IV CNP 121/10

Sąd Najwyższy2011-04-08
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
niezgodność z prawemprawomocne orzeczeniepostanowieniekoszty sądowezmiana prawaumorzenie postępowaniaSąd Najwyższyk.p.c.

Sąd Najwyższy umorzył postępowanie w sprawie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia, ponieważ nowelizacja przepisów wyłączyła taką możliwość.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia 17 grudnia 2009 r. w sprawie o odszkodowanie. Jednakże, w trakcie postępowania weszła w życie ustawa z dnia 22 lipca 2010 r. zmieniająca Kodeks postępowania cywilnego, która wyłączyła możliwość zaskarżenia skargą postanowień niekończących postępowania. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał skargę za niedopuszczalną i umorzył postępowanie.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę J. J. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w G. z dnia 17 grudnia 2009 r. Postanowienie to, wydane na skutek zażalenia powoda, zmieniło wcześniejsze postanowienie referendarza sądowego w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. Skarga została wniesiona w dniu 5 sierpnia 2010 r. Sąd Najwyższy zauważył, że ustawa z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, która weszła w życie z dniem 25 września 2010 r., wyłączyła możliwość zaskarżenia skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych postanowień niekończących postępowania. W związku z tym, skarga wniesiona przez skarżącego przed datą wejścia w życie nowej ustawy stała się niedopuszczalna. Na tej podstawie Sąd Najwyższy umorzył postępowanie na podstawie art. 355 § 1 k.p.c. Sąd oddalił również wniosek pozwanego Skarbu Państwa o zasądzenie kosztów postępowania, wskazując, że w przypadku następczej niedopuszczalności skargi z powodu zmiany stanu prawnego, nie stosuje się zasady odpowiedzialności za wynik postępowania. Koszty pomocy prawnej udzielonej powodowi zostały przyznane radcy prawnemu na podstawie odpowiednich przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nowelizacja Kodeksu postępowania cywilnego wyłączyła możliwość zaskarżenia skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych postanowień niekończących postępowania.

Uzasadnienie

Ustawa z dnia 22 lipca 2010 r. zmieniła przepisy k.p.c., wyłączając możliwość zaskarżenia skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych postanowień niekończących postępowania. Skarga wniesiona przed wejściem w życie tej ustawy stała się niedopuszczalna.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzenie postępowania i oddalenie wniosku o koszty

Strony

NazwaTypRola
J. J.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa - Sąd Rejonowy w G.organ_państwowypozwany
A. K.inneuczestnik

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 424¹ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wyłączono możliwość zaskarżenia skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych postanowień niekończących postępowania.

k.p.c. art. 355 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd umarza postępowanie, gdy stwierdzi jego niedopuszczalność.

Pomocnicze

k.p.c. art. 424¹b

Kodeks postępowania cywilnego

W przypadku orzeczeń, od których skarga nie przysługuje, odszkodowania z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem można domagać się bez uprzedniego stwierdzenia jego niezgodności w postępowaniu ze skargi, chyba że strona nie skorzystała z przysługujących jej środków.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik postępowania.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 15

Podstawa do orzeczenia o kosztach pomocy prawnej udzielonej z urzędu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana stanu prawnego wyłączająca możliwość zaskarżenia postanowienia skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem.

Godne uwagi sformułowania

Dokonana ustawą z 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, ustawy – Prawo upadłościowe i naprawcze zmiana przepisów kodeksu postępowania cywilnego wyłączyła możliwość zaskarżenia skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnych postanowień niekończących postępowanie. W przypadku orzeczeń, od których skarga nie przysługuje, odszkodowania z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem można domagać się bez uprzedniego stwierdzenia jego niezgodności w postępowaniu ze skargi chyba, że strona nie skorzystała z przysługujących jej środków. W tym stanie rzeczy wniesiona przez skarżącego przed tą datą skarga, stała się z dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej niedopuszczalna, co uzasadnia umorzenie zainicjowanego nią postępowania. W sytuacji, gdy następcza niedopuszczalność skargi jest skutkiem zmiany stanu prawnego, do rozstrzygnięcia o kosztach wywołanego nią postępowania nie ma zastosowania zasada odpowiedzialności za wynik postępowania (art. 98 § 1 k.p.c.), w którym nie ma strony przegrywającej.

Skład orzekający

Iwona Koper

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem oraz rozstrzygania o kosztach w przypadku zmiany stanu prawnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów w trakcie postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, jak zmiany legislacyjne mogą wpływać na toczące się postępowania sądowe, nawet te dotyczące skarg nadzwyczajnych. Jest to istotne z punktu widzenia praktyki prawniczej.

Zmiana prawa pogrzebała skargę: Sąd Najwyższy umarza postępowanie.

Dane finansowe

koszty pomocy prawnej: 300 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV CNP 121/10 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 8 kwietnia 2011 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
 
SSN Iwona Koper 
 
 
w sprawie ze skargi powoda 
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia  
Sądu Rejonowego w G. 
z dnia 17 grudnia 2009 r., w sprawie z powództwa J. J. 
przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Rejonowemu w G.  
i A. K. 
o odszkodowanie, 
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 8 kwietnia 2011 r., 
 
 
umarza postępowanie; 
oddala wniosek pozwanego Skarbu Państwa o zasądzenie 
kosztów postępowania skargowego; 
przyznaje radcy prawnemu J. S. od Skarbu Państwa Sądu 
Rejonowego w G. tytułem kosztów pomocy prawnej udzielonej w 
postępowaniu skargowym kwotę 300 zł (trzysta) podwyższoną o 
podatek od towarów i usług. 
 
Uzasadnienie 
 

 
2 
 
Postanowieniem z dnia 17 grudnia 2009 r. Sąd Rejonowy w  G. na skutek 
zażalenia powoda J. J. zmienił postanowienie referendarza sądowego w części 
oddalającej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych  w ten sposób, że w 
miejsce przyznanego mu zwolnienie od opłaty od pozwu w części przekraczającej 
500 zł, zwolnił powoda od tej opłaty ponad kwotę 140 zł. 
Powyższe postanowienie  zakwestionowane zostało przez  skarżącego  J. J. 
skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (art. 4241 
§1 k.p.c.) wniesioną w dniu 5 sierpnia  2010 r.   
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Dokonana ustawą z 22 lipca 2010 r . o zmianie ustawy – Kodeks  cywilny, 
ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, ustawy – Prawo upadłościowe 
i   naprawcze zmiana przepisów kodeksu postępowania cywilnego wyłączyła 
możliwość 
zaskarżenia 
skargą 
o 
stwierdzenie 
niezgodności 
z 
prawem 
prawomocnych postanowień niekończących postępowanie (art. 4241 § 1 k.p.c.). 
W  wypadku  orzeczeń, od których skarga nie przysługuje, odszkodowania z tytułu 
szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego 
z  prawem można domagać się  bez uprzedniego stwierdzenia jego niezgodności  
w postępowaniu ze skargi chyba, że strona nie skorzystała z przysługujących jej 
środków (art. 4241b k.p.c.). Ustawa zmieniająca weszła w życie z dniem 
25  września 2010 r. 
W tym stanie rzeczy wniesiona przez skarżącego przed tą datą  skarga, stała 
się z dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej  niedopuszczalna, co uzasadnia  
umorzenie zainicjowanego nią postępowania, stosownie do art. 355 § 1 k.p.c.  
W  sytuacji, gdy następcza niedopuszczalność skargi jest  skutkiem zmiany 
stanu prawnego, do rozstrzygnięcia o kosztach wywołanego nią postępowania  nie 
ma zastosowania zasada odpowiedzialności za wynik postępowania (art. 98 § 1 
k.p.c.), w którym nie ma strony  przegrywającej (orz. SN z dnia 9 października 
1957, 4 CZ 193/57, OSN 1959, nr 1, p. 21  i z dnia 14 stycznia 1959 r., 4 CR 
329/58, nie publ). Dlatego oddaleniu podlegał wniosek pozwanego o zasądzenie 
kosztów postępowania. O kosztach udzielonej powodowi, nieopłaconej pomocy 
prawnej orzeczono na podstawie § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości 
z    dnia 
28  września 
2002 
r. 
w 
sprawie 
opłat 
za 
czynności 
radców 

 
3 
prawnych... (Dz.U. Nr  163, poz. 1349 ze zm.), przy uwzględnieniu określonych 
w  nim stawek wynagrodzenia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI