IV CSK 341/09

Sygn. akt IV CSK 341/09 POSTANOWIENIE Dnia 11 marca 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marian Kocon (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Dariusz Dończyk SSN Barbara Myszka w sprawie z wniosku T. M., E. M., P. M., A. M., N. G., S. M., M. M. i K. M. - następców prawnych R. M. przy uczestnictwie W. M. i N. M.-S. o wpis, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 marca 2010 r., skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania W. M. od postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 3 marca 2005 r., sygn. akt III Ca (…), oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie W. i A. małż. S., właściciele nieruchomości, dla której prowadzona jest w Sądzie Rejonowym w K. księga wieczysta Kw nr (...), oświadczeniem złożonym w dniu 7 kwietnia 2000 r. w formie aktu notarialnego, ustanowili „na rzecz każdorazowego właściciela lokalu nr 2 – położonego na działce nr 425 (małżonków M.) – bezpłatną służebność korzystania z pokoju na piętrze”. Na podstawie tego oświadczenia wpisano tej treści służebność w dziale III wymienionej księgi wieczystej. 2 W dniu 13 kwietnia 2000 r. W. i A. małż. S. sprzedali tę nieruchomość Z. i W. małż. M. W § 4 umowy nabywcy oświadczyli, że znana jest im treść oświadczenia sprzedających z dnia 7 kwietnia 2000 r. Protokołem z dnia 26 lutego 2003 r. notariusz sprostował niedokładności aktu notarialnego z dnia 7 kwietnia 2000 r. w ten sposób, że w miejsce słów „lokalu nr (...) w - położonego na działce 425” wpisano słowa „(dawniej lokalu nr 2) - nieruchomości objętej księgą wieczystą Kw nr (...)” i dopisano „położonego na działce nr 424 [Kw nr (...)]” oraz „(dawniej lokalu nr 2) położonego na działce nr 425 [Kw (…)]”. Referendarz sądowy Sądu Rejonowego w K. na podstawie tego protokołu dokonał w dniu 21 marca 2003 r. sprostowania niedokładności wpisu służebności. Sąd Okręgowy w G. postanowieniem z dnia 3 marca 2005 r. oddalił apelację uczestników postępowania od postanowienia Sądu Rejonowego w K. z dnia 20 lipca 2004 r., którym ten Sąd utrzymał w mocy sprostowanie dokonane przez referendarza sądowego w dniu 21 marca 2003 r. U podłoża tego rozstrzygnięcia legło stanowisko, że referendarz sądowy na podstawie protokołu z dnia 26 lutego 2003 r. jedynie sprostował niedokładności już wpisanej w księdze wieczystej służebności. Skarga kasacyjna uczestników postępowania W. i Z. małż. M. od postanowienia Sądu Okręgowego w G. – oparta na obu podstawach z art. 3983 k.p.c. – zawiera zarzut naruszenia art. 10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, art. 248 k.c.,328 § 2, 6268 § 2 k.p.c. oraz art. 80 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 369 ze zm.; dalej: „prawo o notariacie”), i zmierza do uchylenia tego postanowienia oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Istota zarzutów skargi kasacyjnej sprowadza się do twierdzenia, że Sądy niższej instancji błędnie przyjęły, iż w wyniku dokonanego wpisu doszło do sprostowania niedokładności istniejącego w księdze wieczystej wpisu służebności, a nie do zmiany treści tego prawa. Przy tym dokonały wykładni z naruszeniem art. 80 § 4 prawa o notariacie umożliwiającej skuteczne sprostowanie wadliwej czynności notarialnej z dnia 7 kwietnia 2000 r. Zgodnie z art. 80 § 4 prawa o notariacie notariusz może sprostować protokołem niedokładności, błędy pisarskie, rachunkowe lub inne oczywiste omyłki. Z treści tego przepisu wynika, że możliwość sprostowania czynności notarialnej w formie protokołu ogranicza się tylko do niedokładności, błędów pisarskich, rachunkowych lub innych oczywistych pomyłek. Niedokładność, będąca podstawą sprostowania czynności 3 notarialnych oznacza usterkę lub drobną nieścisłość. Przeciwieństwem jest dokładność polegająca na staranności dbałości o szczegóły w wykonywaniu czynności, ścisłość precyzyjność i skrupulatność. Skala niedokładności może być różna. Niemniej jednak sprostowanie może dotyczyć tylko niedokładności nie godzącej w osnowę i istotne postanowienia czynności. W świetle tych zasad, wbrew odmiennemu stanowisku skarżących, Sądy niższych instancji trafnie uznały, że sprostowane protokołem z dnia 26 lutego 2003 r. wady czynności prawnej z dnia 7 kwietnia 2000 r. o ustanowieniu służebności stanowiły niedokładności w rozumieniu art. 80 § 4 prawa o notariacie. Dokonane przez notariusza sprostowania nie wykraczały bowiem poza ramy wpisanej już służebności. Inaczej mówiąc, nie wpłynęły na jej treść. Skarżący bezzasadnie zarzucają, że Sądy niższej instancji błędnie uznały, iż protokół z dnia 26 lutego 2003 r., sporządzony w formie aktu notarialnego, stanowi podstawę do sprostowania treści istniejącego w księdze wieczystej wpisu służebności. W art. 31 ust. 1 u.k.w.h. określono minimalne wymagania niezbędne do podstawy wpisu. Podstawą tą jest dokument z podpisem notarialnie poświadczonym, chyba że przepisy szczególne przewidują inna formę dokumentu. W myśl art. 6268 § 2 k.p.c. sąd rozpoznając wniosek o wpis bada jedynie treść i formę wniosku, dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Przytoczony przepis zawiera pełną regulację przebiegu postępowania wieczystoksięgowego, i to nie tylko postępowania dowodowego, ale i podstaw orzekania. Protokół z dnia 26 lutego 2003 r. został sporządzony w formie aktu notarialnego w ściśle określonym celu i dla wywołania określonych skutków prawnych, prostujących ułomną czynność prawną. Oznacza to, że ten protokół mógł stanowić podstawę wpisu dokonanego w księdze wieczystej. Z tych przyczyn orzeczono, jak w postanowieniu.