IV CZ 65/16

Sygn. akt IV CZ 65/16
POSTANOWIENIE
Dnia 21 października 2016 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marta Romańska (przewodniczący)
‎
SSN Władysław Pawlak
‎
SSN Karol Weitz (sprawozdawca)
w sprawie ze skargi pozwanego S. K.
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku
Sądu Okręgowego w B.
z dnia 29 maja 2013 r.,
w sprawie z powództwa Narodowego Funduszu Zdrowia w Warszawie
‎
przeciwko N. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w K., S. K.
i P. S.
‎
o zapłatę,
‎
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 21 października 2016 r.,
‎
zażalenia pozwanego S. K.
na postanowienie Sądu Okręgowego w B.
‎
z dnia 29 stycznia 2016 r., sygn. akt I C …/15,
odrzuca zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2015 r., sygn. akt I C …/15, Sąd Okręgowy w B. odrzucił wniesioną przez pozwanego S. K. skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku
‎
Sądu Okręgowego w B. z dnia 29 maja 2013 r., sygn. akt I C …/12, wydanego w pierwszej instancji w sprawie z powództwa Narodowego Funduszu Zdrowia przeciwko N. Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością, […]. Sąd odrzucił skargę w myśl art. 424
6
§ 3 k.p.c., gdyż pozwany S.  K. wniósł ją samodzielnie, tj. z naruszeniem obowiązkowego zastępstwa przez adwokata lub radcę prawnego (art. 87
1
§ 1 k.p.c.).
Zażalenie na postanowienie z dnia 7 grudnia 2015 r. pozwany S. K. wniósł także samodzielnie. Sąd Okręgowy w B. odrzucił to
‎
zażalenie postanowieniem z dnia 29 stycznia 2016 r. Sąd przyjął, że w skardze
‎
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w sprawie
‎
o prawa majątkowe należy wskazać wartość przedmiotu zaskarżenia. Uznał ponadto, że w zażaleniu na postanowienie co do odrzucenia skargi również należy wskazać wartość przedmiotu zaskarżenia. Wobec tego, że pozwany nie wskazał tej wartości w zażaleniu i – mimo wezwania – nie usunął tego braku w terminie, Sąd stwierdził, że zasadne było odrzucenie zażalenia. Powołał się w tym zakresie na art. 394 § 3, art. 368 § 2 w zw. z art. 397 § 2, art. 130 § 1
‎
i art. 370 w zw. z art. 397 § 2 k.p.c., traktując zażalenie na postanowienie z dnia
‎
7 grudnia 2015 r. jako zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji.
Pozwany S. K., działając także samodzielnie, wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 29 stycznia 2016 r. Podkreślił, że spór o niezgodność
‎
z prawem prawomocnego orzeczenia nie jest sporem majątkowym i że odmienny pogląd Sąd Okręgowego jest naruszeniem prawa procesowego. Przywołał także zarzuty naruszenia przepisów prawa kierowane przez niego wobec wyroku Sądu Okręgowego z dnia 29 maja 2013 r., sygn. akt I C …/12.
Zażalenie na postanowienie z dnia 29 stycznia 2016 r. pozwany skierował do Sądu Apelacyjnego, który postanowieniem
‎
z dnia 23 marca 2016 r. uznał się niewłaściwym rzeczowo i – na podstawie art. 200 § 1 w zw. z art. 394
1
§ 2 k.p.c. – sprawę przekazał Sądowi Najwyższemu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W razie, gdy skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia odrzuci sąd pierwszej instancji, na jego postanowienie w tym zakresie przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego (art. 394
1
§ 1 k.p.c.). Konsekwentnie należy przyjąć, że w sytuacji, w której sąd pierwszej instancji postanowieniem odrzuci takie zażalenie, zażalenie na to postanowienie jest również zażaleniem kierowanym do Sądu Najwyższego (art. 394
1
k.p.c.), a nie zażaleniem do sądu drugiej instancji (art. 394 § 1 pkt 11 k.p.c.). W przeciwnym razie doszłoby
‎
do wyłomu w – wynikającej z art. 424
6
- 424
11
k.p.c. oraz potwierdzonej co do postępowania zażaleniowego w art. 394
1
§ 1 k.p.c. – ogólnej zasadzie, że czynności w postępowaniu wywołanym skargą o stwierdzenie niezgodności
‎
z prawem prawomocnego orzeczenia podzielone są pomiędzy sąd, którym wydał wyrok objęty skargą (jako sąd
a quo
), i Sąd Najwyższy (jako sąd
ad quem
). Zasada ta obejmuje całość przedmiotowego postępowania, a postępowania zażaleniowe są jego częścią jako postępowania wpadkowe.
Uznanie, że zażalenie na postanowienie sądu pierwszej instancji odrzucające zażalenie na jego postanowienie odrzucające skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest zażaleniem do Sądu Najwyższego, oznacza, iż w postępowaniu wywołanym tym zażaleniem obowiązuje przepis art. 87
1
k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2013 r., I CZ 19/13, niepubl.).
W związku z tym, że zażalenie na postanowienie z dnia 29 stycznia 2016 r. pozwany S. K. wniósł samodzielnie, tj. bez zachowania wymagania,
‎
o którym mowa w art. 87
1
§ 1 k.p.c., a nie zachodzi żadna z okoliczności wskazanych w art. 87
1
§ 2 lub 3 k.p.c., zażalenie to podlega odrzuceniu (art. 398
6
‎
§ 3 w zw. z art. 394
1
§ 3 k.p.c.).
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
aj
kc