Orzeczenie · 2009-10-09

IV CSK 210/09

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2009-10-09
SAOSinneleczenie odwykoweWysokanajwyższy
prokuratorleczenie odwykowepostępowanie nieprocesowek.p.c.ustawa o wychowaniu w trzeźwościlegitymacja procesowaSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną Prokuratora Rejonowego w G. od postanowienia Sądu Okręgowego w Gdańsku, które oddaliło apelację prokuratora od postanowienia Sądu Rejonowego w Gdyni. Sąd Rejonowy oddalił wniosek prokuratora o zmianę postanowienia w zakresie rodzaju zakładu leczenia odwykowego, orzekając wobec uczestnika postępowania Marka Ś. zobowiązanie do podjęcia leczenia w stacjonarnym zakładzie lecznictwa odwykowego. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, że art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi jest przepisem szczególnym, który wymienia jedynie kuratora i zakład leczący jako podmioty uprawnione do złożenia wniosku o zmianę rodzaju zakładu, co wyłącza stosowanie art. 7 k.p.c. Sąd Najwyższy uznał jednak, że art. 7 k.p.c. przyznaje prokuratorowi generalne uprawnienie do żądania wszczęcia postępowania w każdej sprawie cywilnej, w tym nieprocesowej, bez względu na to, czy przepis szczególny go wymienia. Podkreślono, że ochrona praworządności, praw obywateli i interesu społecznego, szczególnie w sprawach dotyczących leczenia odwykowego, wymaga zapewnienia udziału prokuratora i możliwości wszczynania przez niego postępowania na każdym etapie. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie uprawnienia prokuratora do wszczynania postępowań nieprocesowych na podstawie art. 7 k.p.c., nawet wbrew literalnemu brzmieniu przepisów szczególnych, gdy wymaga tego interes publiczny.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy głównie postępowań nieprocesowych i roli prokuratora w ochronie praworządności i interesu społecznego.

Zagadnienia prawne (1)

Czy prokurator jest uprawniony do złożenia wniosku o zmianę rodzaju orzeczonego zakładu lecznictwa odwykowego na podstawie art. 7 k.p.c., nawet jeśli przepis szczególny (art. 34 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości) go nie wymienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, prokurator jest uprawniony do złożenia takiego wniosku na podstawie art. 7 k.p.c.

Uzasadnienie

Art. 7 k.p.c. przyznaje prokuratorowi generalne uprawnienie do żądania wszczęcia postępowania w każdej sprawie cywilnej, w tym nieprocesowej. Przepis ten nie jest ograniczony przez przepisy szczególne, które nie wymieniają prokuratora jako strony uprawnionej do złożenia wniosku. Ochrona interesu publicznego i społecznego w sprawach o leczenie odwykowe wymaga możliwości działania prokuratora na każdym etapie postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Rejonowy w G.

Strony

NazwaTypRola
Prokurator Rejonowy w G.organ_państwowywnioskodawca
Marek Ś.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 7

Kodeks postępowania cywilnego

Prokurator może żądać wszczęcia postępowania w każdej sprawie, jak również wziąć udział w każdym toczącym się już postępowaniu, jeżeli według jego oceny wymaga tego ochrona praworządności, praw obywateli lub interesu społecznego. Dotyczy to również postępowań nieprocesowych.

Pomocnicze

u.w.t. art. 34 § ust. 2

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Przepis ten wymienia jedynie kuratora i zakład leczący jako podmioty uprawnione do złożenia wniosku o zmianę rodzaju zakładu lecznictwa odwykowego.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące postępowania procesowego stosuje się do postępowań nieprocesowych tylko w zakresie, w jakim nie są one uregulowane przepisami szczególnymi.

k.p.c. art. 39815

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

u.w.t. art. 26 § ust. 1

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Postępowanie w przedmiocie zastosowania obowiązku poddania się leczeniu odwykowemu toczy się przed sądem rejonowym w postępowaniu nieprocesowym.

u.w.t. art. 26 § ust. 3

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Prokurator jest wymieniony jako podmiot legitymowany do złożenia wniosku o wszczęcie postępowania o zastosowanie obowiązku poddania się leczeniu odwykowemu.

u.w.t. art. 34 § ust. 4

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Prokurator jest uprawniony do złożenia wniosku o orzeczenie o ustaniu obowiązku poddania się leczeniu odwykowemu przed upływem 2 lat.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 7 k.p.c. przyznaje prokuratorowi generalne uprawnienie do wszczęcia postępowania nieprocesowego w każdej sprawie, niezależnie od przepisów szczególnych. • Ochrona praworządności, praw obywateli i interesu społecznego w sprawach o leczenie odwykowe wymaga możliwości działania prokuratora na każdym etapie postępowania.

Odrzucone argumenty

Art. 34 ust. 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości jest przepisem szczególnym, który wyłącza stosowanie art. 7 k.p.c., ponieważ nie wymienia prokuratora jako strony uprawnionej do złożenia wniosku o zmianę rodzaju zakładu lecznictwa odwykowego.

Godne uwagi sformułowania

prokurator może żądać wszczęcia postępowania w każdej sprawie, jak również wziąć udział w każdym toczącym się już postępowaniu, jeżeli według jego oceny wymaga tego ochrona praworządności, praw obywateli lub interesu społecznego • Niezależnie zatem od tego, czy przepisy regulujące poszczególne rodzaje spraw rozpoznawanych w postępowaniu nieprocesowym i wskazujące osoby uprawnione do złożenia wniosku o ich wszczęcie, wymieniają prokuratora jako uprawnionego czy nie, może on złożyć wniosek o wszczęcie takiego postępowania na podstawie art. 7 k.p.c.

Skład orzekający

Irena Gromska-Szuster

przewodniczący, sprawozdawca

Teresa Bielska-Sobkowicz

sędzia

Józef Frąckowiak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie uprawnienia prokuratora do wszczynania postępowań nieprocesowych na podstawie art. 7 k.p.c., nawet wbrew literalnemu brzmieniu przepisów szczególnych, gdy wymaga tego interes publiczny."

Ograniczenia: Dotyczy głównie postępowań nieprocesowych i roli prokuratora w ochronie praworządności i interesu społecznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z uprawnieniami prokuratora w postępowaniach nieprocesowych, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy interpretuje przepisy ogólne w kontekście przepisów szczególnych.

Prokurator może działać, nawet gdy ustawa milczy? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice uprawnień.

Sektor

zdrowie

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst