IV CK 372/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła dochodzenia przez powoda I. S.A. zapłaty rat leasingowych (20.012,74 zł) i kary umownej (22.575,38 zł) na podstawie weksla, którego poręczycielem był pozwany R. S. Sąd Rejonowy i Okręgowy zasądziły obie należności od pozwanych dłużników wekslowych. Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelację pozwanego, zmienił wyrok w stosunku do niego, uchylając nakaz zapłaty w części dotyczącej kary umownej, a w pozostałym zakresie (raty leasingowe) oddalił apelację. Sąd Apelacyjny uznał, że nie było podstaw do przyjęcia odpowiedzialności poręczyciela w zakresie kary umownej, ponieważ leasingobiorcy ostatecznie wywiązali się z obowiązku zwrotu przedmiotu leasingu. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację pozwanego, uchylił zaskarżony wyrok Sądu Apelacyjnego w części oddalającej apelację pozwanego (dotyczącą kary umownej) oraz w części orzekającej o kosztach postępowania apelacyjnego, i w tym zakresie przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy uznał, że pozwany nie miał statusu konsumenta. Kluczową kwestią stała się interpretacja postanowień ogólnych warunków umów leasingu (o.w.u.) dotyczących wygaśnięcia zabezpieczeń wekslowych. Sąd Najwyższy wskazał, że Sąd Apelacyjny dokonał zbyt kategorycznej interpretacji tych postanowień, nie rozszerzając wystarczająco postępowania dowodowego i nie umotywowując odpowiednio swojego stanowiska, zwłaszcza w kontekście innych postanowień wzorca umownego i indywidualnej umowy leasingowej. Sąd Najwyższy uznał za uzasadniony zarzut naruszenia art. 65 k.c. dotyczący wykładni oświadczeń woli.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja postanowień umów leasingu dotyczących zabezpieczeń wekslowych, wykładnia wzorców umownych, status poręczyciela wekslowego w kontekście prawa konsumenckiego.
Dotyczy specyficznych postanowień wzorca umownego i stanu faktycznego sprawy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy poręczyciel wekslowy, który prowadzi działalność gospodarczą związaną z przedmiotem leasingu, może być traktowany jako konsument w rozumieniu art. 221 k.c. w zakresie zobowiązania wekslowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pozwany nie miał statusu konsumenta, ponieważ prowadził działalność gospodarczą i był zainteresowany zawarciem umowy leasingu przez wystawców weksla ze względu na marżę.
Uzasadnienie
Ustalenia faktyczne Sądu Apelacyjnego, niekwestionowane przez pozwanego, wskazują, że pozwany zajmował się dystrybucją sprzętu służącego wyposażeniu dyskotek i był zainteresowany zawarciem umowy leasingu przez wystawczynie weksla, ponieważ czerpał z tego korzyści finansowe (marżę).
Jak należy interpretować postanowienia ogólnych warunków umów leasingu dotyczące wygaśnięcia zabezpieczeń wekslowych w sytuacji, gdy leasingobiorcy ostatecznie wywiązali się z obowiązku zwrotu przedmiotu leasingu, ale nie nastąpiło pełne rozliczenie umowy leasingu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Apelacyjny dokonał zbyt kategorycznej interpretacji tych postanowień, powiązując wygaśnięcie zabezpieczenia wekslowego z faktem zwrotu przedmiotu leasingu bez dostatecznego umotywowania i uwzględnienia innych postanowień wzorca umownego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny nie wykazał w sposób dostateczny, dlaczego skutek wygaśnięcia zabezpieczenia wekslowego powiązał z formułą „spełnienia wymogów umowy”, skoro treść zdania pierwszego mogłaby odnosić się przede wszystkim do „zwrotu przedmiotu leasingu”. Brak było odpowiedniego poszerzenia postępowania dowodowego pozwalającego na właściwą interpretację tych postanowień (art. 65 § 2 k.c.).
Czy zarzut naruszenia art. 385 § 2 k.c. (wykładnia wzorca umownego na korzyść konsumenta) był zasadny w niniejszej sprawie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut ten okazał się nietrafny, ponieważ pozwany nie miał statusu konsumenta.
Uzasadnienie
Zgodnie z ustaleniami Sądu Apelacyjnego, pozwany prowadził działalność gospodarczą i nie mógł być traktowany jako konsument w rozumieniu art. 221 k.c.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. SA w W. | spółka | powód |
| R. S. | osoba_fizyczna | pozwany |
| A. Z. | osoba_fizyczna | wystawczyni weksla |
| M. W. | osoba_fizyczna | wystawczyni weksla |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 65
Kodeks cywilny
Wykładnia oświadczeń woli. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny naruszył ten przepis poprzez błędną i niewystarczająco umotywowaną interpretację postanowień umowy leasingu dotyczących wygaśnięcia zabezpieczeń.
Pomocnicze
k.c. art. 221
Kodeks cywilny
Definicja konsumenta. Pozwany nie spełniał kryteriów konsumenta.
k.c. art. 385 § § 2
Kodeks cywilny
Wykładnia postanowień wzorca umowy na korzyść konsumenta. Sąd Apelacyjny nie zastosował tego przepisu, co było zasadne w kontekście braku statusu konsumenta u pozwanego.
k.p.c. art. 245
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Przedawnienie roszczeń. Dotyczyło rat leasingowych.
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów. Podniesiono zarzut naruszenia w kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewłaściwa interpretacja przez Sąd Apelacyjny postanowień umowy leasingu dotyczących wygaśnięcia zabezpieczeń wekslowych. • Brak wystarczającego umotywowania przez Sąd Apelacyjny wykładni postanowień umowy leasingu.
Odrzucone argumenty
Status konsumenta pozwanego R. S. • Naruszenie art. 385 § 2 k.c. przez Sąd Apelacyjny (w zakresie wykładni na korzyść konsumenta).
Godne uwagi sformułowania
nie ma podstaw do przypisania mu prawnego statusu konsumenta w rozumieniu art. 221 k.c. • nie można było wystawczyniom weksla (kontrahentkom powoda) zarzucić niewywiązanie się z obowiązku zwrotu (objętej umową leasingu) aparatury dyskotekowej. • nie było podstaw do przyjęcia wykładni tego wzorca na korzyść konsumenta (art. 385 § 2 k.c.). • brak w tym zakresie dostatecznego, odpowiednio umotywowanego wywodu przy uwzględnieniu także innych postanowień o.w.u. i indywidualnej umowy leasingowej. • Ocena treści postanowień pkt IX ust. 4 o.w.u. została podjęta bez odpowiedniego poszerzenia postępowania dowodowego, pozwalającego dokonać właściwej interpretacji tych postanowień (art. 65 § 2 k.c.). • poręczenie wekslowe poszerza tylko krąg dłużników określonych w przyjętym przez powoda wekslu gwarancyjnym.
Skład orzekający
Tadeusz Żyznowski
przewodniczący
Mirosław Bączyk
sprawozdawca
Barbara Myszka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja postanowień umów leasingu dotyczących zabezpieczeń wekslowych, wykładnia wzorców umownych, status poręczyciela wekslowego w kontekście prawa konsumenckiego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych postanowień wzorca umownego i stanu faktycznego sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej interpretacji postanowień umownych w kontekście zabezpieczeń wekslowych i prawa konsumenckiego, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego i finansowego.
“Czy poręczyciel weksla leasingowego zawsze odpowiada za karę umowną? Sąd Najwyższy analizuje granice odpowiedzialności.”
Dane finansowe
WPS: 42 588,12 PLN
raty leasingowe: 20 012,74 PLN
kara umowna: 22 575,38 PLN
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.