III CSK 118/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną w sprawie dotyczącej wykreślenia ostrzeżenia z księgi wieczystej, uznając ją za niedopuszczalną.
Wnioskodawca domagał się wykreślenia z księgi wieczystej zakazu zbywania i obciążania nieruchomości, który został wpisany na podstawie postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia. Sądy niższych instancji oddaliły wniosek, uznając, że podstawą wykreślenia może być jedynie postanowienie stwierdzające upadek zabezpieczenia. Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną, uznając ją za niedopuszczalną, ponieważ postanowienia dotyczące wpisu ostrzeżenia o toczącym się procesie na podstawie postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia nie są orzeczeniami kończącymi postępowanie w rozumieniu art. 519¹ § 1 k.p.c.
Sprawa dotyczyła wniosku o wykreślenie z księgi wieczystej ostrzeżenia o zakazie zbywania i obciążania nieruchomości, które zostało wpisane na podstawie postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia. Sąd Rejonowy w K. oddalił wniosek, wskazując, że podstawą wykreślenia może być jedynie postanowienie stwierdzające upadek zabezpieczenia, a nie samo oświadczenie o zgodzie na wykreślenie. Sąd Okręgowy w K. utrzymał to postanowienie w mocy. Wnioskodawca złożył skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy, powołując się na utrwalone orzecznictwo, uznał, że w sprawach wieczystoksięgowych skarga kasacyjna jest dopuszczalna tylko od orzeczeń kończących postępowanie w rozumieniu art. 519¹ § 1 k.p.c. Postanowienia dotyczące wpisu ostrzeżenia o toczącym się procesie na podstawie postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia nie spełniają tych kryteriów, ponieważ mają charakter zabezpieczający i nie kładą kresu określonym czynnościom w zakresie uprawnień podmiotowych związanych z ustrojem ksiąg wieczystych. W związku z tym Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienia dotyczące wpisu ostrzeżenia o udzielonym zabezpieczeniu w księdze wieczystej nie są orzeczeniami kończącymi postępowanie w rozumieniu art. 519¹ § 1 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na utrwalone orzecznictwo, stwierdził, że skarga kasacyjna jest dopuszczalna tylko od orzeczeń kończących postępowanie w rozumieniu art. 519¹ § 1 k.p.c. Postanowienia dotyczące wpisu ostrzeżenia o zabezpieczeniu nie spełniają tych kryteriów, ponieważ mają charakter zabezpieczający i nie kładą kresu określonym czynnościom w zakresie uprawnień podmiotowych związanych z ustrojem ksiąg wieczystych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
wnioskodawca (w sensie procesowym, gdyż jego skarga została odrzucona)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. sp. z o.o. | spółka | wnioskodawca |
| A. sp. z o.o. | spółka | uczestnik |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 519¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W orzecznictwie utrwaliło się stanowisko, że w sprawach wieczystoksięgowych orzeczeniami kończącymi postępowanie w rozumieniu tego przepisu są tylko te postanowienia, które kładą kres określonym czynnościom w zakresie uprawnień podmiotowych związanych z ustrojem ksiąg wieczystych. Nie odpowiadają tym wymaganiom postanowienia sądu drugiej instancji, które nie spełniają cech definitywności; dotyczą tylko kwestii wpadkowych, nie łączą się ze zmianą ujawnionych w księdze wieczystej praw podmiotowych, lecz zabezpieczają prawidłowy tok innego postępowania lub skuteczność ewentualnego przyszłego orzeczenia, np. postanowienia dotyczące wpisu ostrzeżenia o toczącym się procesie na podstawie postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia (art. 755 k.p.c.).
Pomocnicze
k.p.c. art. 398⁶ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
u.k.w.h. art. 25 § ust. 1 pkt 3
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Podstawa wpisu zakazu zbywania, obciążania lub innego rozporządzania nieruchomościami na podstawie postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia.
k.p.c. art. 754¹ § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do wykreślenia zabezpieczenia.
k.p.c. art. 398³ § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, ponieważ postanowienie sądu drugiej instancji dotyczące wpisu ostrzeżenia o zabezpieczeniu nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w rozumieniu art. 519¹ § 1 k.p.c.
Godne uwagi sformułowania
postanowienia dotyczące wpisu ostrzeżenia o toczącym się procesie na podstawie postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia (...) nie odpowiadają tym wymaganiom [orzeczeń kończących postępowanie] wpis pełniący funkcję zabezpieczającą
Skład orzekający
Barbara Myszka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach wieczystoksięgowych dotyczących wpisów o charakterze zabezpieczającym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wpisu ostrzeżenia o zabezpieczeniu, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia o prawach do nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię procesową dotyczącą dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach wieczystoksięgowych, co jest ważne dla praktyków prawa nieruchomości i postępowania cywilnego.
“Kiedy skarga kasacyjna w sprawach ksiąg wieczystych jest niedopuszczalna? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III CSK 118/17 POSTANOWIENIE Dnia 29 września 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Myszka w sprawie z wniosku L. sp. z o.o. z siedzibą w K. przy uczestnictwie A. sp. z o.o. z siedzibą w W. o wykreślenie ostrzeżenia z działu III ksiąg wieczystych (…) i (…)1, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 września 2017 r., na skutek skargi kasacyjnej wnioskodawcy od postanowienia Sądu Okręgowego w K. z dnia 29 listopada 2016 r., sygn. akt II Ca (…), odrzuca skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w K., po rozpoznaniu sprawy z wniosku L. sp. z o.o. w K. przy uczestnictwie A. sp. z o.o. w W., postanowieniem z dnia 5 lipca 2016 r. oddalił wniosek L. sp. z o.o. w K. o wykreślenie z działu III księgi wieczystej nr (…), prowadzonej dla nieruchomości o obszarze 1,6019 ha położonej w K. oraz z działu III księgi wieczystej nr (…)1, prowadzonej dla nieruchomości o obszarze 0,7751 ha położonej w K. wpisu zakazu zbywania, obciążania lub innego rozporządzania obu nieruchomościami. Ustalił, że w dziale III wymienionych ksiąg wieczystych dokonano wpisu zakazu zbywania, obciążania lub innego rozporządzania nieruchomościami objętymi tymi księgami. Podstawą obu wpisów było postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 29 października 2007 r., sygn. akt XX GCo (…), o udzieleniu zabezpieczenia, zmienione postanowieniem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 22 kwietnia 2008 r., sygn. akt VI ACz (…). Wnosząc o wykreślenie tych wpisów, wnioskodawczyni dołączyła do wniosku poświadczone notarialnie oświadczenie o wyrażeniu zgody na wykreślenie. Sąd Rejonowy uznał, że oświadczenie to nie może stanowić podstawy wykreślenia, podstawą taką bowiem może być jedynie postanowienie stwierdzające upadek zabezpieczenia (art. 754 1 § 3 k.p.c.). Apelacja wnioskodawczyni została oddalona postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z dnia 29 listopada 2016 r. W skardze kasacyjnej wniesionej od tego postanowienia wnioskodawczyni, powołując się na podstawę określoną w art. 398 3 § 1 pkt 2 k.p.c., wniosła o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy w K. przedstawił skargę kasacyjną wraz z aktami sprawy Sądowi Najwyższemu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 519 1 § 1 k.p.c., od wydanego przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie – w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego – przysługuje skarga kasacyjna do Sądu Najwyższego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Z przytoczonego przepisu wynika, że w sprawach wieczystoksięgowych skarga kasacyjna jest dopuszczalna. W orzecznictwie utrwaliło się jednak stanowisko, że w sprawach o wpis w księdze wieczystej orzeczeniami kończącymi postępowanie w rozumieniu art. 519 1 § 1 k.p.c. są tylko te postanowienia, które kładą kres określonym czynnościom w zakresie uprawnień podmiotowych związanych z ustrojem ksiąg wieczystych. Nie odpowiadają tym wymaganiom postanowienia sądu drugiej instancji, które nie spełniają cech definitywności; dotyczą tylko kwestii wpadkowych, nie łączą się ze zmianą ujawnionych w księdze wieczystej praw podmiotowych, lecz zabezpieczają prawidłowy tok innego postępowania lub skuteczność ewentualnego przyszłego orzeczenia, np. postanowienia dotyczące wpisu ostrzeżenia o toczącym się procesie na podstawie postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia (art. 755 k.p.c.), wpisu ostrzeżenia na podstawie art. 10 ust. 2 u.k.w.h. i art. 626 13 § 1 k.p.c. bądź sprostowania usterek wpisu na podstawie art. 626 13 § 2 k.p.c. (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 1997 r., I CKN 31/96, OSNC 1997, nr 5, poz. 55, z dnia 15 stycznia 1997 r., III CZ 1/97, OSNC 1997, nr 4, poz. 37 ze sprost. w OSNC 1997, nr 6 - 7, s. 136, z dnia 18 listopada 1997 r., I CKN 325/97, nie publ., z dnia 13 stycznia 1998 r., II CKN 529/97, OSNC 1998, nr 7 - 8, poz. 128, z dnia 22 czerwca 2001 r., V CZ 91/01, OSNC 2002, nr 2, poz. 25, z dnia 23 sierpnia 2012 r., II CZ 94/12, nie publ., z dnia 17 lipca 2013 r., V CSK 479/12, nie publ., z dnia 24 września 2015 r., V CSK 690/14, OSNC-ZD 2017, nr C, poz. 38, z dnia 28 września 2016 r., III CZ 34/16, nie publ. i z dnia 8 grudnia 2016 r., III CZ 56/16, nie publ.). W niniejszej sprawie przedmiotem rozpoznania Sądu Okręgowego było żądanie wykreślenia wpisu zakazu zbywania i obciążania nieruchomości, dokonanego na podstawie postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia (art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, jedn. tekst: Dz.U. z 2017 r., poz. 1007 ze zm.), a więc wpisu pełniącego funkcję zabezpieczającą. Z tych względów Sąd Najwyższy, podzielając dotychczasowy kierunek wykładni art. 519 1 § 1 k.p.c., uznał skargę kasacyjną za niedopuszczalną i na podstawie art. 398 6 § 3 w związku z art. 13 § 2 k.p.c. postanowił, jak w sentencji. aj
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI