V CSK 80/14

Sąd Najwyższy2014-09-11
SNCywilneodpowiedzialność odszkodowawczaŚrednianajwyższy
zadośćuczynieniewarunki w areszcieskarga kasacyjnaSąd Najwyższyodmowa przyjęciakoszty postępowania

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego powództwo o zadośćuczynienie za niewłaściwe warunki w areszcie, uznając brak oczywistej zasadności skargi.

Powód domagał się zadośćuczynienia za szkody spowodowane niewłaściwymi warunkami w areszcie śledczym. Sąd Apelacyjny oddalił jego apelację, a Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Sąd Najwyższy uzasadnił swoją decyzję brakiem wykazania przez powoda oczywistej zasadności skargi kasacyjnej, wskazując, że nie jest trzecią instancją korygującą wszelkie błędy, a jedynie organem dbającym o jednolitość orzecznictwa.

Sprawa dotyczyła powództwa o zadośćuczynienie za szkody fizyczne i niematerialne, które miały być spowodowane niewłaściwymi warunkami odbywania kary pozbawienia wolności w Areszcie Śledczym w K. Sąd Okręgowy w O. oddalił pierwotne powództwo, a następnie Sąd Apelacyjny w [...] oddalił apelację powoda. Powód wniósł skargę kasacyjną, powołując się na naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego oraz wskazując na oczywistą zasadność skargi. Sąd Najwyższy, rozpatrując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, odmówił jej przyjęcia. Uzasadnienie opierało się na interpretacji art. 398^9 § 1 k.p.c., zgodnie z którą skarga kasacyjna jest środkiem nadzwyczajnym służącym ochronie interesu publicznego poprzez ujednolicenie orzecznictwa. Sąd Najwyższy podkreślił, że nie jest trzecią instancją rozpatrującą każdą sprawę, a dla przyjęcia skargi konieczne jest wykazanie co najmniej jednej z przesłanek wskazanych w ustawie, w tym oczywistej zasadności skargi. Sąd uznał, że powód nie wykazał w sposób kwalifikowany naruszenia prawa, a jedynie kwestionował wykładnię przepisów dokonaną przez sąd drugiej instancji, co nie stanowi podstawy do przyjęcia skargi. W konsekwencji, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej i zasądził od powoda koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie spełnia przesłanek przyjęcia jej do rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że powód nie wykazał w sposób kwalifikowany naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które miałoby wpływ na treść orzeczenia. Kwestionowanie wykładni prawa przez sąd drugiej instancji nie stanowi samo w sobie podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa

Strony

NazwaTypRola
K. S.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa - Areszt Śledczy w K.organ_państwowypozwany
Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Skarbu Państwaorgan_państwowyinna

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w tym oczywistą zasadność.

k.p.c. art. 398^9 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^3 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik sprawy w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wykazania przez powoda oczywistej zasadności skargi kasacyjnej. Kwestionowanie wykładni prawa przez sąd drugiej instancji nie stanowi podstawy do przyjęcia skargi kasacyjnej. Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją korygującą wszelkie błędy.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego przez Sąd Apelacyjny. Oczywista zasadność skargi kasacyjnej z uwagi na nieuwzględnienie bezprawności działania pozwanego i krzywdy powoda.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna ukształtowana została jako nadzwyczajny środek prawny, służący od prawomocnych orzeczeń, którego celem jest ochrona interesu publicznego, polegającego na ujednoliceniu orzecznictwa sądów i rozwoju judykatury. Nie jest rolą Sądu Najwyższego, nie będącego trzecią instancją sądową, korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej sprawie, nawet gdyby w rzeczywistości miały one miejsce. Spełniające te wymagania naruszenie przepisów prawa powinno mieć postać kwalifikowaną, dostrzegalną bez potrzeby wnikliwej analizy prawnej i zagłębiania się w szczegóły sprawy.

Skład orzekający

Bogumiła Ustjanicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, w szczególności wymogu wykazania oczywistej zasadności skargi."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i nie rozstrzyga merytorycznie sprawy o zadośćuczynienie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady postępowania kasacyjnego i rolę Sądu Najwyższego, co jest istotne dla prawników praktyków, choć nie zawiera przełomowych rozstrzygnięć merytorycznych.

Kiedy Sąd Najwyższy przyjmie Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe zasady i pułapki.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CSK 80/14
POSTANOWIENIE
Dnia 11 września 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Bogumiła Ustjanicz
w sprawie z powództwa K. S.
‎
przeciwko Skarbowi Państwa - Aresztowi Śledczemu w K.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 11 września 2014 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w
[…]
‎
z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt I ACa
[…]
,
1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2) zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 120 zł (sto dwadzieścia) tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem Sąd Apelacyjny w […] oddalił apelację powoda od wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 8 kwietnia 2013 r., którym oddalone zostało jego powództwo o zadośćuczynienie za szkody fizyczne i  niematerialne, spowodowane niewłaściwymi warunkami odbywania kary pozbawienia wolności.
Powód w skardze kasacyjnej powołał podstawę przewidzianą art. 398
3
§ 1 pkt 1 k.p.c. We wniosku o przyjęcie tej skargi do rozpoznania wskazał przyczynę objętą art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. Oczywistą zasadność skargi kasacyjnej połączył z  nieuwzględnieniem przez Sąd drugiej instancji bezprawności w działaniu pozwanego oraz doznania krzywdy przez powoda, chociaż wskazywał on wielokrotnie na powstałe dolegliwości będące konsekwencją warunków panujących w Areszcie Śledczym w K..
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna ukształtowana została jako nadzwyczajny środek prawny, służący od prawomocnych orzeczeń, którego celem jest ochrona interesu publicznego, polegającego na ujednoliceniu orzecznictwa sądów i rozwoju judykatury. Założenie to może być zrealizowane jedynie poprzez powołanie i  uzasadnienie istnienia co najmniej jednej z przesłanek wskazanych w art. 398
9
§  1 k.p.c. Nie jest rolą Sądu Najwyższego, nie będącego trzecią instancją sądową, korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w  każdej sprawie, nawet gdyby w rzeczywistości miały one miejsce. Do realizacji celu wyznaczonego temu nadzwyczajnemu środkowi zaskarżenia dochodzi przez spełnienie chociaż jednej z przesłanek objętych art. 398
9
§ 1 k.p.c.
Jednolicie przyjmowane jest w orzecznictwie Sądu Najwyższego, że dla wykazania oczywistej zasadności skargi kasacyjnej należy przedstawić, drogą odrębnego wywodu, że bez wątpliwości doszło do uchybień i naruszeń przepisów prawa materialnego lub procesowego, gdy jest pewne, że miały one wpływ na treść orzeczenia albo jeśli podniesione zarzuty oczywiście uzasadniają skargę. Spełniające te wymagania naruszenie przepisów prawa powinno mieć postać kwalifikowaną, dostrzegalną bez potrzeby wnikliwej analizy prawnej i zagłębiania się w szczegóły sprawy. Nie chodzi zatem o takie naruszenie prawa, które może stanowić podstawę skargi w rozumieniu art. 398
4
k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC z 2004 r., nr 3, poz. 49; z dnia 8 marca 2002 r., I PKN 341/01, OSNP z 2004 r. nr 6, poz. 100; z dnia 11  stycznia 2008 r., I UK 285/07, niepubl.; 22 marca 2012 r., I PK 196/11 niepubl.; z dnia 7 września 2012 r., V CSK 529/11, niepubl.; z dnia 18 września 2012 r., II  CSK 179/12, niepubl.). Nie spełnia przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania powołanie naruszenia konkretnego przepisu prawa, ale sytuacja, w  której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego rozstrzygnięcia (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2003 r., I  PK 227/02, OSNP 2004, nr 13, poz. 230; z dnia 26 kwietnia 2006 r., II CZ 38/06, niepubl.; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 285/07, niepubl.). Rzeczą skarżącego było wykazanie, że oczywistość tego rodzaju rzeczywiście zachodzi. Nie motywuje jej kwestionowanie wykładni przepisów prawa dokonanej przez Sąd drugiej instancji. Uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, analiza podstaw skargi oraz motywów zaskarżonego wyroku nie prowadzi do wniosku, że doszło do naruszenia, w stopniu kwalifikowanym, prawa materialnego. Kwestionowanie wykładni prawa dokonanej przez Sąd Apelacyjny oparte jest na subiektywnym przekonaniu skarżącego, które nie znajduje potwierdzenia w  okolicznościach sprawy.
W postępowaniu przed Sądem drugiej instancji nie doszło do nieważności postępowania, którą Sąd Najwyższy bierze pod rozwagę z urzędu w granicach zaskarżenia.
Z powyższych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398
9
§ 2 k.p.c. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z zasady odpowiedzialności za wynik sprawy, przewidzianej art. 98 § 1 i art. 391 § 1 w związku z art. 398
21
k.p.c.
[aw]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI