IV CNP 68/13

Sąd Najwyższy2013-12-20
SNRodzinnekontakty z dzieckiemŚrednianajwyższy
kontakty z dzieckiemskarga o stwierdzenie niezgodności z prawemSąd Najwyższypostępowanie nieprocesowedobro dzieckaprawa rodzicielskieprawa dziadków

Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia dotyczącego kontaktów z dziećmi, uznając ją za niedopuszczalną z powodu istnienia możliwości zmiany orzeczenia w drodze środków prawnych.

Strony wniosły skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu okręgowego, które oddaliło ich apelację od wyroku ustalającego kontakty dzieci z dziadkami. Skarżący zarzucili naruszenie Konstytucji RP oraz Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, wskazując na niedokładności w określeniu podstawy prawnej i brak wywodu uzasadniającego przesłanki dopuszczalności skargi. Kluczowe było stwierdzenie, że możliwość zmiany orzeczenia o kontaktach z dzieckiem na podstawie art. 113(6) k.r.o. wyłącza dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.

Skarżący, rodzice małoletnich dzieci, domagali się stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 21 czerwca 2013 r. Postanowienie to oddaliło ich apelację od wyroku Sądu Rejonowego w M., który ustalał kontakty dzieci z dziadkami ojczystymi. Skarżący zarzucili naruszenie art. 38 Konstytucji RP oraz art. 113(6) § 1 k.r.o. poprzez ich błędną wykładnię i niezastosowanie art. 58 § 2 k.c. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, odrzucił skargę jako niedopuszczalną. Sąd wskazał na oczywiste niedokładności w określeniu przepisu stanowiącego podstawę skargi (art. 424(1) § 1 k.p.k. zamiast właściwych przepisów k.p.c. dotyczących postępowań nieprocesowych, tj. art. 519(2) § 1 i 2 k.p.c.). Ponadto, skarżący nie przedstawili wywodu prawnego uzasadniającego spełnienie przesłanek dopuszczalności skargi, w szczególności nie wykazali, że zmiana lub uchylenie postanowienia w drodze przysługujących środków prawnych nie było możliwe. Sąd podkreślił, że możliwość zmiany orzeczenia o kontaktach z dzieckiem na podstawie art. 113(6) k.r.o. (sąd opiekuńczy może zmienić rozstrzygnięcie, jeżeli wymaga tego dobro dziecka) wyłącza dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. W związku z tym skarga została odrzucona, a skarżący zostali obciążeni kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia w sprawie o ustalenie kontaktów z dzieckiem jest niedopuszczalna, jeżeli istnieje możliwość zmiany lub uchylenia tego postanowienia w drodze przysługujących stronie środków prawnych, w tym na podstawie przepisów szczególnych takich jak art. 113(6) k.r.o.

Uzasadnienie

Możliwość zmiany orzeczenia o kontaktach z dzieckiem na podstawie art. 113(6) k.r.o. (zmiana podyktowana dobrem dziecka) wyłącza dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

wnioskodawcy

Strony

NazwaTypRola
B. P.osoba_fizycznawnioskodawca
M. P.osoba_fizycznawnioskodawca
A. W.osoba_fizycznauczestnik
L. P.osoba_fizycznauczestnik
skarżącyinneskarżący

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 519 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanki dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w postępowaniu nieprocesowym.

k.r.o. art. 113 § 6

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Możliwość zmiany rozstrzygnięcia w sprawach kontaktów, jeżeli wymaga tego dobro dziecka, co wyłącza dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.

Pomocnicze

k.p.c. art. 424 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis błędnie wskazany przez skarżących jako podstawa skargi.

k.r.o. art. 113

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Podstawa prawna orzekania o kontaktach dziadków z małoletnimi wnukami.

k.c. art. 58 § 2

Kodeks cywilny

Przepis wskazany przez skarżących, ale nie mający zastosowania w kontekście skargi.

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący odrzucenia skargi.

k.p.c. art. 520 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach.

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach.

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący kosztów w postępowaniu apelacyjnym, stosowany odpowiednio.

k.p.c. art. 398 § 21

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący kosztów w postępowaniu kasacyjnym, stosowany odpowiednio.

k.p.c. art. 424 § 12

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący kosztów w postępowaniu ze skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Możliwość zmiany orzeczenia o kontaktach z dzieckiem na podstawie art. 113(6) k.r.o. wyłącza dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem. Skarżący nie wykazali spełnienia przesłanek dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, w tym braku możliwości zmiany lub uchylenia postanowienia innymi środkami prawnymi. Niewłaściwe określenie podstawy prawnej skargi.

Godne uwagi sformułowania

Pomijając oczywiste niedokładności w określeniu przepisu określającego przesłanki dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem Sąd rozstrzyga o tych kontaktach w postępowaniu nieprocesowym Możliwość zmiany orzeczenia jest środkiem prawnym wyłączającym dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. W konsekwencji skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu

Skład orzekający

Maria Szulc

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w sprawach rodzinnych, w szczególności dotyczących kontaktów z dziećmi, gdy istnieje możliwość zmiany orzeczenia na podstawie przepisów szczególnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem i możliwości zmiany orzeczenia w sprawach rodzinnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w sprawach rodzinnych, co jest ważne dla praktyków prawa rodzinnego.

Kiedy można skarżyć postanowienie o kontaktach z dzieckiem? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady.

Sektor

rodzina

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CNP 68/13
POSTANOWIENIE
Dnia 20 grudnia 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Maria Szulc
w sprawie ze skargi uczestników postępowania
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia                        Sądu Okręgowego w G.
‎
z dnia 21 czerwca 2013 r.,
w sprawie z wniosku B. P. i M. P.
‎
przy uczestnictwie A. W. i L. P.
‎
o uregulowanie kontaktów z małoletnimi dziećmi W. P.                  i L. P.,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 20 grudnia 2013 r.,
1) odrzuca skargę;
2) zasądza od skarżących na rzecz wnioskodawców kwotę 120,- (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Skarżący, rodzice małoletnich dwóch córek, domagali się stwierdzenia, na podstawie art. 424
1
§ 1 k.p.k., a w szczególności § 2 tego przepisu, niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 21 czerwca 2013 r., którym została oddalona ich apelacja i od wyroku Sądu Rejonowego w M. ustalającego kontakty dzieci z dziadkami ojczystymi.
W skardze zarzucili naruszenie art. 38 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 113
6
§ 1 k.r.o. na skutek ich błędnej wykładni oraz niezastosowanie art. 58 § 2 k.c. i wskazali, że skutkiem naruszenia wyżej wymienionych przepisów prawa jest niezgodność zaskarżonego wyroku z tymi przepisami.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Pomijając oczywiste niedokładności w określeniu przepisu określającego przesłanki dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, skarżący nie zawarli żadnego wywodu prawnego wyjaśniającego, dlaczego w postępowaniu o ustalenie kontaktów z dzieckiem wnieśli skargę na podstawie „art. 424
1
§ 1, a w szczególności § 2 k.p.c." Sąd rozstrzyga o tych kontaktach w postępowaniu nieprocesowym (art. 582
1
k.p.c.), przesłanki określające dopuszczalność skargi należy oceniać zatem w świetle uregulowania zawartego w art. 519
2
§ 1 i 2 k.p.c. W  postępowaniu nieprocesowym można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia co do istoty sprawy sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli przez jego wydanie została stronie wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego postanowienia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe (§ 1), albo w wyjątkowych wypadkach, gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, można też żądać stwierdzenia niezgodności z prawem takiego postanowienia, jeżeli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych chyba, że jest możliwa zmiana lub uchylenie postanowienia w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych. Skarżący nie zawarli w  skardze   żadnego wywodu uzasadniającego powyższe przesłanki, ani w kontekście art. 424
1
k.p.c., ani w kontekście art. 519 k.p.c. poza wskazaniem, że  wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków nie było i nie jest możliwe. Zarówno w § 1, jak i w § 2 artykułu 519
2
k.p.c. dopuszczalność wniesienia skargi została wyłączona w wypadku, gdy jest możliwa jego zmiana lub uchylenie w drodze przysługujących stronie środków prawnych. Przez taką zmianę  lub uchylenie rozumieć należy nie tylko możliwość jego zaskarżenia w  drodze zwyczajnego lub nadzwyczajnego środka odwoławczego, ale również zmianę przewidzianą przez przepisy szczególne w razie zaistnienia określonych okoliczności. Możliwość zmiany orzeczenia jest środkiem prawnym wyłączającym dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Podstawę orzeczenia o kontaktach dziadków z małoletnimi wnukami stanowią artykuły 113 - 113
5
k.r.o., stosowane odpowiednio poprzez artykuł 113
6
k.r.o. Zgodnie zaś z art. 113
5
k.r.o. sąd opiekuńczy może zmienić rozstrzygnięcie w sprawach kontaktów, jeżeli wymaga tego dobro dziecka. W odniesieniu zatem do prawomocnego postanowienia rozstrzygającego o kontaktach z dzieckiem możliwość zmiany lub uchylenia tego postanowienia na podstawie art. 113
6
k.r.o. wyłącza dopuszczalność skargi o stwierdzenie jego niezgodności z prawem. W konsekwencji skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu bez badania, czy spełnia przesłanki określone w art. 424
5
w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 424
8
§ 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., o kosztach rozstrzygając z art. 520 § 3 i 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1, 398
21
i 424
12
k.p.c. oraz § 5, § 11 pkt 3 i § 13 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (j.t. Dz. U. z 2013 r., poz. 461).
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI