną przyczyną przesądu.
Oczywista zasadność skargi kasacyjnej w rozumieniu art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. łączy się z obowiązkiem wykazania, że w sprawie doszło do kwalifikowanego, czyli oczywistego naruszenia prawa, widocznego od razu przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, bez potrzeby głębszej analizy, a jego skutkiem było wydanie przez Sąd drugiej instancji orzeczenia oczywiście wadliwego (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49; z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP 2004, nr 6, poz. 100; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, niepubl.; z dnia 23 listopada 2010 r., III UK 10/11, niepubl.). Argumentacja uzasadnienia wniosku w odniesieniu do tej przesłanki na tle podstaw skargi kasacyjnej oraz motywów zaskarżonego postanowienia nie daje przesłanek do uznania, że jest ono oczywiście wadliwe, a skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Nie ma podstaw do uznania, że za oczywiście uzasadnioną można uznać skargę kasacyjną, w której zagadnieniem prawnym objęto tę samą problematykę prawną.
W postępowaniu przed Sądem drugiej instancji nie doszło do nieważności postępowania, której podstawy Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę z urzędu
[aw]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI