IV CNP 68/13

Sąd Najwyższy2013-12-20
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
niezgodność z prawemskargapostanowieniekontakty z dzieckiemdobro dzieckapostępowanie nieprocesowesąd najwyższykoszty postępowaniak.r.o.k.p.c.

Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia o kontaktach z dziećmi, uznając ją za niedopuszczalną z powodu istnienia możliwości zmiany orzeczenia na podstawie przepisów szczególnych.

Skarżący domagali się stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu okręgowego, które oddaliło ich apelację w sprawie o ustalenie kontaktów z małoletnimi dziećmi. Zarzucili naruszenie przepisów Konstytucji RP oraz Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, wskazując na niedopuszczalność jej wniesienia w sytuacji, gdy istnieje możliwość zmiany lub uchylenia prawomocnego postanowienia na podstawie przepisów szczególnych, takich jak art. 1136 k.r.o. w kontekście dobra dziecka.

Skarżący, rodzice małoletnich dzieci, złożyli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 21 czerwca 2013 r. Postanowienie to oddaliło ich apelację od wyroku Sądu Rejonowego w M., który ustalał kontakty dzieci z dziadkami ojczystymi. Skarżący zarzucili naruszenie art. 38 Konstytucji RP oraz art. 1136 § 1 k.r.o. poprzez ich błędną wykładnię i niezastosowanie art. 58 § 2 k.c. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę, stwierdził, że skarżący nie wykazali podstaw do wniesienia skargi na podstawie art. 4241 § 1 k.p.k., ani w kontekście przepisów właściwych dla postępowania nieprocesowego (art. 5192 § 1 i 2 k.p.c.). Kluczowym argumentem Sądu Najwyższego było stwierdzenie, że dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem jest wyłączona, gdy istnieje możliwość zmiany lub uchylenia prawomocnego postanowienia w drodze przysługujących stronie środków prawnych. W przypadku postanowień dotyczących kontaktów z dzieckiem, taką możliwością jest zmiana rozstrzygnięcia na podstawie art. 1135 k.r.o., jeżeli wymaga tego dobro dziecka. Ponieważ taka możliwość istniała, skarga została uznana za niedopuszczalną i odrzucona. Sąd Najwyższy zasądził od skarżących na rzecz wnioskodawców zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia w sprawie o ustalenie kontaktów z dzieckiem jest niedopuszczalna, jeżeli istnieje możliwość zmiany lub uchylenia tego postanowienia w drodze przysługujących stronie środków prawnych, w tym na podstawie przepisów szczególnych, takich jak art. 1135 k.r.o. w związku z dobrem dziecka.

Uzasadnienie

Dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, zarówno w postępowaniu procesowym (art. 4241 § 1 k.p.k.), jak i nieprocesowym (art. 5192 § 1 i 2 k.p.c.), jest wyłączona, gdy zmiana lub uchylenie orzeczenia jest możliwe w drodze przysługujących stronie środków prawnych. W sprawach o ustalenie kontaktów z dzieckiem, sąd opiekuńczy może zmienić rozstrzygnięcie, jeżeli wymaga tego dobro dziecka (art. 1135 k.r.o.). Ta możliwość zmiany postanowienia wyłącza dopuszczalność skargi o stwierdzenie jego niezgodności z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Wnioskodawcy (uczestnicy postępowania)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wyłączenie dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia w sprawach rodzinnych (o kontakty z dzieckiem), gdy istnieje możliwość zmiany orzeczenia na podstawie przepisów szczególnych (np. art. 1135 k.r.o.). Podkreślenie właściwości przepisów o postępowaniu nieprocesowym dla oceny dopuszczalności takiej skargi w sprawach nieprocesowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej, gdzie istniała możliwość zmiany postanowienia na podstawie przepisów szczególnych. Nie wyklucza możliwości wniesienia skargi w innych sytuacjach, gdy taka możliwość nie zachodzi lub gdy spełnione są inne przesłanki określone w przepisach.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CNP 68/13 POSTANOWIENIE Dnia 20 grudnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Maria Szulc w sprawie ze skargi uczestników postępowania o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 21 czerwca 2013 r., w sprawie z wniosku B. P. i M. P. przy uczestnictwie A. W. i L. P. o uregulowanie kontaktów z małoletnimi dziećmi W. P. i L. P., na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 grudnia 2013 r., 1) odrzuca skargę; 2) zasądza od skarżących na rzecz wnioskodawców kwotę 120,- (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE 2 Skarżący, rodzice małoletnich dwóch córek, domagali się stwierdzenia, na podstawie art. 4241 § 1 k.p.k., a w szczególności § 2 tego przepisu, niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w G. z dnia 21 czerwca 2013 r., którym została oddalona ich apelacja i od wyroku Sądu Rejonowego w M. ustalającego kontakty dzieci z dziadkami ojczystymi. W skardze zarzucili naruszenie art. 38 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 1136 § 1 k.r.o. na skutek ich błędnej wykładni oraz niezastosowanie art. 58 § 2 k.c. i wskazali, że skutkiem naruszenia wyżej wymienionych przepisów prawa jest niezgodność zaskarżonego wyroku z tymi przepisami. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Pomijając oczywiste niedokładności w określeniu przepisu określającego przesłanki dopuszczalności skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, skarżący nie zawarli żadnego wywodu prawnego wyjaśniającego, dlaczego w postępowaniu o ustalenie kontaktów z dzieckiem wnieśli skargę na podstawie „art. 4241 § 1, a w szczególności § 2 k.p.c." Sąd rozstrzyga o tych kontaktach w postępowaniu nieprocesowym (art. 5821 k.p.c.), przesłanki określające dopuszczalność skargi należy oceniać zatem w świetle uregulowania zawartego w art. 5192 § 1 i 2 k.p.c. W postępowaniu nieprocesowym można żądać stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia co do istoty sprawy sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w sprawie, jeżeli przez jego wydanie została stronie wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego postanowienia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe (§ 1), albo w wyjątkowych wypadkach, gdy niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela, można też żądać stwierdzenia niezgodności z prawem takiego postanowienia, jeżeli strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych chyba, że jest możliwa zmiana lub uchylenie postanowienia w drodze innych przysługujących stronie środków prawnych. Skarżący nie zawarli w skardze żadnego wywodu uzasadniającego powyższe przesłanki, ani w kontekście art. 4241 k.p.c., ani w kontekście art. 519 k.p.c. poza wskazaniem, 3 że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków nie było i nie jest możliwe. Zarówno w § 1, jak i w § 2 artykułu 5192 k.p.c. dopuszczalność wniesienia skargi została wyłączona w wypadku, gdy jest możliwa jego zmiana lub uchylenie w drodze przysługujących stronie środków prawnych. Przez taką zmianę lub uchylenie rozumieć należy nie tylko możliwość jego zaskarżenia w drodze zwyczajnego lub nadzwyczajnego środka odwoławczego, ale również zmianę przewidzianą przez przepisy szczególne w razie zaistnienia określonych okoliczności. Możliwość zmiany orzeczenia jest środkiem prawnym wyłączającym dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Podstawę orzeczenia o kontaktach dziadków z małoletnimi wnukami stanowią artykuły 113 - 1135 k.r.o., stosowane odpowiednio poprzez artykuł 1136 k.r.o. Zgodnie zaś z art. 1135 k.r.o. sąd opiekuńczy może zmienić rozstrzygnięcie w sprawach kontaktów, jeżeli wymaga tego dobro dziecka. W odniesieniu zatem do prawomocnego postanowienia rozstrzygającego o kontaktach z dzieckiem możliwość zmiany lub uchylenia tego postanowienia na podstawie art. 1136 k.r.o. wyłącza dopuszczalność skargi o stwierdzenie jego niezgodności z prawem. W konsekwencji skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu bez badania, czy spełnia przesłanki określone w art. 4245 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 4248 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., o kosztach rozstrzygając z art. 520 § 3 i 108 § 1 k.p.c. w zw. z art. 391 § 1, 39821 i 42412 k.p.c. oraz § 5, § 11 pkt 3 i § 13 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (j.t. Dz. U. z 2013 r., poz. 461). jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI