Orzeczenie · 2011-10-21

IV CSK 133/11

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2011-10-21
SAOSCywilneprawo autorskieWysokanajwyższy
prawo autorskieodszkodowanienaruszenie prawreemisjatelewizja kablowaSąd Najwyższywynagrodzeniezawinienie

Sprawa rozpatrywana przez Sąd Najwyższy dotyczyła roszczenia Stowarzyszenia Filmowców Polskich przeciwko spółce "S.A.V." o zaniechanie reemisji utworów audiowizualnych oraz o zapłatę odszkodowania. Powód domagał się zasądzenia kwoty 906 539,24 zł jako odszkodowania za bezprawne i zawinione reemitowanie programów, obliczonego jako trzykrotność wynagrodzenia odpowiadającego 2,8% miesięcznych wpływów netto operatora. Sądy niższych instancji różnie ustalały wysokość odszkodowania. Sąd Najwyższy, analizując przepis art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, orzekł, że odszkodowanie z tytułu zawinionego naruszenia autorskich praw majątkowych nie zależy od wykazania wysokości poniesionego uszczerbku. Podstawą jego ustalenia jest trzykrotność stosownego wynagrodzenia, które byłoby należne tytułem udzielenia zgody na korzystanie z utworu. Sąd uchylił zaskarżony wyrok w części oddalającej apelację powoda i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że sądy niższych instancji wadliwie ustaliły podstawę faktyczną rozstrzygnięcia w zakresie wysokości stosownego wynagrodzenia, nie przeprowadzając w pełni niezbędnego postępowania dowodowego, w tym opinii biegłego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie wysokości odszkodowania za naruszenie praw autorskich w przypadku braku wykazania konkretnej szkody, interpretacja art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b Pr.aut., moment ustalania wynagrodzenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej regulacji odszkodowania za naruszenie praw autorskich w Polsce; kwestia zgodności z dyrektywą UE może być przedmiotem dalszych analiz.

Zagadnienia prawne (4)

Czy odszkodowanie z tytułu zawinionego naruszenia autorskich praw majątkowych zależy od wykazania wysokości poniesionego uszczerbku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, odszkodowanie to nie zależy od wykazania wysokości poniesionego uszczerbku.

Uzasadnienie

Przepis art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych przewiduje odszkodowanie ryczałtowe, ustalone na podstawie zobiektywizowanego miernika szkody (trzykrotność stosownego wynagrodzenia), co wyłącza konieczność wykazywania konkretnej szkody.

Jaki jest moment miarodajny dla ustalenia wysokości stosownego wynagrodzenia stanowiącego podstawę odszkodowania za naruszenie praw autorskich?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Momentem miarodajnym jest chwila zamknięcia rozprawy.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 316 § 1 k.p.c. i art. 363 § 2 k.c., wysokość odszkodowania ustala się według stanu rzeczy istniejącego w chwili zamknięcia rozprawy, co jest zgodne z systemowym rozumieniem roszczeń odszkodowawczych.

Czy art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych jest zgodny z dyrektywą nr 2004/48/WE?

Odpowiedź sądu

Choć przepis odbiega od postulowanego w dyrektywie zakresu ochrony, nie jest z nią sprzeczny w stopniu uniemożliwiającym jego stosowanie.

Uzasadnienie

Dyrektywa określa minimalny poziom ochrony i dopuszcza odszkodowania ryczałtowe. Nie nakłada ona obowiązków na podmioty indywidualne i nie wywiera bezpośredniego skutku w sporach między nimi. Sądy krajowe powinny interpretować prawo wewnętrzne w świetle dyrektywy, o ile jest to możliwe.

Czy naruszenie praw autorskich przez pozwaną było zawinione?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pozwanej można przypisać co najmniej winę nieumyślną.

Uzasadnienie

Pozwana miała świadomość bezprawności reemisji po wygaśnięciu licencji, a jej działania negocjacyjne były opóźnione i nieskuteczne, co świadczy o niedołożeniu wymaganej staranności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie w części, oddalenie w pozostałej części
Strona wygrywająca
Stowarzyszenie Filmowców Polskich (w części uchylonej)

Strony

NazwaTypRola
Stowarzyszenie Filmowców Polskich w W.instytucjapowód
"S.A.V.", spółka z o.o. w B.spółkapozwany

Przepisy (11)

Główne

Pr.aut. art. 79 § 1 pkt 3 lit. b

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

Odszkodowanie z tytułu zawinionego naruszenia autorskich praw majątkowych nie zależy od wykazania wysokości poniesionego uszczerbku, a jego wysokość stanowi trzykrotność stosownego wynagrodzenia, które w chwili jego dochodzenia byłoby należne tytułem udzielenia zgody na korzystanie z utworu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 316 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd wydaje wyrok biorąc za podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy.

k.c. art. 363 § § 2

Kodeks cywilny

Wysokość odszkodowania powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania.

k.p.c. art. 232 § zdanie drugie

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd może dopuścić dowód z opinii biegłego z urzędu, jeśli rozstrzygnięcie sprawy wymaga wiadomości specjalnych, których sąd nie posiada.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 235 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 278 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 229

Kodeks postępowania cywilnego

Pr.aut. art. 110

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

Pr.aut. art. 118 § 10

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Odszkodowanie z tytułu zawinionego naruszenia praw autorskich nie wymaga wykazania wysokości poniesionego uszczerbku. • Podstawą odszkodowania jest trzykrotność stosownego wynagrodzenia. • Momentem miarodajnym dla ustalenia wynagrodzenia jest chwila zamknięcia rozprawy.

Odrzucone argumenty

Art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b Pr.aut. jest niezgodny z dyrektywą 2004/48/WE. • Zasądzenie odszkodowania wymaga wykazania realnej szkody. • Pozwana nie ponosi winy za naruszenie praw autorskich. • Wynagrodzenie powinno być ustalone według stawek z chwili naruszenia praw autorskich.

Godne uwagi sformułowania

odszkodowanie z tytułu zawinionego naruszenia autorskich praw majątkowych nie zależy od wykazania wysokości poniesionego uszczerbku • trzykrotności stosownego wynagrodzenia, które w chwili jego dochodzenia byłoby należne tytułem udzielenia przez uprawnionego zgody na korzystanie z utworu • nie chodzi o to, by zrekonstruować sytuację, w jakiej znajdowałyby się strony, gdyby licencja została udzielona, lecz o to, by ustalić odszkodowanie za korzystanie z cudzego prawa bez zezwolenia • sąd wydaje wyrok biorąc za podstawę stan rzeczy istniejący w chwili zamknięcia rozprawy

Skład orzekający

Mirosława Wysocka

przewodniczący-sprawozdawca

Marta Romańska

członek

Roman Dziczek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości odszkodowania za naruszenie praw autorskich w przypadku braku wykazania konkretnej szkody, interpretacja art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b Pr.aut., moment ustalania wynagrodzenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej regulacji odszkodowania za naruszenie praw autorskich w Polsce; kwestia zgodności z dyrektywą UE może być przedmiotem dalszych analiz.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odszkodowania za naruszenie praw autorskich, które jest istotne dla twórców i przedsiębiorców korzystających z utworów. Wyjaśnia, że nie trzeba udowadniać konkretnej szkody, co jest kluczowe dla ochrony praw własności intelektualnej.

Naruszyłeś prawa autorskie? Nie musisz udowadniać szkody, by zapłacić odszkodowanie!

Dane finansowe

WPS: 906 539,24 PLN

odszkodowanie: 450 077,3 PLN

Sektor

media

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst