V CNP 61/13

Sąd Najwyższy2014-05-20
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
niezgodność z prawemskargaprawomocnośćwymogi formalneSąd Najwyższypostępowanie cywilnedzieckozarząd majątkiem

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia z powodu niespełnienia wymogów formalnych, w szczególności braku uprawdopodobnienia szkody i wykazania niemożności wzruszenia orzeczenia innymi środkami prawnymi.

Skarżący J. M. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w J. z dnia 10 maja 2012 r. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, stwierdzając, że nie spełnia ona wymogów formalnych określonych w k.p.c. W szczególności skarżący nie uprawdopodobnił poniesienia szkody oraz nie wykazał, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę J. M. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w J. z dnia 10 maja 2012 r., które dotyczyło zezwolenia na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu majątkiem dziecka. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, uznając, że nie spełnia ona wymogów formalnych określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. W uzasadnieniu wskazano, że skarżący nie uprawdopodobnił wyrządzenia szkody spowodowanej przez wydanie zaskarżonego postanowienia, prezentując jedynie własne twierdzenia bez przedstawienia dowodów lub ich surogatów. Podkreślono, że koszty procesu nie stanowią szkody w rozumieniu przepisów. Ponadto, skarżący nie wykazał w sposób wyczerpujący i niebudzący wątpliwości, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych (w tym skargi o wznowienie postępowania) nie było i nie jest możliwe, ograniczając się jedynie do ogólnikowych stwierdzeń i wskazania na niedopuszczalność skargi kasacyjnej. Sąd odnotował również oczywistą omyłkę pisarską dotyczącą daty zaskarżonego postanowienia, która jednak nie wpłynęła na możliwość identyfikacji orzeczenia.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga nie spełniała wymogów formalnych.

Uzasadnienie

Skarżący nie uprawdopodobnił szkody, prezentując jedynie własne twierdzenia bez dowodów, a koszty procesu nie są szkodą. Ponadto, nie wykazał w sposób wyczerpujący, że wzruszenie orzeczenia innymi środkami prawnymi jest niemożliwe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie skargi

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy (odrzucenie skargi)

Strony

NazwaTypRola
J. M.osoba_fizycznawnioskodawca/skarżący
P. M.osoba_fizycznauczestnik
M. K.osoba_fizycznakurator

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 424⁵ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 424⁵ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Uprawdopodobnienie szkody wymaga przedstawienia wyodrębnionego wywodu przekonującego o szkodzie, jej czasie, postaci i związku przyczynowym z wydaniem wyroku, a także powołania dowodów lub ich surogatów.

k.p.c. art. 424⁵ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek wykazania, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, polega na ujawnieniu i przedstawieniu tej okoliczności w sposób wyczerpujący i niebudzący wątpliwości.

k.p.c. art. 424⁸ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 424 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 424¹ § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 519 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 519 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 424⁵ § 1 pkt 4 i 5 k.p.c. Skarżący nie uprawdopodobnił wyrządzenia szkody. Koszty procesu nie stanowią szkody w rozumieniu art. 424⁵ § 1 pkt 4 k.p.c. Skarżący nie wykazał, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe.

Godne uwagi sformułowania

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna zawierać... Uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody [...] polega na przedstawieniu wyodrębnionego wywodu przekonującego, że szkoda została wyrządzona oraz określającego czas jej powstania, postać i związek przyczynowy z wydaniem wyroku niezgodnego z prawem. Koszty procesu [...] nie stanowią szkody w rozumieniu art. 424⁵ § 1 pkt 4 k.p.c. Wykazanie [...] że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe polega na ujawnieniu i przedstawieniu tej okoliczności w sposób wyczerpujący i nie budzący wątpliwości oraz na dowiedzeniu jej istnienia i przekonującym uzasadnieniu.

Skład orzekający

Teresa Bielska-Sobkowicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, w szczególności dotyczące uprawdopodobnienia szkody i wykazania niemożności skorzystania z innych środków prawnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego rodzaju skargi i jej wymogów formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy wymogów formalnych skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest zagadnieniem proceduralnym, mało interesującym dla szerokiego grona odbiorców.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CNP 61/13
POSTANOWIENIE
Dnia 20 maja 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Teresa Bielska-Sobkowicz
w sprawie ze skargi J. M.
‎
o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w J. z dnia 10 maja 2012 r.,
‎
w sprawie z wniosku J. M.
‎
przy uczestnictwie P. M. reprezentowanej przez kuratora M. K. i M. K.
‎
o zezwolenie na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu majątkiem dziecka,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 maja 2014 r.,
odrzuca skargę.
UZASADNIENIE
W związku ze skargą
wnioskodawcy J. M. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w  J. z dnia 10 maja 2012 r.
należy zważyć, co następuje.
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna zawierać: oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on zaskarżony w całości lub w części, przytoczenie jej podstaw oraz ich uzasadnienie, wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżony wyrok jest niezgodny, uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy, wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, a ponadto – gdy skargę wniesiono stosując art. 424
1
§ 2 k.p.c. – że występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi, wniosek o stwierdzenie niezgodności wyroku z prawem.
Skarga nie spełnia wymagań określonych w art. 424
5
§ 1 pkt 4 i 5 k.p.c.
Uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy polega na przedstawieniu wyodrębnionego wywodu przekonującego, że szkoda została wyrządzona oraz określającego czas jej powstania, postać i związek przyczynowy z wydaniem wyroku niezgodnego z  prawem (por.: postanowienie SN z dnia 31 stycznia 2006 r., sygn. akt IV CNP 38/05, OSNC z 2006 r., nr 7 – 8, poz. 141; postanowienie SN z dnia 22 listopada 2005 r., sygn. akt I CNP 19/05, nie publ.; postanowienie SN z dnia 23 września 2005 r., sygn. akt III CNP 5/05, nie publ.; postanowienie SN z dnia 11 sierpnia 2005  r., sygn. akt III CNP 4/05, OSNC z 2006 r., nr 1, poz. 16). Zgodnie z  utrwalonym stanowiskiem Sądu Najwyższego, ten kreatywny wymóg skargi o  stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia obliguje skarżącego do złożenia oświadczenia, że szkoda wystąpiła, jak również do wskazania jej rodzaju i rozmiaru, a ponadto do powołania lub przedstawienia dowodów lub innych środków uwiarygodniających jego twierdzenie. Przesłanka uprawdopodobnienia szkody, uregulowana w art. 424
5
§ 1 pkt 4 k.p.c., zostaje spełniona, jeżeli skarżący powoła w skardze nie tylko wszystkie znane mu fakty, które wskazują na związek między zaskarżonym wyrokiem a doznanymi wskutek jego wydania stratami lub utraconymi korzyściami, ale ponadto powoła dowody lub co najmniej ich surogaty, które uczynią twierdzenie o wyrządzeniu szkody wiarygodnym (tak m.in.: postanowienie SN z dnia 25 lipca 2006 r., III CNP 40/06, nie publ.; postanowienie SN z dnia 23 marca 2006 r., IV CNP 23/06, teza opublikowana w Biuletynie SN z 2006 r., nr 6, s. 8). Tak rozumianego obowiązku skarżący nie spełnił. Nie przedstawił jakichkolwiek dowodów lub ich surogatów na okoliczność poniesienia wskazanej przez niego szkody, prezentując jedynie własne twierdzenia w tym zakresie. Mając na uwadze to, że składnikami tej szkody są koszty procesu (koszt opinii biegłego, koszty sądowe i koszty zastępstwa procesowego), należy zauważyć, iż koszty procesu, którymi strona została obciążona, nawet gdyby zostały one już uiszczone przed wniesieniem skargi, nie stanowią szkody w rozumieniu art. 424
5
§ 1 pkt 4 k.p.c. (zob.: postanowienie SN z  dnia 26 czerwca 2008 r., sygn. akt I CNP 47/08, nie publ.; postanowienie SN z  dnia 23 sierpnia 2007 r., sygn. akt I BP 24/07, nie publ.; postanowienie SN z dnia 28 listopada 2006 r., III CNP 46/06 nie publ.; postanowienie SN z dnia 27 lipca 2006 r., sygn. akt II BP 11/06, OSNP z 2007 r., nr 15 – 16, nr 223).
Zgodnie z art. 424
5
§ 1 pkt 5 k.p.c. skarżącego obciąża obowiązek przedstawienia analizy prawnej przepisów dotyczących środków zaskarżenia, których zastosowanie jest niedopuszczalne lub z innych przyczyn na pewno nie mogłoby odnieść skutku. Skarżący powinien wykazać, że od zaskarżonego wyroku (postanowienia) nie przysługuje środek prawny, przy pomocy którego mogłoby nastąpić wzruszenie zaskarżonego orzeczenia (postanowienie SN z dnia 23  stycznia 2009 r., sygn. akt I CNP 108/08, nie publ.). Oznacza to obowiązek przeprowadzenia analizy przepisów dotyczących środków prawnych, których zastosowanie jest niedopuszczalne lub które z innych przyczyn nie mogłyby odnieść skutku. Skarżący musi „wykazać”, a więc nie „wskazać”, „przytoczyć” czy „uwiarygodnić”, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w  drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Wykazanie w skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe polega na ujawnieniu i przedstawieniu tej okoliczności w sposób wyczerpujący i nie budzący wątpliwości oraz na dowiedzeniu jej istnienia i przekonującym uzasadnieniu (postanowienie SN z dnia 27 stycznia 2006 r., sygn. akt III CNP 23/05,
OSNC z 2006 r., nr 7 – 8, poz. 140).
Nie chodzi tylko o skargę kasacyjną, ale także o skargę o wznowienie postępowania oraz o inne środki prawne pozwalające na zmianę lub uchylenie orzeczenia, ewentualnie służące pozbawieniu lub ograniczeniu wykonalności (zob. postanowienie SN z dnia 24 lipca 2008 r., sygn. akt I CNP 50/08, nie publ.). Skarżący uzasadniając to, że w niniejszej sprawie wzruszenie zaskarżonego postanowienia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe wykazał niedopuszczalność skargi kasacyjnej powołując się na przepis art. 519
1
§ 2 k.p.c., ale nie przeprowadził dostatecznej analizy prawnej możliwości skorzystania z innych środków prawnych, podnosząc jedynie ogólnikowo, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia nie było i nie jest możliwe w  drodze innych środków prawnych.
Należy również zauważyć, że na podstawie art. 424
5
§ 1 pkt 1 k.p.c. skarga powinna zawierać oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on zaskarżony w całości lub w części. Skarżący wprawdzie oznaczył orzeczenie, które objął wniesioną skargą wraz z zakresem zaskarżenia, ale podał, że zaskarża postanowienie z dnia 26 kwietnia 2012 r., podczas gdy w tym dniu Sąd Okręgowy rozpoznał niniejszą sprawę, a orzeczenie wydał w dniu 10 maja 2012 r. Jednakże błąd ten, z uwagi na inne stwierdzenia pozwalające zidentyfikować zaskarżone orzeczenie, został uznany za oczywistą omyłkę pisarską.
Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 424
8
§ 1 k.p.c.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę